Albistea entzun

Espainiako segurtasun indarren lana balioesteko eskatu diote Jaurlaritzari

Txosten bat egin dute ETAk Guardia Zibilean eta Espainiako Polizian eragindako sufrimenduaz
Aurreneko lerroan, ezkerretik, Gorka Urrutia, Beatriz Artolazabal eta Jose Ramon Intxaurbe, atzo.
Aurreneko lerroan, ezkerretik, Gorka Urrutia, Beatriz Artolazabal eta Jose Ramon Intxaurbe, atzo. MARISOL RAMIREZ / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Gotzon Hermosilla -

2022ko urtarrilak 22 - Bilbo

Eusko Jaurlaritzaren Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketako Sailaren eskariz, txosten bat ondu du Deustuko Unibertsitateko Pedro Arrupe Giza Eskubideen Institutuak: ETAren terrorismoaren ondorioz Estatuko Segurtasun Indar eta Kidegoetako kideek eta haien senideek jasandako injustiziari buruzko txostena (1960-2011). Txostenean hainbat gomendio egiten zaizkio Eusko Jaurlaritzari, eta horietatik lehena da «balioestea Estatuko segurtasun indarrek eta Kidegoek ETAren aurkako borrokan egin duten lana».

Txostenean ageri denez, ETAk Espainiako segurtasun indarretako 357 kide hil ditu, 1968an Jose Antonio Pardines guardia zibila eta Meliton Manzanas polizia hil zituenetik. Horietatik 207 guardia zibilak ziren (%58), eta 150, poliziak (%42). Haien familietako hamazazpi pertsona ere hil zituen.

Datuak bildu ez ezik, azterketa kualitatiboa ere egin dute ikerketan, eta, horretarako, ETAren bortxa pairatutako hamalau lagun elkarrizketatu dituzte, den-denak Espainiako segurtasun indarretako kideak edo senitartekoak. Haien bizipenak jaso dituzte txostenean: gehienek nabarmendu dute indarkeriak «istant batean bizitza hondatu» ziela, eta askotan bakardadea eta euskal gizartearen eta instituzioen babes falta sentitu zutela.

Arrupe institutuko Jose Ramon Intxaurbek, Gorka Urrutiak eta Trinidad Vicentek egin dute ikerketa. Horretan oinarrituta, Intxaurbek zenbait aholku eman dizkie erakundeei: esan duenez, biktimen sufrimendua ezagutu eta aintzat hartu behar da, eta horretarako ezinbestekotzat jo du sufrimendu horren onarpen ofiziala. Espainiako segurtasun indarrek egindako lana «balioestea» gomendatu du.

Txostenaren egileen ustez, segurtasun indarretako kideen «aintzatespen publikoa» bultzatu beharko litzateke, «gizartearen eremu askotan estigmatizazioa eta bazterketa morala jasan dituzten zerbitzari publikoak diren aldetik».

Txostenean ageri denez, «Polizia kidegoak gizarte bidezkoagoaren eraikitzailetzat hartu behar dira», eta, horretarako, besteak beste, «ETAren terrorismoaren aurkako borrokaz duten ikuspegia islatzen duten fikzio lanak eta artelanak sustatzea» proposatzen dute, «herritarrei haiekiko enpatia edukitzen laguntzeko».

«Injustizia onartezina»

Txostenaren aurkezpenean, Beatriz Artolazabal Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketako sailburuak eskatu du gogoeta egiteko Guardia Zibileko eta Espainiako Polizia Nazionaleko kideek eta haien senitartekoek pairatutako «bidegabekeria onartezinaz»: «Bidegabea izan zen, parekatzerik eta konpentsaziorik gabea».

Artolazabalek «egia, memoria eta aitorpena»aldarrikatu ditu ETAren biktima izan direnentzat; «enpatia, maitasuna eta hurbiltasuna adierazten duen aitorpena». Polizia erakundeetako kideen kasuan, esan du erantzuna ezin dela «ideologia edo jarrera politikotik» etorri, giza eskubideen inguruko ikuspegi batetik baizik. «Kontua ez da gutarrak ziren ala ez», erantsi du.

Sailburuaren arabera, «pertsonaren duintasunaren printzipioetatik eta giza eskubideen eta pertsona guztien defentsa, babes eta berme eraginkorra baieztatzetik» etor daiteke erantzuna.

Artolazabalek iragarri du jarraituko dutela ETAk gizartearen zenbait esparrutan eragindako minari buruzko ikerketak egiten, eta hurrengoa espetxe funtzionarioek jasandakoari buruzkoa izango dela. Datorren urtean argitaratzea espero dute.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Gure Eskuren agerraldia urtarrilaren 29an, uztailaren 2ko egitasmoa aurkezteko. ©Marisol Ramirez / Foku

Aragoiko presidenteak dio uztailaren 2an ez duela onartuko «zaborrik» Pirinioetan

Jon O. Urain

Gure Esku-k eta Kataluniako eragile batzuek mobilizazioa dute uztailaren 2an; asmoa da Pirinioetako 300 bat tontor argiztatzea.

Josu Urrutikoetxea, 2020an, Parisen, BERRIArentzat ateratako argazki batean. ©Eñaut Castagnet

Espainiako Auzitegi Nazionalak epaiketarako data jarri dio Josu Urrutikoetxeari: 2024ko urtarrila

Maddi Ane Txoperena Iribarren

1987an Zaragozako Guardia Zibilaren kuartelaren aurka egindako atentatua leporatuta epaituko dute, urtarrilaren 9, 10 eta 11n. 2.354 urteko kartzela zigorra eskatuko diote.

Pedro Sanchez, gaur goizeko saioan, Espainiako Kongresuan. ©JUAN CARLOS HIDALGO / EFE

Sanchezek ukatu egin du Espainiako Poliziak eta Guardia Zibilak Pegasus softwarea dutela

Iosu Alberdi

Kataluniako Gobernuarekin eta ERCrekin hitz egiteko prest agertu da.

Marian Moreno Martuteneko kartzelako zuzendaria, iazko urrian, Eusko Jaurlaritzak espetxe eskumena eskuratu berritan. ©JON URBE / FOKU

Eusko Jaurlaritzaren arabera, espetxeetan ez da dimisiorik izan

Maddi Ane Txoperena Iribarren

'El Mundo'-k zabaldu du Marian Moreno Martuteneko zuzendariak eta espetxeetako bertze lau arduradunek dimisioa aurkeztu dutela, baina Jaurlaritzak gezurtatu egin du. Zaballako kartzelan ordezkaritza duten ELA, CCOO, APFP eta TAMPM sindikatuek protestara deitua dute biharko, lan baldintzak salatzeko.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...