Noiz sortua: 2020-03-25 00:30:00

Koronabirusa munduan

Obamacarek hamar urte, AEBen osasun sistema atakan dagoela

AEBetako 11 estatuk osasun babesa ireki dute herritar gehiagok osasun asegurua izan dezaten. Asegururik gabekoen kopurua nabarmen murriztu da azken hamarkadan
Osasun langileen talde bat koronabirusaren azterketa probak egiteko postu batean, Washingtonen.
Osasun langileen talde bat koronabirusaren azterketa probak egiteko postu batean, Washingtonen. JIM LO SCALZO / EFE Tamaina handiagoan ikusi

Gorka Berasategi Otamendi -

2020ko martxoak 25

Aste honetan hamar urte bete dira Barack Obama AEBetako presidente ohiak herrialdeko osasun sistema erreformatu zuenetik. Osasun Eskuragarriaren Legea jarri zion izena, eta 2010eko martxoaren 23an sinatu zuen. Ordutik, 60 alditan baino gehiagotan bozkatu ditu AEBetako Kongresuak legea indargabetzeko proposamenak, eta hirutan heldu dira haren kontrako salaketak Auzitegi Gorenera. Obamaren agintaldiko ikur bihurtu zena jomuga nagusi izan du Donald Trump AEBetako presidenteak 2016ko hauteskunde kanpainaz geroztik. Behin eta berriz errepikatu du legea bertan behera uzteko promesa. Orain, ordea, koronabirusaren krisiak larrialdi egoera deklaratzera behartu duenean, Etxe Zuria aztertzen ari da Obamacare esaten dioten babes programa zabaltzea.

Obamacarek ez zuen bermatu osasun arreta unibertsala, eta hori da ezkerretik egin zaion kritika nagusia, baina nabarmen murriztu zuen osasun asegururik gabe zeuden AEBetako herritarren kopurua. 2010ean, 18 eta 64 urte bitartekoen %22,3 zeuden inolako babesik gabe. Aldiz, 2018an, %8,5 ziren asegururik ez zutenak. Kopuru absolutuetan, hogei milioi herritar gehiagok dute oinarrizko osasun aseguru bat osasun erreformari esker.

Hala ere, gaur egun, 27 milioi herritar daude osasun asegururik gabe AEBetan, eta koronabirusaren mehatxuak oso egoera zaila ekarriko du horientzat. Kaiser Family fundazioak egindako azterketa baten arabera, koronabirusaren aurkako tratamenduak 9.000 euro inguruko kostua izango du osasun aseguru bat duten herritarrentzat. Kostu hori 18.000 euro ingurukoa izango da gaixoari osasun arazoak areagotzen bazaizkio. Inolako asegururik ez duenak, berriz, 32.000 euro baino gehiago ordaindu beharko ditu tratamenduarengatik.

Herritar askok enpleguaren bidez eskuratzen dute osasun aseguru bat, baina koronabirusak kalteak eragin ditu AEBetako ekonomian ere, eta langile ugarik galdu dute lana; ondorioz, osasun babesik gabe gelditu dira.

AEBetako Kongresuak ez du onartu oraindik koronabirusaren tratamendurako edo probetarako laguntza neurririk. Alderdi Demokrata eta Alderdi Errepublikanoa bi bilioi dolarreko inbertsiora hel daitekeen neurri ekonomiko sorta bat negoziatzen ari dira.

Zenbait estatuk, baina, Obamacaren izena emateko aukera zabaldu dute. Beren lana berriki galdu duten beharginek osasun asegurua eskuratu ahal izango dute AEBetako 11 estatutan, eta aurten asegururik kontratatu ez dutenei aseguru bat erosteko aukera eskainiko zaie. Trumpen gobernua ere antzeko neurriak aztertzen ari da, osasun babes federala herritar gehiagori irekitzeko.

Pandemiaren epizentroa

Koronabirusaren hedatzea azkartzen ari da AEBetan, eta Europako kutsatze erritmoaren parera hurbiltzen ari da. OME Osasunaren Mundu Erakundearen esanetan, COVID-19 gaitzaren epizentro bihurtzeko arriskuan dira. Azken datuen arabera, AEBetan koronabirusak gaixotutako 25.665 kasu baieztatu dituzte, eta 210 lagun hil dira birusaren ondorioz.

Hala ere, Trumpek «herrialdea irekita» egotea nahi du apirilaren 12rako, kalte ekonomikoak ahalik eta gehien mugatzeko. «Konponbidea ezin da izan gaixotasuna baino okerragoa», adierazi zuen astelehenean. Atzeraldi ekonomiko batek birusak baino jende gehiago hilko lukeela esan zuen atzo.

Goizeko buletina

BERRIAren papereko edizioaren gai nagusiak biltzen ditu egunero (astelehenetan salbu). Goizean goiz iristen da zure posta elektronikora.

Albiste gehiago

Koronabirusaren azken datuak

Koronabirusaren azken datuak

Berria

Euskal Herrian 13.406 gaixok eman dute positibo koronabirusaren proba eginda. 905 hil dira. COVID-19 gaitza izandako 4.972 pertsonari eman diete alta. Grafikoak, albiste barruan.

Diputatuak saioren hasieran, minutu bateko isilunean. / ©Mariscal, EFE

Espainia "berreraikitzeko" bilera batera deitu ditu Sanchezek alderdiak eta eragileak

Berria

EAJk iragarri du bilera horretan egongo dela. EH Bildu, berriz, ez da joango. Konfinamenduan apirilaren 26ra arte luzatu dute Hegoaldean.

Gasteizko farmazia bat. / ©Endika Portillo, Foku

Bigarren egun beltzena izan da atzokoa hildako kopuruari dagokionez

Ekhi Erremundegi Beloki - Ane Eslava

Gutxienez 59 pertsona hil dira Euskal Herrian azken 24 orduetan koronabirusak jota. 900 hildakoen langa gainditu da. 462 positibo gehiago atzeman dituzte Hegoaldean.

Bereziki adinekoei eragiten die koronabirusak: hilkortasuna bikoiztu baino gehiago egin zaie. ©J. FONTANEDA / FOKU

Hilkortasuna bikoiztu egin da gaitzaren goraldian

Garikoitz Goikoetxea

Hiru asteotan goia jo dute heriotzek, eta estatistiketan iragarri baino %89 herritar gehiago zendu dira: 938 espero, eta 1.774 hil. Datuek agerian jarri dute uste baino jende gehiago hil dela COVID-19arekin.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Izan zaitez BERRIAlaguna

BERRIAlagunei esker eskaintzen dugu balioz osatutako informazioa. Egizu ekarpena gure eginkizunarekin segi dezagun.

Izan zaitez BERRIAlaguna