Albistea entzun
Emakumeen aurkako indarkeriari ez
Emakumeen aurkako indarkeriari ez

June Crespo Veneziako Biurtekoan izango da, larunbatetik aurrera

Artistaren hiru lan ikusi ahal izango dira pabiloi nagusiko erakusketan. Larunbatean hasi, eta azaroaren 27ra bitarte bisitatu ahalko da
June Crespo artista, pieza batekin lanean.
June Crespo artista, pieza batekin lanean. XABIER URTASUN Tamaina handiagoan ikusi

Itziar Ugarte Irizar -

2022ko apirilak 21

Bi egun barru, larunbatez, abiatuko da Veneziako Biurtekoaren 59. aldia, eta June Crespo artistaren (Iruñea, 1982) lana ikusgai izango da bertan. Etxepare Euskal Institutuaren babesarekin, hiru artelan jarriko ditu erakusgai pabiloi nagusiko erakusketan: Helmets IV (2018), Helmets IX (2022) eta Helmets X (2022). Duela bi urte, hain justu, Gasteizko Artium museoan irekitako June Crespo. Helmets erakusketan izan zituen ikusgai sail horretako obrak. Arte garaikidean nazioarteko topaketa nagusia da Italiakoa, eta 58 herrialdetik gorako 213 artistaren 1.400 artelanek baino gehiagok osatuko dute aurtengo proposamena. Aurreneko aldiz, emakumeak izango dira parte hartuko duten artisten %90 inguru, eta, besteak beste, «gizon zuriaren ideala» auzitan jarri eta «gaur-gaurko eztabaidetan aurrendari izan diren emakumeak omendu» nahi izan dituztela azaldu du Cecilia Alemani komisarioak.

Urtebeteko atzerapenarekin irekiko dute erakusketa larunbatean, azaroaren 27ra arte. The Milk of Dreams (Ametsen esnea) jarri diote izena —Leonora Carrington artista surrealistaren liburu bati egiten dion erreferentzia—, eta askotariko artelanen bitartez, teknologiarekin eta bestelako izakiekin nahasturik helduko den gero bati begiratuko diote.

Testuinguru horretara egokituta erakutsiko dute Cresporen lana ere, gorputzak arkitekturarekin dituen harremanei buruzko lengoaia bat landu izan baitu artistak bere eskulturetan. Zuloak, hodiak, mugak, zirkulazioa eta indarra dira horretarako baliatu izan dituen elementuetako batzuk, eta askotariko materialak manipulatu eta konbinatzen ditu ikusleari irakurketa berrietarako sarbidea irekitzeko. Etxepare Euskal Institutuko arduradunen esanetan, «armadura» bihurtzen dira haren lanak. «Cresporen instalazioek etorkizuneko hiri paisaia distopikoak eta izaki cyborg konposatu gisa dugun esperientzia garaikidea islatzen dute», adierazi dute, ohar bidez.

Helmets asoziazio libre bat da, eta Henry Mooreren The Helmet Heads serieari egiten dio erreferentzia, Crespok bere lehen zeramika lanak egin ahala deskubritu zuena. Argizariei metal industrialeko profilak erantsiz, argizari galduaren urtze prozesua auzitan jartzen zuen, ustekabeko istripuak eraginez. Horrela, artistaren hitzetan, zoriak, kontrol faltak eta materialen jokaeraren tankerako faktoreek pisu handiagoa hartzen zuten. «Mota horretako elementu estruktural eta funtzionalek izaera anatomikoko osagaiak zeharkatzen dituzte, eta, materialki fusionatuta, hibrido organiko eta mekanikoa osatzen dute, eskuzkoa eta industriala».

Zabal programaren emaitza

Veneziako Biurtekoan June Cresporen parte hartzea Etxepare Euskal Institutuak abian jarritako Zabal programaren emaitzetako bat izan da. Euskal sorkuntza garaikidearen nazioarteko proiekzioa bultzatu eta arte testuinguruen artean loturak egitea da programaren helburua, eta, haren bitartez, Cecilia Alemani Biurtekoaren komisarioak hainbat euskal sortzaileren lana ezagutu ahal izan du. Horren ondotik egin diote Crespori bere lana Venezian erakusteko gonbidapena.

Sareko BERRIAzalea:

Udazkenean, BERRIAlagun egiteko pausoa eman dezazun, eskaintza bat egin nahi dizu BERRIAk. Herri baten kulturaren plaza da BERRIA. Kultur egitasmo, dinamika eta ekitaldi anitzen erakustoki. Euskal kulturaren inguruko informazioaren plaza handia. Azaroan eta abenduan, Euskaraldiak, Bertsolari Txapelketa Nagusiak eta Durangoko azokak hartuko dituzte, besteak beste, BERRIAren orrietako asko, paperean eta webgunean.

Albiste asko irakurriko dituzu, segur aski webgune honetan bertan. Eta eskari bat egin nahi dizugu: har ezazu konpromisoa irakurtzen duzunarekin. Irakurleen babes ekonomikoa funtsezkoa da BERRIAren etorkizuna ziurtatzeko.

Albiste gehiago

 ©Bertsozale Elkartea

Nerea Ibarzabal irabazle Baionan

Olatz Enzunza Mallona

671,5 puntu lortu ditu Ibarzabalek, eta bigarren egin du Sustrai Colinak, 668 puntu eskuratuta. Ondotik geratu dira, hurrenez hurren, Beñat Gaztelumendi, Julio Soto, Unai Agirre eta Eñaut Martikorena.

<b>Amurrioko saioa.</b> Joan den larunbateko saioa, Amurrioko Bañueta kiroldegian. ©GARI GARAIALDE

Iristen aurren, eta joaten azken

Miren Mujika Telleria

Baionan jokatuko da gaur Bertsolari Txapelketa Nagusiko bigarren itzuliko bigarren saioa. Ohi bezala, 17:00etan hasiko da. Aulki, soinu eta foku; pronto izango dira den-denak ordurako. Bertsozale Elkarteko ekoizpen taldeak du horren ardura. Zein da, baina, horren atzean dagoen inurri lana?
Indar Trabesen lehen kontzertua fikzioan irudikatzen, herenegun, Mutrikuko Venezia diskotekan. ©JON URBE / FOKU

Itoiz taldearen lehen printzak

Jone Bastida Alzuru

Doxa ekoiztetxea eta Larraitz Zuazo zuzendaria Itoiz taldeari buruzko pelikula bat prestatzen ari dira, dokumentalaren eta fikzioaren artean mugitzen dena. Mutrikun izan dira filmatzen.

Ekoetxea Urdaibaik hizkuntza indigenen erakusketa bat jarri du ikusgai. ©Monika del Valle / Foku

Hizkuntza jasangarriak

Amaia Igartua Aristondo - Bizkaiko Hitza

Busturiko Urdaibaiko Ekoetxeak erakusketa batean bildu ditu 11 hizkuntzatan emandako testu batzuk eta haien euskarazko itzulpenak: 'Hizkuntza indigenak, Ama Lurra zaintzen'. Abenduaren 18ra bitartean bisitatu ahalko da.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...