Albistea entzun

Abian pultsuari irmo eusteko atzerako kontua

Kataluniako kontsulta bertan behera lagako du gaur Auzitegi Konstituzionalak, ezusterik ezean.

Ezer urratzen ez duela dio Masek.

Galdeketa eragileen esku uzteko asmoak indarra hartu du
Josep Rull CDCko koordinatzaile nagusia eta Artur Mas Kataluniako presidentea, atzo, CDCren bileran.
Josep Rull CDCko koordinatzaile nagusia eta Artur Mas Kataluniako presidentea, atzo, CDCren bileran. ALEJANDRO GARCIA / EFE

Oihan Vitoria -

2014ko azaroak 4

Izkin egin edo amore emateko ordua ailegatu da Katalunian. Zinez aste erabakigarrian sarturik, bost egun eskas baino ez dira falta azaroaren 9ko galdeketarako. Oraindik, edonola ere, airean da kataluniarrek ezarritako datan bozkatu ahalko duten edo ez. Gaurtik aurrera hasiko dira duda-muda horiek argitzen, ustekaberik ezean, Espainiako Auzitegi Konstituzionalak goizean bertan baliogabetuko baitu behin-behinean igandeko kontsultarako deia. Asteroko bileran batuko dira epaitegiko hamabi magistratuak. Espainiako Gobernuak jarritako helegitea izango dute aztergai; Madrilen eskaria tramiterako onestea eta galdeketa indargabetzea espero da.

Hainbat hedabideren arabera, horrez gainera, balizko debekuari entzungor egitearen «ondorioez» ere ohartarazi ahal dio auzitegiak Artur Mas Kataluniako presidenteari. Generalitateak, berriz, Madrilen «botere gehiegikeriaren» kontrako lehenbiziko neurria hartu du dagoeneko: salaketa jarri zuen atzo Auzitegi Konstituzionalean, helegitea bazter dezala eta galdeketa galaraz ez dezala eskatzeko. Generalitateko bozeramaile Francesc Homsen hitzetan, Mariano Rajoy buru duen gobernuak «ez du behar bezala ulertu» deialdi berria: «Egiten ari ez garen zerbait egotzi digu. Ez da justua. Ez da bertan behera utzitako kontsulta, eta ez du ezer urratzen. Beraz, ez dago iruzurrik». Halakorik balego ere, helegitea ez, Madrilek beste bide batzuk hartu beharko lituzkeela esan du Homsek: «Legeak hala zehazten du. Baina orain ere automatikoki baliogabetu nahi dute prozesua, azalpenak emateko aukerak ukatuz».

Iganderako atzera kontua hasi da, eta Joana Ortega Generalitateko presidenteordeak «guzti-guztia prest» dutela berretsi arren, onartu du ezin dutela «ehuneko ehunean» ziurtatu bozkaleku eta hautetsontziak jarriko dituztenik. Azken orduetan, halaber, indar franko hartu du galdeketaren antolaketa gizarte eragileen esku uzteko asmoak. Balizko debekuari nola erantzun adosteko, Masek elkartzera dei ditzake asteon Erabakitzeko Eskubidearen aldeko Hitzarmena babesten duten alderdi subiranista eta erakundeak.

ANC Biltzar Nazional Katalanak eta Omnium Culturalek, hala ere, ez dute begiko proposamena. Herritarren mugimenduen artean geroz eta ozenagoa da bozkatzera joateko aldarria, eta Carme Forcadell ANCko presidentea ez dago ados prozesua Generalitatea ez den beste erakunde baten esku lagatzearekin. Gobernuak galdeketaren «lidergoari» eutsi behar diolakoan dago. «Kontsultaren buru da. Hark antolatu du, eta harena da ardura ere», oroitarazi du Forcadellek. Erabakitzeko Eskubidearen aldeko Hitzarmenaren koordinatzaile Joan Rigol, ordea, prest da debekuaren ondoren galdeketaren «erantzule» izateko.

«Erantzukizunez jokatzea»

CDCk ere ondo deritzo herritarren erakundeetara jotzeari. Zalantzak uxatu nahi izan ditu Merce Conesa bozeramaileak. Azaldu du «kasurik okerrenean ere» topatuko dutela «modua» herritarrek botoa eman dezaten. Galdeketa baliogabetuta ere, orainoko kanpainari eutsiko diotela ziurtatu du ERCko presidenteak. Generalitateak «erantzukizunez» jokatzea eta galdeketarekin aurrera segitzea espero du Oriol Junquerasek: «Bestela izatea pentsaezina litzateke. Erabakiak erabaki, herriari jaramon egitea da lehentasuna». PSCk, aldiz, ez du uste Masek desobedientziaren bidea hartuko duenik. Sozialistek astelehenean plazaratuko dute Konstituzioa aldatzeko proposamena.

Sareko BERRIAzalea:

Udazkenean, BERRIAlagun egiteko pausoa eman dezazun, eskaintza bat egin nahi dizu BERRIAk. Herri baten kulturaren plaza da BERRIA. Kultur egitasmo, dinamika eta ekitaldi anitzen erakustoki. Euskal kulturaren inguruko informazioaren plaza handia. Azaroan eta abenduan, Euskaraldiak, Bertsolari Txapelketa Nagusiak eta Durangoko azokak hartuko dituzte, besteak beste, BERRIAren orrietako asko, paperean eta webgunean.

Albiste asko irakurriko dituzu, segur aski webgune honetan bertan. Eta eskari bat egin nahi dizugu: har ezazu konpromisoa irakurtzen duzunarekin. Irakurleen babes ekonomikoa funtsezkoa da BERRIAren etorkizuna ziurtatzeko.

Albiste gehiago

Fernandez, azaroan, La Plata hirian egindako ekitaldi batean. ©DEMIAN ALDAY / EFE

Cristina Fernandezi sei urteko kartzela zigorra ezarri dio auzitegi batek

Mikel Elkoroberezibar Beloki

Ustelkeria leporatu diote, eta inhabilitazioa ezarri. Foruduna denez, Argentinako presidenteordeak babesa izango du 2023ko udaberrira arte

Errusiako armadako tanke batzuk ariketa militarrak egiten Rostov eskualdean, iazko urtarrilaren amaieran. ©EFE

Neguak gerrari eragingo dio

Igor Susaeta

Elurrak, hotzak eta eguzki orduen urriak baldintzatuko dituzte guda zelaiko mugimenduak eta horien ondorioz sortutako abaguneei eman beharreko erantzunak.
Alemaniako Polizia, Berlinen, sarekadan. / ©FILIP SINGER, EFE

Eskuin muturreko 22 pertsona atxilotu dituzte Alemanian, erakunde terrorista bateko kide izatea leporatuta

Jon Ordoñez Garmendia

Estatu kolpe bat prestatzen ari zirela jakinarazi du Fiskaltzak. Alemaniako Parlamentua hartzeko asmoa zuten, eta horien artean, militar ohiak daude. Horiez gain, beste hiru jarraitzaile ere atxilotu dituzte.

Raphael Warnock hautagai demokrata bart, bozak irabazi ostean. ©JIM LO SCALZO / EFE

Senatuan gehiengoa handitu du Alderdi Demokratak, Georgian irabazita

Berria

Raphael Warnock demokrata nagusitu zaio Herschel Walkar errepublikanoari, eta demokratek ez dute beharko Kamala Harrisen botoa berdinketak hausteko.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...

Izan BERRIAlaguna

Hitzen, ekintzen eta errimen eztanda. Herri bat BERRIAren kulturaren plazan. Baliatu udazkenean BERRIAlagun egiteko eskaintza.