Albistea entzun

Memoria Demokratikoaren Legea

Memoria lege berria aurrerapauso bat dela diote EH Bilduk eta EAJk

PSOE eta Unidas Podemosen ustez, Espainia nazioarteko itunetara moldatuko da. EH Bilduk dio «urrunago» iritsi nahi zuela legearekin.

Frankismoaren inpunitatea amaiarazteko legea aldarrikatu zuten atzo.
Frankismoaren inpunitatea amaiarazteko legea aldarrikatu zuten atzo. ZIPI / EFE Tamaina handiagoan ikusi

Iñaut Matauko Rada -

2022ko uztailak 15

Asko hitz egin da azken hilabetean Memoria Demokratikoaren Legeari buruz. Espainiako Kongresuan bozketa irabazteko, hainbat alderdirekin negoziatu behar izan dute PSOEk eta Unidas Podemosek, eta horien zuzenketak onartu behar izan dituzte. Legea onartu duten alderdiek akordioa goraipatu dute, eta 1936ko gerraren eta diktaduraren biktimen erreparaziorako balioko duela gehitu dute.

Mikel Legarda EAJko diputatuak esan du lege berriak erreparaziorako eta prebentziorako duen helburuaz gain helburu «etikoa» ere baduela, eta «berriro gerta daitezkeen akatsak» ez egiteko ere balioko duela. Hala ere, euskal erakundeei ez dizkiete itzuliko gerran eta diktaduran kendutako ondasunak, eta gehitu du horren alde borrokatzen jarraituko dutela.

Bel Pozueta EH Bilduko kideak adierazi du legea «beste pauso bat» dela frankismoaren milaka biktimei eta haien familiei justiziaren, egiaren eta erreparazioaren «zati bat» itzultzeko. Bide «luzea eta zailtasunez» betetakoa izan dela esan du, eta EH Bilduk legea aurrera ateratzeko izan duen prestasuna ere goraipatu du. Hala ere, «urrunago» iristea gustatuko litzaiekeela esan du Pozuetak, oraindik gauza batzuk ebazteko daudela argudiatuz.

Amnistia Legea ez baliogabetzearen inguruan ere mintzatu da Pozueta: «Onartu behar dugu ezin izan ditugula kendu justizia bermatzeko oztopo batzuk: 1977ko Amnistia Legea, esaterako».

PSOEko Valentin Garciak legea goratu du, eta nabarmendu du 1977ko Amnistia Legea trantsizio garaiko «gertaera gogoangarria» izan zela. PPren kritikei ere erantzun die Garciak, eta esan du Alianza Popular alderdia ez zela egon trantsizio garaiko itun garrantzitsuenen alde: «Trantsizioan alde ez baizik aurka egon zirenak, erreakzioaren eta aurrerapenaren artean dudak izan zituztenak ezin dira 44 urte beranduago trantsizioaren eta Amnistia Legearen jabe egin».

Unidas Podemoseko Enrique Fernando Santiagok esan du diktadura amaitu eta 47 urtera Espainiak Nazio Batuen Erakundearen aldarrikapenei erantzungo diela lege honekin, biktimen egiarako, justiziarako eta erreparaziorako eskubideak bermatuz.

Mas Pais alderdiko buruak, Iñigo Errejonek, alderdi eskuindarren manipulazio saiakerak salatu ditu, eta ETAren biktimak erabiltzea egotzi die PPri eta Voxi.

Hala ere, ezkerreko alderdi guztiak ez daude gustura lege berriarekin, eta horren erakusgarri da ERC abstenitu izana. Errepublikazaleentzat, legeak ez ditu «zauriak ixten», 1977ko Amnistiaren Legea ez duelako baliogabetzen: «Oso zinikoa da biktimen ondorengooi sinistaraztea Amnistia Legea mantenduz justizia egingo dela», esan du Carolina Telechea i Lozano ERCko diputatuak.

PPk eta Voxek gogor egin dute azken asteetan legearen aurka. Izan ere, alderdi biei oso gaizki iruditu zaie PSOEk eta Unidas Podemosek EH Bildurekin negoziatzea memoria legea. Jaime Miguel Mateu PPko kideak gogor salatu du PSOEk eta Unidas Podemosek koalizio abertzalearekin lortu duten akordioa, eta «Bildu legea edo memoria totalitarioaren legea» deitu beharko litzatekeela adierazi du. Lege berria «talde armatu baten adar politikoarekin» adostea egotzi dio gobernuari, eta esan du Alberto Nuñez Feijoo Moncloara iristen bada baliorik gabe utziko dutela legea.

Memorialisten protesta

Kongresuan legeari buruz eztabaidatzen ari ziren bitartean, hainbat elkarte memorialistak protesta egin zuten kanpoan, frankismoaren inpunitatea amaiaraziko duen memoria lege bat aldarrikatzen.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Laura Aznal eta Bakartxo Ruiz EH Bilduko parlamentariak. ©Jagoba Manterola / Foku

EH Bilduk «eskua luzatuta» dauka Nafarroako aurrekontuak negoziatzeko

Joxerra Senar

Laura Aznalek ohartarazi dio gobernuari «exijenteak» izango direla, eta galdegin dio egoeraren arabera ardura izatea.

Beatriz Artolazabal, Zaballako espetxean egindako ekitaldian, atzo. ©RAUL BOGAJO / FOKU

Araba, Bizkai eta Gipuzkoan presoen laurdenak hirugarren graduan daude

Iosu Alberdi

Eusko Jaurlaritzak graduz aldatutako 457 presoetatik 25 «ETArekin lotuta» kartzelatutakoak dira

Garikoitz Aspiazu Auzitegi Nazionalean deklaratzen, hilaren 13an. ©Fernando Villar, EFE

ETAren 2002ko atentatu batean parte hartzeaz absolbitu dute Garikoitz Aspiazu, froga faltagatik

Uxue Rey Gorraiz

2002an Bilbon izandako atentatu bat egin izana egotzita epaitu dute Espainiako Auzitegi Nazionalean; bonba-auto bat lehertu zen, eta hainbat zauritu eragin. Aspiazuk ukatu egin zuen atentatuan parte hartu zuela.

Gaurko ekitaldiko une bat. ©BERRIA

Omenaldia egin diote Katalunian Txikiri, Guardia Zibilak fusilatu zuen lekuan

Berria

Besteak beste, Txikiren anaia Diego Paredes eta EH Bilduko Iñaki Ruiz de Pinedo mintzatu dira ekitaldian

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...