Albistea entzun

AUZITEGIAK

Estrasburgok Espainia zigortu du, Tasio Erkiziaren adierazpen askatasuna ez babestea egotzita

Jose Miguel Beñaran Ordeñana Argala-ren omenaldi batean eginiko hitzartzeagatik, urtebeteko zigorra ezarri zioten Erkiziari. Orain, Giza Eskubideen Europako Auzitegiak ebatzi du Erkiziak ez zuela «ez zuzenean ez zeharka» indarkeria goraipatu. Erkiziak aitortu du «garaipen txiki bat» dela epaia, eta Estrasburgok beste behin Espainia agerian utzi duela.

Tasio Erkizia.
Tasio Erkizia. Aritz Loiola / Foku Tamaina handiagoan ikusi

Jon O. Urain -

2021eko ekainak 22

Giza Eskubideen Europako Auzitegiak Espainiako Estatua zigortu du, Tasio Erkizia ezker abertzaleko kidearen adierazpen askatasuna ez zuelako babestu. Zehazki, magistratuek ebatzi dute Espainiak Europako Giza Eskubideen Hitzarmenaren 10. artikulua urratu zuela, eta estatuari agindu dio Erkiziari 11.000 euro ordain diezazkiola, kalte moralengatik eta bestelako gastuengatik.

2008ko abenduaren 21ean eginiko hitzartze batengatik zigortu zuten Erkizia. 30 urte ziren Batallon Vasco Españolek Jose Miguel Beñaran Ordeñana Argala ETAko kidea hil zuela, eta haren omenaldian hizlari aritu zen. Erkiziak (Lesaka, Nafarroa, 1943) ez zuen kargu politikorik garai horretan, baina auzitegiak zehaztu du pertsona esanguratsua zela ezker abertzalearen barruan.

2011n, Espainiako Auzitegi Nazionalak urtebeteko zigorra eta zazpiko inhabilitazioa ezarri zion, terrorismoaren goraipamen delitu bat egitea egotzita, «Argalaren alde eta haren ekintzak justifikatuz» mintzatu zelakoan. Auzitegi Nazionalaren epaiak «ekintza terrorista zehatzen babes marko» batean kokatu zuen diskurtso hura, eta gaineratu zuen Argala goratzea zela ekitaldiaren helburua.

Erkiziaren hitz zehatzei dagokienez, Auzitegi Nazionalak esan zuen «bere diskurtsoa modu anbibalentean» egin zuela, «aurrera egiteko bide egokiena aukeratzeko hausnarketara» deituz; zehatzago, «estatuari min handiena egingo liokeen» aukeraz gogoetatzeko eskatu zuen, «jendea agertoki demokratiko berri baterantz» eramateko.

Helegiteak jarri zituen Erkiziak, baina Auzitegi Gorenak eta Auzitegi Konstituzionalak ez zituzten aintzat hartu, eta auzia 2017an heldu zen Giza Eskubideen Europako Auzitegira.

Estrasburgoko auzitegiak, ordea, uste du ez zela frogatu Erkiziak «bere osotasunean irakurritako diskurtsoak zuzenean edo zeharka indarkeriarako edo erresistentzia armatura jotzea sustatzen duenik». Izan ere, «eskatzaileak esplizituki adierazi zuen beharrezkoa zela bide egokiena aukeratzea jendea etapa demokratiko batera eramateko». Erkiziaren hitzaldia gorroto delitutzat jotzeko aukera ere baztertu dute, eta ondorioztatu Espainiako Estatuak adierazpen askatasunaren eskubidean eginiko «interferentzia» ezin dela «beharrezkotzat jo gizarte demokratiko batean». Horregatik, ebatzi du zigorra neurrigabea izan zela. Helegitea jartzeko aukera dauka Espainiako Estatuak.

«Garaipen txiki bat»

Balorazio sakonago bat egitekoa da Erkizia, baina, BERRIAri erantzunez, aitortu du «garaipen txiki bat» dela epaia, eta uste du erakusten duela «borrokatzea tokatzen» dela: «Kalean, instituzioetan, tribunaletan eta lantegietan. Esparru guztietan jarraitu behar dugu borrokatzen, eta garaipen txiki hau Euskal Herriko borrokalari guztientzat da».

Haren esanetan, «Espainiako Estatua berriro ere nabarmen utzi du Estrasburgok, adierazpen askatasuna lotsagabeki urratzen duelako. Kasu asko dira; besteak beste, aurretik Arnaldo [Otegi EH Bilduko koordinatzailea] zigortua izan zen, testuinguru ezberdin batean, baina Argalaren omenaldi batean, ekitaldi politiko batean». Otegik berak Erkizia zoriondu du sare sozialetan: «Zorionak, Tasio! Berriz ere Estrasburgok bere tokian jarri du Espainiako Estatuko "justizia”. Egun aproposa gogoratzeko nik 15 hilabeteko kartzelaldia bete nuela gauza beragatik».

Espainiako auzibidea oroitu du Erkiziak: «Oso lotsagabea izan da; nire diskurtso guztia izan zen aldaketarako bidean urratsak egiteko jendea animatzen, bestelako bide politikoak erabili behar genituela esanez, eta hori zela hain zuzen ere estatuari min handiena ematen ziona. Lehenengo [Auzitegi Nazionaleko orduko epaile Baltasar] Garzonek eta gero beste batzuek hartu zuten nahi zuten erara, eta zigortu ninduten. Eskandalu bat da hain lotsagabeki adierazpen askatasuna urratzea».

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

Presoen aldeko mobilizazio bat, uztailaren 3an, Iruñean. ©IÑIGO URIZ / FOKU

Lau preso Euskal Herriratuko dituzte, eta beste bat hurbilduko dute

Gotzon Hermosilla

Foro Sozialaren ustez, iragarpenek erakusten dute «espetxe politikaren normalizazioaren bigarren faseari bete-betean» ekin zaiola

Alfonso Etxeberria ©Iñigo Uriz / Foku

Alfonso Etxebarria Eguesibarko alkate ohiak politika utzi du

Joxerra Senar

Nafarroako Auzitegi Nagusiko bigarren salak UPNko zinegotzi baten ordenagailuan sartu zela frogatutzat eman du,  eta Etxeberriak ez du epaia errekurrituko. Geroa Baiko zinegotzi izateari utziko dio.

Presoen aldeko agerraldia, uztailaren 27an, Donostian. ©Andoni Canellada / Foku

Lau preso Euskal Herriratuko dituzte, eta beste bat hurbilduko dute

Gotzon Hermosilla

Foro Sozial Iraunkorrak uste du mugimendu hauekin «espetxe politikaren normalizazioaren bigarren faseari» ekin diotela

Eba Blanco. ©

EAri buruzko ebazpenak ez du «ondorio praktikorik»

Erredakzioa

Eba Blanco idazkari nagusiak esan duenez, batzorde eragile berria hautatzeko prozesua martxan dago. Ramirezek elkarrizketa eskatu du.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Izan zaitez BERRIAlaguna

BERRIAlagunei esker eskaintzen dugu balioz osatutako informazioa. Egizu ekarpena gure eginkizunarekin segi dezagun.

Izan zaitez BERRIAlaguna