Albistea entzun

Galdera zaharrei, erantzun berriak

Lisipe bildumako hamargarren zenbakia argitaratu du Susak: 'Kapitalaren lantegi ezkutuak: Mapa bat ezkerrarentzat'
<em>Kapitalaren lantegi ezkutuak</em> liburuaren aukezpena, atzo.
Kapitalaren lantegi ezkutuak liburuaren aukezpena, atzo. MAIALEN ANDRES / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Oihane Puertas Ramirez -

2021eko azaroak 17 - Donostia

Susa argitaletxeak Lisipe pentsamendu feministaren euskarazko bildumako hamargarren liburua atera berri du: Kapitalaren lantegi ezkutuak: Mapa bat ezkerrarentzat. Nancy Fraser filosofo estatubatuarraren azken gogoetak biltzen ditu, eta Irene Arrarats Lizeagak (BERRIAko Euskara Taldeko burua), Maialen Berasategi Catalanek eta Mirentxu Larrañaga Sueskunek (BERRIAko itzultzaile eta zuzentzaileak) eta Danele Sarriugarte Mochalesek ekarri dute euskarara. Atzo egin zuten liburuaren aurkezpena, Donostian.

Obrak kapitalismoa du oinarri; besteak beste, kapitalismoa «ordena instituzionalizatu» gisa kontzeptualizatzeko beharra, ordena hori posible egiten duten «faktore ikusezinak» aztertzea, eta kapitalismoaren «erro misogino, sexista eta arrazistaren leheneratze politikoa».

Fraserrek zenbait soluzio planteatzen ditu, «praktika eta antolaketa berriak» gauzatzeko helburuarekin. Horretarako, filosofoak «galdera zaharrak» egiten dituela adierazi zuen Arraratsek, «erantzun berriak» lortzeko asmoz. Horrekin batera, irakurleari «bi erronka» proposatzen dizkio: alde batetik, kapitalismoaren kontra dauden guztien arteko «bloke bat» nola osatu planteatzea, eta, beste alde batetik, «beste mundu bat» irudikatzea.

Kapitalismoa eta arrazakeria ere lantzen ditu liburuan, eta, Berasategiren arabera, Fraserrek «esplotazioaren eta espropiazioaren ikuspegiak» uztartzea proposatzen du, gizarte kapitalistak oinarrian duen «arraza zapalkuntza estrukturala» azaleratzeko. Horri aurre egiteko, «arrazen arteko aliantzak» sortu behar direla azaltzen du Fraserrek: «Espropiazioa eta esplotazioa batera deuseztatzen dira, edo ez da bakar bat ere deuseztatuko».

«Kapitalismoak berezkoa du krisiak sortzea», adierazi zuen Sarriugartek, eta Larrañagak gaineratu zuen «gizarte kapitalista molde orok babesten» duela «krisirako joera». Izan ere, kapitalismoak berekin dakartzan krisiez ere badihardu liburuak, zaintza krisiaz eta krisi politikoaz, esate baterako.

Larrañagaren arabera, zaintza krisiak «kapitalismoari berez dagokion kontraesan sozialean» du oinarria, «kapitalismo finantzalizatuan», eta, horri aurre egiteko, «ordena sozialaren egiturazko eraldaketa sakon» bat egin beharko litzateke. Krisi politikoari dagokionez, berriz, Sarriugartek sistemaren kontraesanetako bat azaleratu zuen: «Kapitalismoak jarduten du botere publikoak behar ez balitu bezala, baina behar-beharrezkoak ditu».

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Osasungintza publikoaren alde Bilbon egin duten manifestazioa, gaur. ©Aritz Loiola / Foku

Milaka lagun mobilizatu dira osasungintza publikoaren alde Bilbon, Donostian eta Gasteizen

Paulo Ostolaza

ELA, Satse, LAB, CCOO eta UGT sindikatuek deituta, Osakidetzak bizi duen egoera «jasangaitza» salatu dute. Neurriak hartzeko eskatu diote Jaurlaritzari.

Bartzelonako ikastetxe bateko ikasleak gelan, artxiboko irudi batean. ©QUIQUE GARCIA / EFE

Nola ondu hezkuntza lege bat

Irati Urdalleta Lete

Katalunian, adostasun zabal batekin onartutako hezkuntza akordioa eta legea dituzte. Eztabaidarik ez zen falta izan: itunpeko eskolen ingurukoa, autonomiarena... Adostasun osoa puntu bakar batean izan zuten: katalanezko murgiltze ereduan.

 ©BERRIA

OSASUN SISTEMAREN ATE NAGUSIAN, EZINEAN

Arantxa Iraola

Egiturazko gabeziak larriagotzea eragin du COVID-19ak lehen mailako arretan; izurria kudeatzeko hartu diren neurriek ere trabaz bete dute osasun sistemara heltzeko bidea. Osakidetzako langileek deituta, protestak egingo dira gaur.

Rafa Rotaetxe Altzako osasun zentroko atarian. ©GORKA RUBIO / FOKU

«Zentroetara etortzeari utzi dio jende askok»

Arantxa Iraola

Rafa Rotaetxe. 1989tik ari da Altzako osasun zentroan, familia mediku. Izurriak lan zama handia ekarri duela esan du, eta baliabideen urriak eta neurri egokien faltak bidea zailtzen dutela.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.