Albistea entzun

Hizkuntza gutxituen legeari jarritako helegitea salatu dute hautetsiek

Mozio bat izenpetu dute «kexua eta ulertezintasuna» adierazteko. Ipar Euskal Herrian legeari buruz dagoen adostasun zabala azpimarratu dute
Ipar Euskal Herriko hautetsiak, atzo arratsaldean, Baionan.
Ipar Euskal Herriko hautetsiak, atzo arratsaldean, Baionan. GUILLAUME FAUVEAU Tamaina handiagoan ikusi

Ekhi Erremundegi Beloki -

2021eko apirilak 24

Harridura eta haserrea eragin ditu hizkuntza gutxituen aldeko legearen kontra Frantziako Asanbleako 60 diputatuk baino gehiagok Konstituzio Kontseiluan ezarritako helegiteak. Herenegun arratsean zabaldu zen albistea, Emmanuel Macron Frantziako presidenteak legea promulgatzeko zuen hamabost eguneko epea bukatzear zela. Orain, bi hilabete ditu auzitegiak legeari buruzko erabakia jakinarazteko. Atzo, mozio bat izenpetu zuen Ipar Euskal Herriko hautetsi talde batek, helegitearen aitzinean «kexua eta ulertezintasuna» adierazteko.

Hauek dira sinatzaileak: Jean Rene Etxegarai Euskal Hirigune Elkargoko lehendakaria, Jean Jacques Lasserre Pirinio Atlantikoetako Departamenduko presidentea, Antton Kurutxarri EEP Euskararen Erakunde Publikoko lehendakaria, Vincent Bru, Florence Lasserre eta Jean Lassalle diputatuak, Max Brisson eta Frederique Espagnac senatariak, Mathieu Berge Eskualdeko hautetsia eta Beenedicte Luberriaga Departamenduko hautetsia —EEPko lehendakariordeak dira biak—.

«Azken hilabeteetan gertatu oztopo anitzen ondotik, lege horren onartzeak esperantza handia sortu du» adierazi dute, legeak dakartzan neurriak gogora ekarriz. «Puntu hauek gure lurraldean adostasun zabal batean ekarriak dira, eremu politikoan, instituzionalean, eta gizartean. Egoera hau arras larria da gure lurraldearentzat, eta goraki adierazi nahi dugu behar diren guziak eginen ditugula egoera horren konpontzeko».

Erreakzio andana eragin ditu Frantziako Konstituzio Kontseiluak ezarritako helegiteak. «Isilarazi nahi dituzten hizkuntzen kontrako keinu patetiko berria» da EH Bai alderdiaren hitzetan. «Demokraziaren ukapena eta lurralde hizkuntzekiko mespretxua» salatu ditu Jean Rene Etxegarai Euskal Hirigune Elkargoko lehendakariak. Max Brisson LRko senatariaren hitzetan, «maskarak erori dira».

Euskalgintzaren Kontseiluak, berriz, «kezka» agertu du. «Egun Frantzian indarrean dagoen araudi jakobinoari eusteko saiakera besterik ez da», Paul Bilbao Kontseiluko idazkari nagusiaren arabera. «Jarrera demokratikoaz haratago, mendeku jarrera agertu dute 60 diputatuek. Kosta ahala kosta mantendu nahi dute estatuaren izaera elebakarra».

Konstituzio Kontseilua

Hiru aukera zeuden legea promulgatu bitartean haren kontrako helegitea ezartzeko: Frantziako presidenteak edo lehen ministroak jar zezaketen, edo 60 diputatu edo senatariko talde batek. Diputatuen artetik iritsi zen, azkenean, baina gaur-gaurkoz ez da jakina helegitea emateko batu zirenen zerrenda, ezta erabilitako arrazoibidea ere. Frantziako Konstituzio Kontseilura jo du BERRIAk informazio horiek lortzeko, baina erabakiaren berri eman arte ez dituzte argitaratuko.

Bederatzi epaile ditu Konstituzio Kontseiluak: horietako gehienak, politikari ohiak. Gaur egun, Laurent Fabius lehen ministro ohia da presidentea. Bi hilabeteko epean erabaki beharko dute.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

Ursula von der Leyen Europako Batzordeko lehendakariaren artxiboko irudi bat. ©OLIVIER HOSLET / EFE

Txertoen patenteak kentzearen gainean eztabaidatzea onartu du Europak

Maria Ortega Zubiate

Herrialde ekoizleei dei egingo diete «esportazioa baimendu eta hornikuntza kateak oztopatzen dituzten neurriak deuseztatzeko». Europako Batasuna da «munduko txerto esportatzaile nagusia». AEBek babestu egin dute txertoei patentea kentzea.

Iñigo Urkullu Eusko Jaurlaritzako lehendakaria, gaur, Eusko Legebiltzarrean. ©David Aguilar / Efe

Jaurlaritzak ez dio helegiterik jarriko EAEko Auzitegi Nagusiaren erabakiari

Berria

Urkulluk esan du soilik auzitegiak onartutako neurri murriztaileak sartuko dituztela alarma egoeraren ondorenerako aterako duten dekretuan. «Bermeak» nahi ditu, eta errekurtsoa jartzeak «ziurgabetasun aldi bat» sortuko lukeela uste du.

Argazkian, pasa den urtean Martin Ugalde foroan aurkeztutako ekitaldi bat. ©JUAN CARLOS RUIZ/FOKU

‘Garen hori: euskal marka, izaera eta balioak’ saioa aurkeztuko da gaur Martin Ugalde foroan

Jone Arruabarrena

Saioa ezin izango da bertatik bertara ikusi, baina BERRIAren webgunean enkontrua zuzenean jarraitzeko aukera izango da. Galderak eta ekarpenak egiteko aukera ere zabalik dago, #GarenHoriforoa traolaren bitartez.

PCRak egiteko eremua, Nafarroako Ospitale Gunean. ©IÑIGO URIZ / FOKU

Apaltzerik ez, hirugarren egunez: 809 positibo Hegoaldean

Ion Orzaiz

13.965 PCR eta antigeno test egin dituzte Osakidetzak eta Osasunbideak, eta positibo tasa apur bat igo da, %5,8raino

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.