Albistea entzun

Akademiek diote irakastereduak arautzea erkidegoei dagokiela

Euskaltzaindiak, Institut d'Estudis Catalans-ek eta Real Academia Galegak idatzi bat kaleratu dute. Gaztelera jakiteko xedea bete dela diote; euskara, katalana eta galegoa jakitekoa, ez
Euskaltzaindiaren leloa eta armarria duen estandartea, artxiboko irudi batean.
Euskaltzaindiaren leloa eta armarria duen estandartea, artxiboko irudi batean. LANDER FERNANDEZ ARROIABE / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Lander Muñagorri Garmendia -

2021eko otsailak 11

Adierazpen bateratu bat plazaratu zuten atzo Euskaltzaindia, Institut d'Estudis Catalans eta Real Academia Galega akademiek, eta hizkuntzek eskoletan izan beharko luketen presentziaren inguruko iritzia eman zuten aditzera. «Berriz ere sortu da eztabaida publikoa hizkuntzek hezkuntza sistema duten presentziaren gainean», eta euren arabera, «berezko hizkuntza era ofizialean onartua duten erkidegoen hezkuntza sistemaren hizkuntza araudia erkidego horietako bakoitzaren eskumen esklusiboa da». Gogoratu zuten ideia hori bat datorrela Espainiar Estatuan dagoen autonomia printzipioarekin.

Hiru hizkuntza akademien arabera, hizkuntza araudi horiek ahalbidetu beharko lukete lurralde bakoitzean euskararen, katalanaren eta galegoaren gaitasuna gaztelaniaren parekoa izatea. Hau da, lekuan leku, bi hizkuntza ofizialen ezagutza bermatzea. «Ikerlan eta ebaluazio fidagarrienek, bai eta katalana, euskara edo galegoa berezko hizkuntza duten autonomia erkidegoetan egin diren askotariko esperientziek frogatu dutenez, hizkuntza horien etorkizuna normaltasunez ziurtatu nahi bada, katalanak, euskarak eta galegoak presentzia sendoa behar dute hezkuntza sisteman, eta horrek ez dio orain arte inolako galerarik ekarri gaztelaniaren jakintzari, ezta hemendik aurrera ekarriko ere». Areago, gaztelania jakiteko helburua «osoki bermatuta dago aplikatu diren askotariko hizkuntza ereduetan». Kontrara, eredu horiek euskara, katalana eta galegoaren jakintza bermatzeko aski ez direla izan nabarmendu dute.

Azkenik, hiru akademiek gogora ekarri dute botere publikoen erakunde aholku-emaile ofizialak direla, eta eskaera egin diete estatuko erakundeei eurei ere kontsulta egiteko. «Nahi genuke eztabaida publiko informatu eta arrazoizko baten parte izatea, estatu espainiarreko hizkuntza erkidegoen eta hizkuntzen artean elkarri begirunea izateko eta haien arteko bizikidetza errazteko. Izan ere, estatu espainiarrak hizkuntza aniztasuna gorde eta sustatu beharreko aberastasun moduan hartu beharko luke, ez ezabatu beharreko arazo moduan».

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Sindikatu Medikoko kideak, atzo, greba hasi aurreko elkarretaratze batean. ©VILLAR LOPEZ / EFE

Ultimatuma eta greba hotsak

Ion Orzaiz

Sindikatu Medikoak ezezko borobila eman dio Nafarroako Gobernuaren eskaintzari, eta grebari eutsi dio. Eskaerak: soldata igoera handiagoa, esklusibotasuna eta gobernuaren solaskide bakarrak izatea

 ©JON URBE / FOKU

«Diktaduraren aurkako indarkeria kondenatu beharra ez dut ulertzen»

Xabier Martin

Frankismoak 1960tik 1975era Gipuzkoan eragindako biktimak identifikatzeko ikertzen aritu da. Uste du erakunde batzuk«deseroso» daudela ETA sortu zeneko aro historiko horri erreparatzean.
Presoak desfilatzen, 1960ko hamarkadan, Langraiz Okako espetxean (Araba); Alfer eta Gaizkileen Legearen arabera kartzelatu zituzten horietako asko. ©JAVIER GOMEZ

'Alferrak eta gaizkileak' izateagatik atxilotu zituztenak omentzeko erakusketa bat egin dute Gasteizen

Iraia Vieira Gil

'Alferrak eta gaizkileak' izateagatik atxilotu zituztenak omentzeko erakusketa bat egin du aldundiak Gasteizen. Orduan ahotsik izan ez zutenei lekua eman nahi izan diete gaur.

Mutilentzat bakarrik den Erain ikastetxea, Irunen (Gipuzkoa), artxiboko irudi batean. ©GORKA RUBIO / FOKU

Jaurlaritzak ituna eten egingo die sexuka bereizten duten eskolei

Edurne Begiristain

Hurrengo ikasturtetik aurrera kenduko zaie finantzaketa. Bildarratzek esan du «ahalik eta modu adostuenean» egin nahi dutela prozesua, eta ikastetxeekin harremanetan direla

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...