Albistea entzun
Emakumeen aurkako indarkeriari ez
Emakumeen aurkako indarkeriari ez
Emakumeen aurkako indarkeriari ez

Fernando Tapia Alberdi. EHUko errektoreordea

«Arreta psikologikoa eskatu duten ikasleen kopurua %25 igo da»

EHUko Ikasleen eta Enplegagarritasunaren errektoreordeak ohartarazi du ikasturte honetako lehen hiruhilekoan gora egin duela arta psikologikoa eskatu duten ikasleen kopuruak.
TERE ORMAZABAL / EHU Tamaina handiagoan ikusi

Unai Etxenausia -

2021eko azaroak 26

Zuzenbidean doktorea da Fernando Tapia Alberdi (Azkoitia, Gipuzkoa, 1969), eta, horrez gain, Euskal Herriko Unibertsitateko Ikasleen eta Enplegagarritasunaren errektoreordea eta unibertsitateko arreta psikologikorako zerbitzuaren arduraduna. Tapiak nabarmendu duenez, etorkizunaren inguruko «ziurgabetasuna eta ezinegona» sentitzen dute arreta psikologikoa eskatzen duten ikasle askok. Garaiz esku hartzea da giltzarrietako bat, errektoreordearen ustez.

Zer-nolako arreta psikologikoa eskatzen dute zuengana iristen diren ikasleek?

Bi profil nagusi daude. Batetik, arreta eskatzen duten ikasleen %40k buruko desorekaren batekin bateragarria den sintomatologiaren bat erakusten dute. Ikasle horiek jada desorekaren bat garatu dute. Adibidez, estresarekiko erantzun larriak, antsietatea, depresio aldiak, eta alor horretako beste arazo batzuk izaten dituzte. Artatzen ditugun beste %60ek, berriz, osasunean eragiten duten arazoren bat izan arren, oraindik ez dute garatu buruko desorekarik edo nahasmendurik. Bigarren multzo horretan, kasuak antzekoak izan ohi dira. Bizitzari aurre egiteko zailtasunekin edo gizarte giroarekin lotuta egoten dira normalean.

Zeintzuk dira kezka nagusiak?

Bigarren multzoko ikasle gehienek etorkizunaren inguruko ziurgabetasuna eta ezinegona dauzkate. Arazo eta kezka askoren jatorria itxaropenik ez izatearekin lotu genezake. Gaur egungo egoera nola dagoen ikusita, ez dute irtenbiderik ikusten: soldata miserableak, emantzipatzeko ezintasuna, ikasketak amaitu eta lanik ez aurkitzea, eta horrelako kezkak izaten dituzte. Horregatik, kasu horietan garrantzitsua da lehenbailehen esku hartzea, desorekaren bat sortu aurretik arazo horiei aurre egitea.

Beraz, prebentzioa da garrantzitsuena?

Bai, eta bereziki nabarmenduko nuke. Izan ere, artatzen ditugun ikasle gehienek ez dute garatu berezko patologiarik, eta merezi du alor horretan esfortzu bat egitea. Ikusi dugu nola kontsulta gutxirekin ikasle horiek aurrera egiten duten. Normalean, hiru edo sei kontsultarekin nahikoa izaten dute egoera zail horretatik ateratzeko.

Doako zerbitzua da?

Noski. Ikasleei ez zaie ezer kobratzen. Uste dugu buru osasuna zaintzea ez dela bakarrik ordaindu dezakeenarentzat. Oso balio garrantzitsua da hori guretzat, eta beharrezkoa ikusten dugu doako zerbitzua izatea. Gainera, ez bakarrik ikasleek, EHUko edozein langilek ere eska dezake laguntza. Halere, ikasleak dira etortzen zaizkigun gehienak.

Okerrera egin al du ikasleen buruko osasunak?

Zoritxarrez, bai. Baina duela hiru urte hasi zen goraldia. Esate baterako, aurreko ikasturtean %10 kontsulta gehiago izan genituen. Baina uste dugu pandemiaz gain beste faktore batzuk eragina izan dutela. Halere, pandemiak laguntza eskatzea desestigmatizatu du.

Zergatik diozu hori?

Ezkutuan zeuden arazo asko azaleratu ditu. Behingoz behintzat, baztertu egin da laguntza psikologikoa kasurik larrienetan eskatu behar den ideia. Ona da jendeak behar duenean laguntza eskatzea. Horrez gain, pandemia aurretik, lagunekin zerbait hartzera ateratzea edo bidaia bat egitea bezalako ohiturek buruko arazoen ezinegona arintzeko balio zuten. Baina izurriteak giltzapetu gintuenean, murrizketek arazo asko azaleratu zituzten, eta ikasle batzuei zaila egin zaie horri aurre egitea; ziurrenik, aurre egiteko tresnarik ez zeukatelako.

Adibidez?

Ezintasun horren adibidea da ikasturte honetako lehen hiruhilekoko datua; izan ere, %25 igo da unibertsitateko arreta psikologikorako zerbitzua eskatu duten ikasleen kopurua. Horren zergatia eta datuak ez ditugu guztiz aztertu, baina badakigu datu adierazgarria dela.

Gero eta larriagoak dira arazoak?

Pandemia aurretik buruko desoreka bat zeukana okerrago dago orain. Beraz, bai, asko okertu da. Eta bakar batzuk izan arren, artatzen ditugu buruko arazo oso larriak garatu dituzten ikasleak; sintomatologia benetan kezkagarriak dituzte.

Nola antolatzen zarete? Zerbitzua indartu behar izan al duzue?

Zuzendari bat daukagu, aldi berean Psikologia Fakultateko irakaslea dena. Bestalde, EHUk kontratatuta ditu bi psikologo kliniko. Hala ere, kanpoko kontratazioekin indartu behar izan dugu lantaldea. Administrazio publiko bat garenez, kontratatzeko muga batzuk ditugu, eta, egoera kritiko honi erantzuteko, bi psikologo pribatu gehiago azpikontratatu ditugu. Baina gure asmoa da azpikontrataziorik gabeko profesionalez osatutako lantalde bat egitea. Horrela, hobeto aurre egingo diegu datozen beharrei.

Zure ustez, zein da unibertsitatearen funtzioa alor horretan?

Uste dut ahal den heinean badaudela aurre egin behar zaien arazo batzuk, eta horretan lagundu behar dugu. Baina gu unibertsitate bat gara; neurri bateraino lagundu dezakegu, eta, ondoren, beharrezkoa iruditzen bazaigu, psikologoengana igortzen ditugu kasu batzuk. Funtsezkoa da ikasleei gaur egungo ziurgabetasunari eta frustrazioari aurre egiten eta egokitzen laguntzea. Horregatik, oso garrantzitsua da buruko desorekaren bat garatzeko arriskuan egon daitekeenari laguntzea. Argi daukat ikasleei laguntzea ongizatean inbertitzea dela. Ez da gastua; etorkizunean gure herria aurrera aterako dutenei laguntzea da.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Donostiako kale bat, gaur goizean. ©Gorka Rubio, FOKU

Euriak eta haize boladek kalte ugari eragin dute zenbait herritan

Uxue Rey Gorraiz

Elurrak jadanik zuritu ditu Euskal Herriko hainbat eremu. A-15 autobidea itxi egin du Gipuzkoako Foru Aldundiak, botatako kazkabarragatik.

Adituek adinekoei hirugarren dosia jartzeari eman diote lehentasuna

Adituek adinekoei hirugarren dosia jartzeari eman diote lehentasuna

Irati Urdalleta Lete

Oro har, umeak txertatzearen alde egin dute BERRIAk kontsultatutako adituek. Eskatu dute ez ahazteko mundu mailako arazoa dela

<b>Larunbatean, Zentral aretoan aurkeztu zuten Euskaraldia.</b> ©IDOIA ZABALETA

Ziurtagiria, presaka eta ehunka zalantza artean

Joxerra Senar

Gauerditik aurrera COVID-19 ziurtagiria eskatzera derrigortuta daude kontzertu aretoak eta 60 mahaikidetik gorako jatetxeak Nafarroan. Totem eta Zentral aretoek azaldu dute ez dutela denborarik izan antolatzeko.

Emakume ijitoek jarrera arrazistak jasan dituzte denda gehienetan; irudian, artxiboko argazkia. ©IDOIA ZABALETA / FOKU

Susmopean, ijito izateagatik

Maite Asensio Lozano

Supermerkatu eta merkataritza guneetan andre ijitoek jasaten duten arrazakeria azaleratzeko, 'testing' bat egin du Amugek Bizkaian: denden %80tan izan dira jarrera kriminalizatzaileak.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Izan BERRIAlaguna

Zure babes ekonomikoa ezinbestekoa zaigu euskarazko kazetaritza independente eta kalitatezkoa egiten segitzeko.