Albistea entzun

Jazz egarria asetzeko prest

Iazko etenaren ondotik, bihar hasiko da Gasteizko 44. Jazzaldia. Egitarau zabala prestatu dute, izen handiko musikaririk ez badago ere. Iradier Arenak ordeztuko du Mendizorrotza
Anne Paceo bateria jotzaile frantziarra larunbatean ariko da, Iradier Arenako oholtzan.
Anne Paceo bateria jotzaile frantziarra larunbatean ariko da, Iradier Arenako oholtzan. BERRIA Tamaina handiagoan ikusi

Aitor Biain -

2021eko uztailak 13 - Gasteiz

Jazz doinuak plazak berrartzeko bidean dira Gasteizen ere. Iazko etenaren ondotik, eta Getxoko (Bizkaia) jaialdiari lekukoa hartuta, bihar ekingo diote Gasteizko 44. Jazzaldiari. Izurriaren testuingurura egokitutako jaialdia izango da aurtengoa, izen handiko musikaririk gabe eta ezohiko kontzertu guneekin. Baina, zailtasunak zailtasun eta oztopoak oztopo, jaialdiaren arduradunek erabaki dute gurpila berriz martxan jartzea, zaleen jazz egarria asetzeko asmoz. Igandera arte iraungo du jaialdiak.

Azkeneraino saiatu ziren iaz, baina, Donostian ez bezala, Gasteizen ez zuten jazz jaialdirik egin. Uztailaren 13tik 18ra bitarte zen egitekoa, eta egitaraua ere prest zuten, baina antolatzaileek bertan behera utzi zuten azkenean, pandemiari aurre egiteko neurrien ondorioz. Ez zuten jazzarekiko lotura guztiz eten, ordea. Jaialdiaren ordez, zortzi kontzertuko ziklo bat egin baitzuten, The Garage Club aretoan, festibala egitekoa zen egunetan. Nazioarteko izen handiko musikarien ordez musikari gazteagoak aritu ziren: hala nola Ernesto Aurignac saxofonista, Javier Moreno kontrabaxu jotzailea eta Abe Rabade pianista, besteak beste.

Bada, iaz aritzekoak ziren musikari batzuk etorriko dira aurten, baina ez guztiak. Jaialdiak gutxi-asko bere ohiko moldea berreskuratuko badu ere, jazzaren izarrak ez dira Gasteizera itzuliko oraingoz. Hutsune nabarmenena, agian, Branford Marsalis saxofonista estatubatuarrarena da; ez du joko jazzaldian. Ia mende erdiko historian izen handiko jazz musikariak aritu izan dira jaialdian, baina aurtengo egitarauak ez du halako distirarik izango. Nolanahi ere, egitarau zabala eta oparoa izango da, eta bertako nahiz nazioarteko musikariak ariko dira.

Antolatzaileen hitzetan, jazz musikarekiko «leialtasuna» lehenesten du aurtengo programak, eta «talentu berriak ezagutarazteko» modua emango du. «Oso kartel orekatua da, gaur egungo jazzaren argazki ona egiten duena», Iñigo Zarate zuzendariaren esanetan. Eta «superizar mediatikorik» izango ez bada ere, «musika izarrak» egongo direla nabarmendu du. Hain zuzen, proposamen nagusien artean daude Antonio Sanchez eta Anne Paceo, Thumbscrew hirukotea eta Maciej Obara saxofonista.

Erritmoa eta melodia

Bateriaren birtuosoak dira aurreneko biak. Esaterako, Paceok askotariko musikak uztartzen ditu. New Yorkeko underground eszena ardatz hartuta, musikaren, erritmoaren eta melodiaren arteko mugak lausotzen ditu zuzenekoetan. Sanchez haren ondotik ariko da. Alejandro Gonzalez Iñarrituren Birdman filmari esker egin zen ezagun askorentzat bera arduratu zen soinu banda sortzeaz, baina ordurako ibilbide sendoa ondua zuen mexikarrak. Jazzaren arloko izen propio askorekin aritutakoa da, besteak beste, Gary Burton, Chick Corea, Danilo Perez eta Pat Methenyrekin, eta bost Grammy sari irabazi ditu.

Thumbscrewek ere ia hamar urte baino gehiagoko ibilbidea dauka. Mary Halvorson gitarrista buru, Tomas Fujiwara bateria jotzailearekin eta Michael Formanek kontrabaxu jotzailearekin batera, jazzeko hirukote berritzaileenetakoa osatzen dute egun. Sei disko kaleratu dituzte elkarrekin, baina zuzenekoetan inprobisazioari bide eman zaleak dira.

Maciej Obara saxofonistak emango dio amaiera jaialdiari. Laukote gisa izango da Gasteizen; harekin batera ariko dira Dominik Wania pianoan, Ole Morten Vagan kontrabaxuan eta Gard Nilssen baterian. Dagoeneko hamar disko plazaratuta ditu musikari poloniarrak; azkenekoa, Three Crowns, 2019aren azkenetan kaleratu zuen, eta, iaz, pandemiaren erruz, ez zuen aukerarik izan zuzenean aurkezteko.

Horiek izango dira arreta gehien erakarriko duten musikariak, baina Gasteizko Jazzaldiak izango du zer eskaini bost egunez. Jazza beste molde batzuetara eramango duten musikariak ere izango dira: Pablo Martin Caminerok flamenkora hurbilduko du jazza, Moises Sanchezek musika klasikora, eta The Sey Sisters hirukoteak musika beltzera.

Musikari gazteak, berriz, jazza gazteengana hurbiltzeaz arduratuko dira: hala nola Gasteizko Luis Aranburu musika eskolako Fran Serrano boskotea, Jesus Guridi kontserbatorioko Dan in a Box taldea eta Nafarroako Goi Mailako Musika Kontserbatorioko Spa taldea. Letter One Rising Stars Europako lehiaketako jazz sarien irabazleak ere ariko dira: Itamar Borochov tronpetista eta Kathrine Windfeld piano jotzailea, hurrenez hurren.

Iradier Arena

Aurtengo jaialdiaren beste berritasuna kontzertu guneena izango da: jaialdiaren ikurretako bat den Mendizorrotzako kiroldegiak ez du hartuko ekitaldirik. Aurten, Iradier Arenako agertokiaz baliatuko dira eguerdiko eta iluntzeko kontzertu nagusiak egiteko. Arratsaldeko kontzertuak, berriz, Principal antzokian izango dira, ohiko moduan.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Manuel Asin Ikuspuntu jaialdiko zuzendari artistikoa, Baluarteko atarian, Iruñean. ©JAGOBA MANTEROLA / FOKU

Ikertzeko balio duten distantziak

Olaia L. Garaialde

Iruñeko XVI. Ikuspuntu jaialdia martxoaren 14tik 19ra izanen da. Sail Ofizialean hamazazpi herrialdetako 21 film izango dira lehian. Lan eta Desbordamientos sail berriak ere badira

 ©BERRIA

Lukiek, eskemak nondik eta noraino apurtu

Itziar Ugarte Irizar

 

Hamar kantuko disko berria plazaratu du taldeak: '#2'. Kontraste ugariko lana ondu dute, egitura ezohikoak eta pasarte poperoagoak uztartuta. Arrasaten joko dute gaur; bihar, Tolosan

Juan Mari Aburto eta Fernando Perez, atzo, Azkuna zentroan. ©ARITZ LOIOLA / FOKU

Bost erakusketa egongo dira ikusgai aurten Bilboko Azkuna zentroan

Olatz Enzunza Mallona

Erakusketez gainera, beste 200 jarduera baino gehiago programatu dituzte, eta arte bisualak indartzea izango du ardatzetako bat zentroak

Carla Simonen 'Alcarràs' filma. ©Berlinale

Claire Denis, Hong Sang-soo, Isaki Lacuesta eta Carla Simon, Urrezko Hartza eskuratzeko lehian

Andoni Imaz

Berlinalen, besteak beste, Mitra Farahani, Lucrecia Martel, Ulrich Seidl eta Peter Strickland zinemagileen lan berriak erakutsiko dituzte.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Aitor Biain

Informazio osagarria