Albistea entzun

Hizkuntza gutxituak

Berezko hizkuntzen alde lanean hasteko eskatu diote Espainiari

Espainiako Kongresuak martxoan onartutako puntuek mandatua egin zioten gobernuari berezko hizkuntzen ofizialtasunean urratsak egiteko. Eragileek Icetari bilera eskatu diote
Paul Bilbao, atzo, Bilbon. Berezko hizkuntzen aldeko eragileek agerraldi telematikoa egin zuten Valentziatik, Gijonetik, Zaragozatik eta Santiagotik.
Paul Bilbao, atzo, Bilbon. Berezko hizkuntzen aldeko eragileek agerraldi telematikoa egin zuten Valentziatik, Gijonetik, Zaragozatik eta Santiagotik. E. PORTILLO / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Lander Muñagorri Garmendia -

2021eko apirilak 9

«Urrats txiki bat» egin zuen joan den martxoaren 11n Espainiako Kongresuak, baina, hala ere, berezko hizkuntzen aldeko eragileek uste dute «eztabaida parametro egokietara eta erdigunera» eraman zela. Izan ere, Paul Bilbao Euskalgintzako Kontseiluko idazkari nagusiaren hitzetan, «behingoz, berezko hizkuntzen kudeaketa justiziaren, berdintasunaren eta askatasunaren parametroen arabera eztabaidatu da». Agerraldi bateratua egin zuten atzo euskararen, katalanaren, galizieraren, asturieraren eta aragoieraren aldeko eragileek telematikoki, eta hizpide izan zuten Espainiako Kongresuan eztabaidatu zen legez besteko proposamena. Zazpi puntu zituen egitasmoak, eta horietatik hiru onartu zituen parlamentuak.

Mandatua egin zion parlamentuak Espainiako Gobernuari, eta orain eskaera horri nola erantzungo dioten ikusi nahi dute eragileek. Nogarako Chuserra Barriosek azaldu duenez, gobernua interpelatzea eta presio egitea izango da orain euren lana, eta, horregatik, Miquel Iceta Espainiako Gobernuko Lurralde Politikako ministroarekin bilera eskatu dute. Batzarra ahalik eta azkarrena egin nahiko lukete: «Ezin diete izkin egin berezko hizkuntzen alde lan egiten dugun eragile nagusiei. Are gehiago, kontuan hartuta berriki Europako Kontseiluko Adituen Batzordeak berriz ere eskatu diola gobernuari aintzat hartu behar dituela eragileon iritziak».

Espainiako Gobernuaren zain egoteaz gain, eragile bakoitzak bere eragin esparruan lan egingo du parlamentuan onartutako neurriak norbere eremu linguistikoan aplikatu daitezen. Kontseiluaren kasuan, Nafarroako eragileekin biltzen hasiko direla aurreratu du Bilbaok. Izan ere, onartutako eskaeretako baten arabera, Espainiako Gobernuak estatutu erreformak bultzatu eta babestu beharko lituzke berezko hizkuntza ez bada ofiziala hitz egiten den lurraldearen zati batean edo eremu osoan. Kasu horretan paradoxa bat dagoela gaineratu du Bilbaok: ofizialtasuna bilduko lukeen balizko estatutuaren erreforma PSNk gidatzen duen Nafarroako Gobernuari dagokio, eta Espainiako Kongresuan PSOEk berezko hizkuntzen ofizialtasunaren alde egin zuen. «Nafarroan agintea duen alderdiak eskatu du hori, beraz, PSNren jarrera aldaketa eragin beharko luke horrek».

Horrez gain, ETB3 Nafarroa osoan ikusi ahal izateko neurriak hartu behar liratekeela ere nabarmendu du Bilbaok. «Honek guztiak erakutsi beharko luke zein den bidea ETB3 Nafarroa osoan ikusi ahal izateko; gobernuak zerbait egin beharko luke auzi honen harira». Onartutako beste eskaeretako baten arabera, eremu linguistiko bera duten lurraldeetan komunikabideak hedatzeko aukera sustatu beharko luke Espainiako Gobernuak. Beraz, parlamentuan onartutako bi puntu horiek eragina izan dezakete Nafarroako egoeran.

Itxita utzitako leihoak

Legez besteko proposamenarekin «leiho bat ireki» dela esan du Francesc Marco Plataforma per la Llenguako ordezkariak, baina beste batzuk nahita utzi dituztela itxita: «Ulergaitza egiten zaigu zenbait alderdik benetako irmotasuna erakutsi ez izana justizian eta berdintasunean oinarritutako hizkuntza kudeaketaren eredu berri bati hasiera emateko». Egun, berezko hizkuntzen hiztunek bizi dituzten «bidegabekeriei» aurre egiteko neurriak errefusatu baitzituen Kongresuak. «Ez dute nahi izan araudian dagoen gaztelaniaren legezko inposizioa bertan behera uztea». Horregatik, zenbait alderdi «benetako berdintasunetik urrun daudela» esan du.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

Muxikan (Bizkaia), Undabaso eremuanlandatzen ari diren sailetako batzuk. ©OSKAR MATXIN / FOKU

Zerbait gertatzen ari da Undabason

Igor Susaeta

Tokiko ekosistemak eta bioaniztasuna leheneratzeko asmoarekin, Lurgaia fundazioak helburu du Urdaibaiko biosfera erreserbako harizti mistorik handiena sortzea. Dozena bat urteko lanaren ondoren, jada 163 hektarea kudeatzen ditu Muxikan, 'Undabaso' deitu dioten gunean. Hasiak dira eremu horretan prozesu ekologiko batzuk antzematen.
Itsasondo. ©Ariane Vierbücher

Lurra, interes publikoaren mesedetan

I. Susaeta

Itsasondoko Udala duela dozena bat urte hasi zen lursailak erosten. Alkatearen esanetan, «herritarrek erabiltzeko moduko mendiak» nahi dituzte. Etorkizunean lurrak izango duen garrantziaz ohartarazi du.
Guardia Zibila, kanpaldia egiten ari zirenengana gerturatzen. ©IÑIGO URIZ / FOKU

Kanpaldia egiten segitu nahi dute Aroztegiko proiektua gelditu arte

Irati Urdalleta Lete

Guardia Zibila hiru aldiz agertu da. Lekarozen elkarretaratzea egin dute, 228 etxebizitza, hotel bat eta golf zelaia eraikitzeko proiektua gelditzeko
Anbulantziak, Donostia ospitaleko larrialdietarako sarreran. ©GORKA RUBIO / FOKU

Ospitaleetako presioak ez du etenik, positiboen hazkundea apaldu arren

Ion Orzaiz

116 pertsona erietxeratu dituzte COVID-19ak jota, eta 182 gaixo larri daude ZIUetan. 985 kasu atzeman dituzte, eta positibo tasa %7,9 da

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Lander Muñagorri Garmendia

Informazio osagarria

Izan zaitez BERRIAlaguna

BERRIAlagunei esker eskaintzen dugu balioz osatutako informazioa. Egizu ekarpena gure eginkizunarekin segi dezagun.

Izan zaitez BERRIAlaguna