Urtebete barru itxiko du Europako Batasunak Errusiako gasaren iturria. Ukrainako gerra hasi zenetik asko txikitu ditu inportazioak, baina 2027 hasieratik erabat debekatuko ditu. Europako Parlamentuak aldi handiz onartu zuen debekua —aldeko 500 boto eta aurkako 120— eta gaur erabaki hori berretsi du Europar Kontseiluak.
Azken datuen arabera, gaur egun Europako Batasunak kontsumitzen duen gasaren %13 dator Errusiatik. Ukrainaren inbasioaren aurretik, %45 zen, eta horrek menpekotasun handia sortzen zion EBri Errusiarekiko. Ahultasun hori baliatu eta gasa arma gisa erabili zuen Vladimir Putinek gerraren hasieran EBri presio egiteko Ukrainari lagundu ez ziezaion. Banan-bana itxi zituen Errusia eta EB lotzen zituen gasbide gehienak, Nord Stream 1 bera barne, baina ez zuen bere helburua lortu, batasunak hornitzaile berriak aurkitu zituelako. Neurri handi batean, AEBetatik egindako inportazioekin bete du EBk Errusiako gasak utzitako hutsunea, eta orain harekiko du menpekotasun handia, noiz eta Donald Trumpekin argi geratu zaionean AEBak ez direla garai bateko bazkide fidagarria.
Garai batean gasbidez iristen zena itsasontziz iritsi da azken urteetan, GNL gas natural likidotuaren bitartez. Bilboko portua da Errusiako GNL itsasontziak jasotzen dituen portu nagusietako bat, GNLa berriro gasa bihurtzeko lantegia baitago.
Gasaren iturria itxi aurretik, EBk Errusiatik ekartzen zituen beste energia iturri batzuena itxi zuen. Gerraren aurretik EBk kontsumitzen zuen petrolioaren %26 zen Errusiakoa, baina gaur egun %2 baizik ez da. Errusiako ikatzaren merkatu kuota, berriz, %52tik zerora igaro da, baina EBko energia konpainiek jarraitu egiten dute Errusiako uranioa erosten.
Aurkako botoak
Hungariak eta Eslovakiak eman dute debekuaren aurkako botoa eta Bulgaria abstenitu egin da. Horiek dira, hain zuzen ere, oraindik Errusiako petrolioa erosten dutenak, haiengana doan petrolioa oraindik irekita dagoelako eta, itsasorik ez duten herrialdeak izanik, zailago dutelako itsasontziz hornitzea. Edonola ere, Europako Batzordeak 2027 amaieran debekatu nahi ditu petrolio inportazioak ere.
Debekua betetzen dela bermatu ahal izateko, Europar Kontseiluak gaur onartu dion araudiak zigorrak aurreikusten ditu 2027tik aurrera Errusiako gasa inportatu nahi dutenei: gutxienez 2,5 milioi ordaindu beharko dituzte pertsona fisikoek eta gutxienez 40 milioi enpresek.
Hori bai, larrialdi egoera bat gertatuz gero eta gas eskasia izanez gero, Europako Batzordeak debekua altxa ahal izango du, gehienez lau astez.
