Noiz sortua: 2020-03-26 00:30:00

Koronabirusa

Konfinamenduaren erritmora egokitzen

Pixkanaka zorroztu ditu konfinamenduaren arauak Frantziako Gobernuak, eta aste honetan merkatu irekiak ixtea erabaki du. Baionan, mugimenduak anitz apaldu badira ere, karrikara ateratzen segitzen dute herritarrek, hala moduz babestuta.

Gizon bat karrika erdian korrika, atzo, Baionan.
Gizon bat karrika erdian korrika, atzo, Baionan. BERRIA Tamaina handiagoan ikusi

Ekhi Erremundegi Beloki -

2020ko martxoak 26

Asteazkena, merkatu eguna, 11:20. Hutsik dago Baionako Gaskoien plaza. Dozenaka ekoizle eta saltzaile biltzen ditu astero, baina merkatu irekiak debekatu berri ditu Frantziako Gobernuak. Okindegia, tabako denda, farmazia... irekiak dira, baina inor gutxi dabil karrikan. Banku batean eserita dago Albert, 71 urteko gizona. Puru bat esku batean, garagardo lata bestean, plaza hutsari begira dago. Nola dagoen galdetuta, hitz gutxirekin erantzun du: «Zaila da». Kontatu du normalean goiz atera eta berandu etxeratzeko ohitura duela. Orain, oren bateko baimena du, egunean behin, etxetik kilometro batera gehienez ere. «Okerrena lehen gaua izan zen, ohean itzulika, ezin nintzen geldirik egon. Egoerak eragindako kezka ere gehitu behar zaio. Orain, ohitzen ari gara pixkanaka». Goizetan ateratzen da karrikara itzulitxo bat egitera; arratsaldea hitz gurutzatuak egiten pasatzen du. «Adinekoek kezkatzen naute gehien, nire 96 urteko amak. Zahar etxean dago, bakarrik, ez du nehor ikusten».

Hau ere irakurri: Artagune bereziak prestatu dituzte Ipar Euskal Herrian

Plazatik urrunduta, etxeko balkoitik begira dago adineko emazte bat. Galdera batzuk erantzungo lituzkeen galdetuta, «ez dakit denborarik izango dudan», erantzun du, irribarrez. Egunero ateratzen da karrikara, aire pixka bat hartzera, ibiltzera, erosketak egitera; «ezinbestekoa da». Aldi oro, segurtasun neurriak errespetatu dituela dio. Orokorrean, hutsak dira Baionako karrika gehienak. Langile bat trenbide bazterreko belarra mozten, bikote bat kiroleko jantziarekin korrika, gizon bat maskara jantzia duela txakurra promenatzen... Beste pertsona batekin gurutzatzean, distantzia hartzen dute gehienek.

Santizpiritu auzoan bada mugimendu gehiago, baina Alsace Lorraine etorbidean ez dago ohiko zirkulaziorik. Bidegain harategia da irekia den komertzio bakarrenetako bat. Neurri bereziak hartu dituzte, hala moduz, bezeroen artean distantziak errespetatzeko. Hesi bat salmahaiaren aitzinean saltzaileengandik urruntzeko, kristal handi bat kaxan kontaktuak eragozteko. Nagusiak kontatu du ohikoa baino askoz ere bezero gutxiago izaten ari direla. Haserre mintzatu da. «Higiene zerbitzuetakoak urte guzian sekulako kontrolak egiten aritzen zaizkigu; baina orain, haien beharra dugunean, ez da nehor». Hortik metro batzuetara dago Carrefour Contact auzoko supermerkatua. Hesiak ezarri dituzte kanpoan jende lerroa kudeatzeko, eta pixkanaka sarrarazten dituzte bezeroak. Baina bata bestearen gainean bezala daude zain dauden gehienak.

«Etxera sartu nahi nuke»

Errepublika plaza hutsa, Aturri ibai bazterra orobat. Arrantzale bat ari da barkutik sareari tiraka, lanean. Herriko etxeko plaza inguruan, Baiona Handi eta Txikian, jende gutxi dago karriketan. Errobi bazterrean eguzkia hartzen ari da Benedicte, 40 urteko emaztea, bere bi txakurrak ondoan dituela. Orain dela hiru egun iritsi zen Baionara, Landetatik. Karrikan bizi da, « hori da nire bizimodua», eta konfinamendu garaian ere hala segitzeko asmoa du, oraingoz. Hala ere, egoera doi bat konplikatu dela ohartarazi du. «Komun publikoak itxi dizkigute. Nora joan behar dugu? Gizonentzat errazagoa da, baina emazteak? Goiz honetan kafe batzuk edan ditut... aparkaleku bat aurkitu beharko dut, auto artera joateko». Laugan ireki berri duten harrera zentroari buruz galdetuta, arrangura agertu du. «Beldur naiz ez ote den presondegi bat bihurtuko. Sar gaitezke, baina, ateratzen utziko gaituzte? Eta norbait eri bada? Zer neurri hartu dituzte gure segurtasuna bermatzeko?», galdetu du. Informatzeko, lekura hurbiltzeko asmoa duela azaldu du. Kanpoan «libre» da, eta «kasu ematen» du. Hala ere, erran du bere lehen helburua Frantzia erdialdera itzultzea dela. «Etxera sartu nahi nuke. Trena har nezake, baina 100 euro inguru da txartela». Karrikan jasotzen duen diruarekin ezin iritsi. Etapaka saiatuko dela erran du.

Ibai bazterretik bizikleta gainean dabil Vincent, zaku karratu handi bat bizkarrean duela. Uber Eats enpresako banatzailea da. Zer moduz dagoen galdetuta, «inoiz baino mandatu gutxiago» jasotzen ari dela erantzun du, goibel. Baionako Aviron errugbi taldearen zapi bat darama aurpegia estaltzeko, eta eskularru batzuk ere lortu ditu. Enpresatik banaketarako jaso duten protokoloa azaldu du: etxe batera iristean bezeroari keinu egin behar diote, eta paketea ate aitzinean utzi. Bezeroak atea ireki eta paketea hartzen du. Hori da kontaktuak eragozteko protokoloa. «Niretzat ez naiz kezkatua, baina nire inguruko adinekoentzat bai». 30 urte ditu. «Beste lan batzuk ere baditut. Honek kanpora atera eta kirol pixka bat egiteko aukera ematen dit». Sartu-ateraka bizi dute konfinamendua Baionako herritarrek, oraingoz.

Albiste gehiago

Apirilaren 1ean eguneratua, 14:00etan. ©BERRIA

Koronabirusaren azken datuak

Berria

Euskal Herrian 9.358 gaixok eman dute positibo koronabirusaren proba eginda, administrazioen arabera. 501 hil dira. COVID-19 gaitza izandako 2.134 pertsonari eman diete alta. Grafikoak, albiste barruan.

Pankarta bat, Biboko Zapikaleetan. ©Marisol Ramirez / Foku

500 hildakoen langa gainditu du izurriak Euskal Herrian

Berria

Dagoeneko 501 pertsona hil ditu gaitzak. Hego Euskal Herrian 9.335 kasu diagnostikatu dituzte. Sindikatuek gutun bat bidali diote Denis Itxaso Madrilek EAEn duen ordezkariari, besteak beste zentralizazioa bertan behera uzteko eskatzeko, eta Maddalen Iriartek mahai bat eratu nahi du erabakiak hartzeko

1983ko abuztuan, Busturian, uholdeetan. ©BERRIA

Zer egin krisi bati aurre egiteko?

Enekoitz Esnaola

Jaurlaritzako eta Nafarroako lehendakariek, euskal gatazkako indarkeriaz gain, zenbait garai sozial gogor ere bizi izan dituzte 40 urteotan: uholdeak, sute eta istripu larriak, krisi ekonomikoak... Carlos Garaikoetxeak, Jose Antonio Ardanzak, Patxi Lopezek eta Uxue Barkosek lehendakari gisara bizi izan zituzten krisietan izandako esperientziak kontatu dizkiote BERRIAri. Garrantzia eman diote gertutasuna eta sentsibilitatea izateari, baita neurriak hartzeari ere.

Aceros Olarra lantegia, Loiun, atzo. ©Marisol Ramirez / Foku

Tubos Reunidosek berriro zabalduko du

Iker Aranburu

Jaurlaritzak uste du industria osoak eutsi ahal diola jarduera txiki bati. Mondragonek dio «atzeraezinezko konpromisoak» bete ahal izango dituela, eta CAFen 37 boluntario ari dira bagoi batzuk entregatzeko.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Izan zaitez BERRIAlaguna

BERRIAlagunei esker eskaintzen dugu balioz osatutako informazioa. Egizu ekarpena gure eginkizunarekin segi dezagun

Izan zaitez BERRIAlaguna