Albistea entzun

Osasun Publikoaren Lege proiektuari «gabeziak» ikusi dizkio oposizioak

Jaurlaritzako Osasun sailburuak azaldu du osasuna «politika publiko guztien» oinarrian jarri nahi dutela. EH Bilduk eta Elkarrekin Podemos-IUk esan dute lan egingo dutela egitasmoa «hobetzeko»
Gotzone Sagardui Osasun sailburua, atzo, Eusko Legebiltzarrean.
Gotzone Sagardui Osasun sailburua, atzo, Eusko Legebiltzarrean. RAUL BOGAJO/ FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Edurne Begiristain -

2022ko urriak 6 - Gasteiz

«Gabeziak» sumatu dizkiote, eta «hobetzen» saiatuko dira. EH Bildu eta Elkarrekin Podemos-IU taldeek uste dute «funtsezkoa» dela Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan osasun publikoaren lege bat izatea , baina ez dute babestu Eusko Jaurlaritzak ondu duen proiektua. Atzo ekin zioten Osasun Publikoaren Lege egitasmoa Eusko Legebiltzarrean tramitatzeari, eta Gotzone Sagardui Osasun sailburuak proiektuaren nondik norakoak azaldu zituen batzordean. Han azaldu zuten taldeek euren jarrera.

Oposizioaren iritziz, arauak «zehaztasuna falta» du, eta hainbat esparrutan «hutsuneak» ere bai. Lege egitasmoari buruzko «zalantzak» agertu zituen Rebeka Ubera EH Bilduko legebiltzarkideak, eta Iñigo Martinez Zaton Elkarrekin Podemos-IUkoak hainbat «gabezia» atzeman zituen. Lege egitasmoaren inguruan jarrera kritikoa agertu zuten, baina akordiorako atea ez zuten itxi, eta iragarri zuten egitasmoa «hobetzeko» ekarpenak egingo dituztela. PPren ordezkariak ez zuen batzordean parte hartu.

Sagarduik azaldu zuenez, legearen bitartez osasun sistematik haratago zabaldu nahi dute osasun publikoaren kudeaketa, gizartearen premiei «erantzun eraginkorra eta integrala» emateko. Zehazki, azken 25 urteetan osasun publikoaren kontzeptuak izandako bilakaerari eta COVID-19aren pandemiaren ondorioei erantzuteko tresna izan nahi du legeak. Osasuna osasungintzaren esparrutik haratago ulertzeko beharra azpimarratu zuen sailburuak, «osasun larrialdiei erantzuteko eta osasun publikoko aferak tratatzeko».

Bi helburu nagusi ditu legeak. Batetik, osasuna «politika publiko guztietan» presente egotea, «euskal herritarren osasuna, interes goreneko ondasun publiko gisa, ahalik eta maila gorenean babesteko eta sustatzeko». Eta, bestetik, osasun arloko ezberdintasunak murrizteko lan egitea, pertsonen «aukera berdintasuna eta ekitatea» bermatuz.

Lege egitasmoak osasun publikoko sistemaren funtzio eta jarduera nagusiak definitu egiten ditu, eta horietako batzuk aipatu zituen Osasun sailburuak: osasun arazoak prebenitzeko jarduerak, diru laguntzak, zerbitzuak eta programak zehaztea, eskola eta lan osasuna bermatzea, osasun publikoaren arloko ezagutza kudeatzea eta herritarren osasuna babesten eta hobetzen duten legeak eta araudiak sustatzea.

Bi organo berri sortzea aurreikusten du lege proiektuak, Sagarduik azaldu zuenez. Batetik, Osasun Publikoaren Erakunde Arteko Batzordea: Jaurlaritzako, foru aldundietako eta udaletako ordezkarien koordinaziorako gunea izango litzateke, bai eta lankidetzarako eta partaidetzarako organo gorena ere osasun publikoko jardueretan. Bestetik, Osasun Publikoaren Euskal Kontseilua legoke: «gizarte zibilaren» partaidetzarako organo gorena litzateke, eta aholkulari funtzioa izango luke.

Oposizioa, kritiko

Legebiltzar taldeen txandan, EH Bilduk eta Elkarrekin Podemos-IUk hainbat kritika egin zizkioten lege egitasmoari. EH Bilduko legebiltzarkidearen ustez, zehaztasuna falta du, proiektuaren edukiari erreparatuta ez baitago «argi» zer arautu nahi duen, «osasun publikoa ala osasun publikoaren zerbitzuak». Alde horretatik, «nahasgarria» dela eta «koherentzia» falta duela salatu zuen Uberak. «Zalantzak sortzen dizkigu». Gabeziak ere sumatu dizkio EH Bilduk testuari: «Osasunaz hitz egiten duenean, gaixotasunez hitz egiten du, baina ez osasuna eraikitzeaz, arlo soziosanitarioaz edota zaintzaz. Horren falta sumatu dugu». Legearen inguruko beste «kezka» batzuk ere agertu zituen Uberak; besteak beste, arlo publikoaren eta pribatuaren arteko lankidetzaren alde egiten duela «publikoa lehenetsi beharrean», eta osasun publikoko egituran aldaketarik ez duela aurreikusten. Halaber, salatu zuen testuan ez dela txertatu ikuspuntu feministarik eta ekologistarik.

Lege egitasmoa «orokorregia» dela salatu zuen Elkarrekin Podemos-IUko legebiltzarkideak. Gainera, salatu zuen ez duela jasotzen osasun arretan «ekitatea» lortzeko neurri nahikorik, eta ez duela finkatzen nola bermatuko diren eskubide berdintasunak osasun publikorako sarbidean. Gabezia gehiago sumatu dizkio taldeak arauari: besteak beste, osasun komunitarioan urrats nahikorik ez duela egiten, Osakidetzako profesionalen lan baldintzei buruz ez duela aipamenik egiten, eta genero ikuspegia ez duela behar bezala txertatzen. Nolanahi ere, EP-IUko legebiltzarkideak iragarri zuen bere taldeak jarrera «eraikitzailea» izango duela eta egitasmoa «hobetzeko» lan egingo duela.

Sareko BERRIAzalea:

Udazkenean, BERRIAlagun egiteko pausoa eman dezazun, eskaintza bat egin nahi dizu BERRIAk. Herri baten kulturaren plaza da BERRIA. Kultur egitasmo, dinamika eta ekitaldi anitzen erakustoki. Euskal kulturaren inguruko informazioaren plaza handia. Azaroan eta abenduan, Euskaraldiak, Bertsolari Txapelketa Nagusiak eta Durangoko azokak hartuko dituzte, besteak beste, BERRIAren orrietako asko, paperean eta webgunean.

Albiste asko irakurriko dituzu, segur aski webgune honetan bertan. Eta eskari bat egin nahi dizugu: har ezazu konpromisoa irakurtzen duzunarekin. Irakurleen babes ekonomikoa funtsezkoa da BERRIAren etorkizuna ziurtatzeko.

Albiste gehiago

Ezkerretik eskuinera: Otxandiano, Otegi, Aranburu eta Tobar bileraren osteko agerraldian, atzo, Donostian. ©ANDONI CANELLADA / FOKU

«Konfluentzia» nahi dute EH Bilduk eta LABek, publikoen eta ikastolen «onena» hartuta

Irati Urdalleta Lete

EH Bildu eta LAB hezkuntzaz aritzeko bildu dira. Aitortza egin diete sare publikoari eta ikastolei. Grebak aipatuta, esan dute bat egiten dutela langileen eskaerekin
Alternatibak atzo Gasteizen antolatutako mahai ingurua. ©JAIZKI FONTANEDA / FOKU

«Ez gara arrisku bat: gu gaude arriskuan»

Edurne Begiristain

Alternatibak antolatuta, Espainiako trans legeari buruzko «gezurrak» ezeztatu dituzte mahai inguru batean. Mar Cambrollek esan du transek «subjektu aktiboak» izan behar dutela
Euskarari eta teknologiari buruzko solasaldia, atzo, Donostian. ©MAIALEN ANDRES / FOKU

Puntako teknologia euskaraz

Isabel Jaurena

Hizkuntza gutxituak eta berrikuntza uztartzeari buruz jardun dute Donostian, Gipuzkoako Foru Aldundiak antolatuta. Euskaraz funtzionatzen duten zenbait gailu aurkeztu dituzte
Lodosa Bizirik taldeko kideak, bi kaleren izenak euskaraz jarri eta gero. ©BERRIA

'Ahobizi' izan nahi, eta ezin

Itsaso Jauregi

Aurten ez da egingo Euskaraldia Lodosan, baina Lodosa Bizirik elkartekoek lanean jarraituko dute euskara normalizatzeko asmoz

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...