Euskal Herria Zuzenean jaialdia

HATS ASKE BETE PLAZA, EHZ

Goizetik bildu da jendea gogoeta tailerretara, EHZk egun osorako pentsatu eztabaida guneetan. Eguerdirako jendea metatzen hasia zen plazan, dantzaz, bertsoez, musikaz eta zirkuaz gozatzeko. Arratsaldeko lehen kontzertuak gabe jori egon da Irisarriko erdigunea Euskal Herri guzitik hurbildu lagunez.
<b>Herriko plaza. </b>Batzuk gogoeta tailerretan zirelarik, frankok baliatu zuten aro ona plazaren giroan.
Herriko plaza. Batzuk gogoeta tailerretan zirelarik, frankok baliatu zuten aro ona plazaren giroan. IÑAKI ETXELEKU Tamaina handiagoan ikusi

Iñaki Etxeleku -

2019ko ekainak 30

Uda goiz bateko lanbro freskagarri batek harturik zeukan Irisarri (Nafarroa Beherea) larunbateko goiz argian. Goiztiarrenek plazako terrazak gozoki gosaltzeko baliatu zituzten, gogoeta egarri zirenak, aldi berean, Ospitalea ondare zentroak aterpetu eztabaida gunean zeudelarik. Egun osoan, tailerrez tailer sakon landuko ziren eraso sexistak izan zituzten aztergai 10:00etatik. Lehen aztergaia: Eraso sexistak lagun artean. Arratsaldean elekatu ziren eraso sexisten saihesteko moduez: eraso baten aitzinean nola joka zitekeen eta gertatu ondoren zer lanketa eraman izan ziren jorratu galderak, besteak beste.

Goiz bukaeran, Besta kapitalista eta militantziaz hausnartu zuen Berriozarko (Nafarroa) Imanol Kañamaresek, hasieratik argituz EHZk egin gomita nondik datorren: «Hemen nago duela urte eta erdi alkohola kontsumitzeari uko egin niolako. Ez naiz inongo aditua droga menpekotasunetan, baina erabaki horrek ekarri ninduen gaia sakontzera, eta horrek eraman nau azken hilabeteetan hitzaldi batzuk eman behar izatera». Drogak —legezkoak eta legez kanpokoak- eta menpekotasuna zer diren, zeri erraten zaion askatasuna, gizarte kapitalistako jai eredua eta militantzia barneratu zituen, iturri anitzetako teorietarik edanez. Langilearen zapalkuntzak baldintzatu jaialdi eredua izan zuen jomugan. Azkenean, «klase auzi bat da» ziolarik. Eta langile klaseko adin tarte bat, berea duena, aztertu zuen: «Jaialdi kapitalistaren presio handiena errotzen da gazte langilearengan». Eta gazteen egoera prekarioak dakarren despolitizazioa, honekin, «gazteria iraultzailea jo eta desantolatzen duelako». Nola ikusten den despolitizazio hori? «Guk antolatzen ditugun bestak jaialdi kapitalisten osagarri dira. Tresnak bilakatu zaizkigu helburu». Ezagunak diren adibide andana zerrendatu zuen Kañamaresek.


Anariren zaleek bete zuten oholtza aitzina kontzertua hasi baino lehenagotik.

Horri loturik, militantzia ereduarena. Pantera Beltzen edo zapatisten adibideak aipatu zituen, zeinetan alkohola eta drogak debekatzea erabaki baitzuten. «Militantzia ulertzen baitute bizi proiektu eta ulerkera gisa». «Kontsumoaren abstentzioaren» aukera jarri zuen mahai gainean. Eztabaidagarria dela aitortuz, «baina kolektiboki egin behar da eztabaida, eta ezin dugu bakoitzaren esku utzi».

Cunbiam'bertso

Eguzkia goizeko lainoa urratzen hasi zen eguerdi aldera. Hark bota beroari, cumbiarena gehitu zion Cumbiam'bero taldeak, bazterrak harrotu eta galdan jarriz.


Kaleko formazioan, jendea dantzan jarri zuen Cumbiam’berok, bertsolariekin inprobisazioa partekatuz ere.

Bertsolarien tenorea etorri zen gero. Mikrofonoan, Maddi Sarasua eta Xumai Murua, zurezko txosnaren inguruan plantatu ziren ikus-entzuleei bertso kantari. Txanda utzi zioten berriz Cumbian'berori, pilota plaza hartzera joana baitzen. Eta hara non ustekabea pizten den. Bertsolariak juntaturik, cumbia doinutan bertsotan. Cumbiam'beroko Niko Perret kontrabaxu jotzailearen bozkariorako: «Bertsolariak etorri zaizkigu Cumbia sobre el mar doinu ezaguna jotzea proposatuz eta jo aitzina. Ikaragarri maite dut horrela egitea. Hori da cumbia azkenean, bat-batekotasunari tokia libre uztea». Aitzinean, zenbait gerri kilika mugitzen hasiak zirela, Xumai Muruak bertsotan akuilatu zituen lurrean jarririk zeudenak: Egungo gazteria, nahi nuke tira/ ametsak baditu ta baduke desira/ baina iduritzeko, lokartzen ari da/ ez dugu gaizki eginen, altxatzen badira.

Eki handia nagusi jarri zen laster eta arratsalderako bazterrak erretzen zituen. Toi d'abord zirku konpainiak hartua zuen usaiako pilota eremua, antze guztiarekin bere gaitasunak erakutsiz, nola esku jokoetan, hala umorean.


Toi d'abord zirku konpainia aritu zen arratsalde betean esku eta umore jokotan.

Montaukek ireki zuen plazako oholtzako kontzertuen aldia. Anarik lekukoa hartu eta The Very Small Orchestra hetsi. Gauak pentzean segitu zuen Rodeo, Alba, Pelax, Nina Coyote & Chico Tornado eta Old School Funky Family taldeen emanaldiekin.

Lehen bi egunekin arras kontent zen Julen Oillarburu EHZko laguntzailea. «Amestu genuen EHZ lehen bi egunetan atzeman dugu. Harremanetan, jendeen irrietan ikusten dugu». Baita balioen aldetik ere, jendea eroso sentitu baita bi egunetan; adibide hau eman zuen Oillarburuk: «Neska bikote batek erran diguna: gure harremana guztiz lasaiki bizi dugu EHZn».

Goizeko buletina

BERRIAren papereko edizioaren gai nagusiak biltzen ditu egunero (astelehenetan salbu). Goizean goiz iristen da zure posta elektronikora.

Albiste gehiago

 ©JON URBE / FOKU

«Tentsioa dakarten lanak falta dira»

Itziar Ugarte Irizar

Formatu bikoitzeko lan batekin itzuli da: 'Unisonoa', lerro bateko poesia liburua eta hamabi soinu pieza. Lengoaia behatzeko eta entzuteko denboratzat du idazketa.
Virginia Woolf idazle ingelesa; jardun betean zegoen 1920. urterako, baina bide oparoago baten atarian oraindik. ©BERRIA

«Negu sasoiko lehen eguna»

Joannes Jauregi

Idazle baten egunerokorik ezagun eta oparoenetako bat izango da Virginia Woolfena, ia bizi osoa eman baitzuen osatzen. Gaur duela ehun urte, astelehenarekin, Woolfek 38 urte zituen; idazle argitaratua zen, baina artean onenak eman gabea. Eta sarrera bat egin zuen egunerokoan.

Wiggins ahizpetako hiru, The Shaggs taldeko kideak. ©BERRIA

Tarotak iragarritako banda kalamastra

Julen Azpitarte

Aitak behartuta abiatu zuten The Shaggs taldea Wiggins ahizpetako hiruk. Disko bakarra grabatu zuten, 1969an, eta, gerora, hamaika aldiz berrargitaratu da, gaur arte. Muturreko jarrerak eragin dituen lana da.

Jean Castagnet eta Andre Lekuona. ©FAMILIAKO ARGAZKIA

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna