Albistea entzun

Argi laburrak eta luzeak herriari begiratzeko

EAJk estatutua betetzea jo du estatus berri baten «abiapuntutzat». Urkulluk «autogobernu aitortua» osatzeko asmoa azaldu du. EH Baterak «eguneroko herrigintza» nola landu gogoetatu nahi du
Andoni Ortuzar, Aberri Batzarreko hitzartzean.
Andoni Ortuzar, Aberri Batzarreko hitzartzean. ARITZ LOIOLA / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Jon O. Urain -

2021eko apirilak 6

Herrialdearen beharrei, instituzioen ahalmen politikoari eta herritarren kohesioari erreparatzeko eguna izan zen herenegungo Aberri Eguna. Pazko igandeko ohiturari jarraituz, plazara irten ziren milaka euskal herritar, bi ekitalditan; batetik, EAJk Aberri Batzarra egin zuen Bilboko Euskalduna jauregian; bestetik, Euskal Herria Batera egitasmoaren deialdiari jarraituz, 129 herritan bildu ziren herritarrak, Txoria txori, Gernikako arbola eta Ikusi mendizaleak abesteko.

Jeltzaleen artean, metafora bat izan da nagusi azken hizketaldietan: «Argi laburrak eta luzeak» erabili beharra. Andoni Ortuzar EAJko Euzkadi Buru Batzarreko presidenteak erabili zuen aurrena, igandean, Deia egunkariak argitaratutako elkarrizketa batean, COVID-19aren izurriak eragiten duen gaur egungo jokalekuari eta, aldi berean, autogobernuaren tresnen inguruko gogoetari begiratu beharra nabarmenduta.

Ortuzarrek Aberri Batzarreko hitzaldian mamitu zuen autogobernuari buruzko gogoeta hori: Gernikako Estatutua betetzeko konpromisoa adierazi zuen, Euskal Autonomia Erkidegoak bere «etorkizuna aukeratzea ahalbidetuko» dion «itun politikoaren abiapuntu gisa». Bestela esanda, «Gernikako Estatutua betetzea eta Euskadirentzat eskuduntza guztiak lortzea» izango da egin beharreko «lehen urratsa», eta «ondoren etorriko dira autogobernurako estatus berri bat lortzeko lanak».

Ortuzarren metafora bera erabili zuen atzo Iñigo Urkullu Eusko Jaurlaritzako lehendakariak Deia-n bertan argitaratutako iritzi artikulu batean: «Argi laburrak eta luzeak aldi berean piztuta egon behar duten garai batean bizi gara. Herri bat indartzeko paradigmak eta tresnak aldatu dira, aldatzen ari dira». Ildo horretan, Urkulluk konpromisoa agertu zuen «aitortutako autogobernua erabat betetzeko», baina, Ortuzarrek ez bezala, Urkulluk ez zion erreferentziarik egin estatus berri baten bidez autogobernua indartzeko aukerari.

«Analisia zabaltzea» xede

Bestelako prisma batetik begiratu zion Euskal Herria Batera egitasmoak Aberri Egunari, borondate bat adierazita: «Euskal Herria izatea erabakimena eta eskubide politiko guztiak izango dituen komunitate bat, duintasuna eta bermeak eskaini ahal izateko». Milaka lagun elkartu eta gero, adierazi zuen «baliagarria» izan daitekeela dinamikari berari eustea «eta urtean behin keinu bateratua proposatzea Euskal Herri osoko herritarrei, askotariko herritarrak protagonista kolektibo izan daitezen». EH Bilduk eta Ahal Dugu-k babestu zituzten deialdiak. Horrez gain, eta «jarraipen hutsetik» harago, uste dute «analisia zabaldu» behar dela, «eta aztertu ea nola lotu daitezkeen egun bateko keinua eta eguneroko herrigintza, zer-nolako aliantzak eta erreferentziak eraiki behar diren hasitako bidean aitzinatuko gaituen dinamika sortzeko, eta Euskal Herri bateratua irudikatzen duten ikur, ereserki eta ekintzak sustatzeko».

Edonola ere, iazko Aberri Egunean eginiko irakurketa berretsi zuen egitasmoak: «Aurrera begira, bateratasuna areagotuko duen herrigintza behar du Euskal Herriak, etorkizuneko proiektu politikoen oinarria izango den komunitatea trinkotzeko». Izan ere, beharrezkotzat jo dute herrigintza horretan erabiltzea «eztabaida demokratikoa beti, konfrontazioa behar denean eta lankidetza ahal den guztietan, herritarren, eragileen eta erakundeen indarrak norabide bateratuan jartzeko».

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

EH Baik elkarretaratzea egin zuen atzo goizean, Euskal Hirigune Elkargoaren egoitza aitzinean. ©GUILLAUME FAUVEAU

Bizilekuen Tokiko Programa onetsi du Euskal Elkargoak

Ekhi Erremundegi Beloki

Bideokonferentziaz egin dute Euskal Hirigune Elkargoko batzarra, osasun egoeraren ondorioz. 630 milioi euroko aurrekontua onartu dute hautetsiek, inbertsiorako 160 milioi euro atxikita

Aitor Esteban EAJko diputatua, Espainiako Kongresuan. ©CHEMA MOYA / EFE

Martxorako agindutako eskumenak ez ditu uda aurretik jasoko Jaurlaritzak

Jon O. Urain

Martxorako agindutako eskumenak ez ditu uda aurretik jasoko Jaurlaritzak. EAJk izurriari eta Madrilgo bozei egotzi die atzerapena

Ander Iriarte eta Paco Etxeberria, dokumentalaren grabazioan, joan den larunbatean. ©JON URBE / FOKU

Grabaketak amaituta, azken lanetan da 'Krask soinua'

Jon O. Urain

Grabaketak amaituta, azken lanetan da 'Krask soinua', 1960-2014 aldiko torturak jasotzen dituen txostenean oinarritutako dokumentala. Tratu txarren adiera «sofistikatua» hartu dute ikergai, horien «bilakaera horrelakoa izan delako».

Puerto I eta II espetxeak, joan den urrian. ©NAGORE ARIN

Herrera de la Manchan ez da jada euskal presorik, eta laster Puerto Ien ere ez da izanen

Maddi Ane Txoperena Iribarren

Hiru euskal preso hurbilduko dituztela iragarri dute Espainiako Espetxe Erakundeek: Fernando Elejalde Tapia Puerto Ietik Mansillara mugituko dute, Iñigo Vallejo Franco Dueñasetik Duesora eta Garikoitz Etxeberria Goikoetxea Sevilla IItik Dueñasera.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.