Albistea entzun

Sokaren bi muturrak batu zituen «ametsa»

'Euskaldunon Egunkaria' sortzeko egitasmora batzean Martin Ugaldek egindako hautuaz eta proiektua abiarazteko zailtasunez aritu da Iñaki Uria, Ugalderen jaiotzaren mendeurreneko hitzaldietan bigarrenean.

Iñaki Uria, atzo, Martin Ugalde kultur parkean, alboan Oihana Iguaran aurkezlea duela.
Iñaki Uria, atzo, Martin Ugalde kultur parkean, alboan Oihana Iguaran aurkezlea duela. GORKA RUBIO / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Julen Aperribai -

2021eko urriak 22 - Andoain

Gerra aurreko belaunaldiarekin lotzen gintuen soka zen». Modu horretan mintzatu zen Iñaki Uria kazetari eta idazlea Euskaldunon Egunkaria-n lankide eta lagun izan zuen Martin Ugalderen inguruan, azken horren jaiotzaren mendeurrenaren harira antolatutako Euskaldunon Egunkaria, Martinen egunkaria hitzaldian.

Belaunaldi harekin partekatzen zuten ametsa euskarari egunkari bat ematea zela azaldu zuen Uriak: «Gu izan ginen Martinek hain presente zeukan ametsa gauzatzen aritu ginenak; gu izan ginen tonto utilak».

Uriak keinu egin zien Ugaldek Euskaldunon Egunkaria sortzeko egitasmoarekin bat egitean EAJk egindako mespretxuei. «Ezker abertzalearen tonto utilarena» egitea egotzi zioten Ugalderi garai hartan, aditzera emanez beren aurpegia zuritzeko erabili zutela Egunkaria Sortzen taldeko kideek. Hark, ordea, «ondo zekien zertan ari zen», Uriaren esanetan.

Lehentxeago ezagutu zuten elkar biek, hala ere, Ugalde Eusko Jaurlaritzako Euskara Gaietako sailburu zela. Diru eskean joan zitzaizkion Uria eta Argia aldizkariko gainerakoak, egunkaria sortzeko proiekturako finantzaketa bila. «Dirurik ez zuela» esan omen zien Ugaldek; eta horri Argia-koek erantzun: «Horrela bada, dimisioa eman ezazu».

Handik «hiruzpalau urtera» egin zuen bat egitasmoarekin, Uriak Ugalderi eta Joxemi Zumalaberi Argia-ren urtekarirako egindako elkarrizketa bat egin eta gutxira. «Paradigma aldaketa bat» gertatu zen herri mugimendua eta instituzioak elkarlanean jarri beharraren premiaz ohartu zirenean, Uriaren arabera: «Konturatu ginen perspektibak kontrajarri beharrean batzen ahalegindu behar genuela».

Horrek ez zuen baretu bi aldeen arteko tentsioa, ordea. Ugalderen hautua «meritu handikoa» izan zela azpimarratu zuen Uriak: «Ajuriaeneko Ituna indarrean, mamututa gintuzten. Ez zen erraza gurekin etortzea». Gogoan izan zituen egunkaria sortzeko proiektua trabatzeko EAJk egindako ahaleginak: proiektu paraleloa sortzeko saiakera, ETArekin lotzekoa... «Guardia Zibilak eta Del Olmok alfonbra jarria topatu zuten bidean».

Euskaldunon Egunkaria-koAdministrazio Kontseiluko zuzendari izateaz gain, diplomazia lanaz arduratzen zirenetako bat ere bazen Ugalde; Eusko Jaurlaritzaren finantzaketaren bidea irekitzeko itxaropen nagusia ere bai, horrenbestez. Joseba Arregi Kultura sailburuak enegarrenez eskaera horri muzin egin zion, ordea, eta bilera hura «iltzatuta» daukala adierazi zuen Uriak. Nola jaiki eta alde egin zuen Ugaldek. Haren hitzak irakurri zituen: «Aspertuta nago, bizitza osoan gorria separatista eta halakoak entzuten aritu eta gero, Jaurlaritzaren eskutik beste hainbeste irain jasotzeaz».

1994an sinatu zuten, azkenean, akordioa Arregirekin. «Hazkunde» urteak izan ziren gerokoak, Uriaren arabera. Baita bien arteko laguntasuna gehien garatu zutenak ere. Hondarribira Ugalderen etxera egindako bisitez aritu zen. Politikaz, euskalgintzaz eta bizitzaz izandako hizketaldiez. Baita euren «lokomotoraz» ere, bien bideak lotu zituen Euskaldunon Egunkaria-z.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Arantxa Tapia Eusko Jaularitzako Ekonomia Garapena, Jasangarritasuna eta Ingurumen sailburua ©David Aguilar/ Efe

Ingurumen Administrazioaren Legea onartu du Eusko Legebiltzarrak

Edurne Begiristain

EAJren eta PSE-EEren botoekin egin du aurrera legeak. Oposizioak aho batez arbuiatu du araua, eta bereziki kritikatu du EAJk eta PSE-EEk interes orokorreko proiektuak izendatzeko sortutako figura berria.

Zitarik gabe txertatzeko gunea, Mutiloan (Nafarroa). ©IDOIA ZABALETA / FOKU

1.890 positibo atzeman dituzte Hego Euskal Herrian

Ion Orzaiz

Nafarroako Gobernuak ez du baztertu «neurri komunitario gehiago ezartzea», izurriaren bilakaeraren arabera

Zadorra ibaia, gainezka egina, artxiboko irudi batean. ©Juana Ruiz, FOKU

Ibaiek gainezka egin dute hainbat tokitan, eta uholde arriskuak kezka piztu du

Berria

Euriteen eraginez, Zadorra eta Cadagua ibaietako ura hainbat tokitan atera da bidetik, eta zirkulazioa nabarmen korapilatu da azken orduetan. Jaurlaritzak larrialdi egoeraren bigarren fasea ezarriko du eguerdian.

Frankismoaren Aurkako Euskal Plataformaren agerraldia, gaur, Gasteizen ©Jaizki Fontaneda/ Foku

Elkarretaratzea deitu dute frankismoaren biktimentzako justizia galdegiteko

Unai Etxenausia

Frankismoaren Krimenen Aurkako Euskal Plataformak biharko deitu du bilkura, Gasteizko epaitegien aurrean.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Izan BERRIAlaguna

Zure babes ekonomikoa ezinbestekoa zaigu euskarazko kazetaritza independente eta kalitatezkoa egiten segitzeko.