90 urteko egoiliar bat hil zen atzo Bizkaiko zaharren egoitza batean, beroarekin lotutako konplikazioen ondorioz. «Gertakari horrek berriro erakusten du bero boladek bereziki zaurgarriak direnengan duten eragina, eta, horregatik, administrazioek aurreikusita dauzkagun mekanismoak aktibatzen dira», esan du Amaia Antxustegi Bizkaiko Gizarte Ekintza diputatuak. Nabarmendu duenez, bero boladetan hartzen diren neurriak «ez dira inprobisatzen, ez dira egoitza bakoitzaren esku uzten eta ez dira berandu ailegatzen». Gaineratu du diputazioak «kontrolatu, zuzenketak agindu eta hobekuntza bultzatzen» dituela. Bizkaiko Batzar Nagusiek udako oporren aurreko azken kontrol saioa izan dute gaur, Avellanedako batzar etxean (Sopuerta), eta han eman ditu azalpenak Antxustegik, Elkarrekin Bizkaia batzarkide taldeak eskatuta.
Ikusi gehiago
«Zenbateko gaitasuna dute Bizkaiko egoitzek egoiliarrak babesteko?», galdetu dio Eneritz Madaria Elkarrekin Bizkaia taldeko bozeramaileak Antxustegiri. «Egoiliar askok ezin dute euren burua babestu: hainbat osasun arazo dituzte, bihotzeko gaitzak, arnastekoak, mugikortasun arazoak, narriadura kognitiboak... Egarri eta bero pertzepzio txikiagoak dituzte. Horregatik, zentroak eskaintzen dien babesaren menpe daude», ohartarazi du Madariagak. Batzarkideak jakin gura izan du ea egoitzek beroari aurre egiteko baliabide materialak dituzten, ea lantaldea handitzen duten egoiliarren premiak asetzeko, ea tenperatura mugak betetzen dituzten eta ea diputazioak hori guztia kontrolatzen duen.
«Beharginek zelan egingo dituzte Bero Planak eskatzen dizkien lan gehigarriak, beroaldirik ez dagoenean ere ezinean ibiltzen badira?»
ENERITZ MADARIAGA Elkarrekin Bizkaia batzarkide taldeko bozeramailea
Madariagak gogoratu duenez, Babestu Bizkaiko egoiliarren familien elkarteak inkesta bat egin zuen egoitzetako beharginen artean, eta haren emaitzak errepasatu ditu. «Kezkagarriak dira». Azterlanaren arabera, beharginen %71k zioten haien beharlekuetan ez zegoela beroaldietarako larrialdi planik, edo behintzat haiek ez zutela horren berririk. %84ren arabera, ez zuten behar besteko prestakuntzarik jasotzen beroaldietan zelan jokatu jakiteko. %90ek erantzun zuten ez zegoela aire giroturik logeletan. %96k zioten haien egoitzetan ez zela langile gehiagorik kontratatzen halako egunetarako. «Zelan egingo dituzte Bero Planak eskatzen dizkien lan gehigarriak, beroaldirik ez dagoenean ere ezinean ibiltzen badira? Zelan neurtuko dute zer tenperatura dagoen geletan eta zelan jarriko diete termometroa egoiliarrei? Zelan hidratatuko dituzte?», galdetu du Madariagak.
Diputatuak erantzun dio «baloratzen» dituztela Babestuk egindako ekarpen guztiak. Baina, adierazi du elkarteak eskatutako neurri batzuk Jaurlaritzaren Bero Planean jasota daudela. «Beste batzuk oro har asistentzia kalitateari edo egitura baldintzei dagokionez eztabaidagarriak edo egokiak izan daitezkeen arren, ez dute eragin zuzenik bero boladetan egin beharreko esku hartze espezifikoarekin», gehitu du.
Bero Plana
Antxustegik esan duenez, Eusko Jaurlaritzak urtero berritzen du Bero Plana, eta hark zehazten ditu Bizkaiko egoitzetan hartu beharreko neurriak. Normalean ekainaren 1etik irailaren 30era egon ohi da indarrean, baina, aurten, maiatzean izandako beroaldia dela eta, aurreratu egin zuten. Hala, maiatzaren 25ean diputazioak bere sareko egoitza, eguneko zentro, etxebizitza komunitario, tutoretzapeko etxe eta enparauetara bidali zituen neurri gaurkotuak. Aurten, bereziki egin dute azpimarra giro tenperaturan: «Esplizituki gogorarazi da ez dela komeni 26 gradutik gora dauden geletan egotea. Ez gara soilik gomendio orokorrez ari». Nabarmendu du zentroek ere plan bereziak izan behar dituztela. Haietan zehazten da egoiliarrak hidratatu egin behar direla, arropa egokia jantzi behar dutela eta kalteberenei arreta handiagoa ipini behar dietela, berbarako.
«Bero handia egiten duen zentroetan klimatizazio sistemak jartzeko eskatzen diete, eta ondoren agindutakoa bete dutela ziurtatzera itzultzen dira»
AMAIA ANTXUSTEGI Bizkaiko Gizarte Ekintza diputatua
Antxustegiren esanetan, diputazioak adi aztertzen du hori guztia betetzen dutela. Kontatu duenez, teknikariak urte osoan joaten dira egoitzetara termohidrometroekin, «konfort termikoa» bermatzen dela baieztatzeko; hau da, 21 eta 27 gradu artean daudela. «Hori baino bero handiagoa duten zentroetan klimatizazio sistemak jartzeko eskatzen diete, eta, ondoren, agindutakoa bete dutela ziurtatzera itzultzen dira». Kontrol lan hori egiten duten diputazioko teknikariek beroaldien kudeaketari lotutako formakuntza jaso dute aurten, lehengoz, Eusko Jaurlaritzako Osasun Sailak emanda.
Madariagak jakin gura izan du zenbat bisita egiten dituzten teknikari horiek: «Maiatzeko beroalditik gaur arte, zenbat kontrol egin dira eta zenbat egoitzatan?». Antxustegik erantzun dio ezin diola datu zehatz bat eman. Oro har, diputatuaren azalpenek ez dute Elkarrekin Bizkaia batzarkide taldeko bozeramailea asebete: «Hasieran bezalaxe gaude oraindik: ez didazu erantzun gaur egoitzetako egoera zein den, zer neurri hartu dituzten, zer baliabide ipini dituzten, langile gehiago hartu dituzten...».
