Itxi leihoak eta jaitsi pertsianak; ez egon eguzkipean bero handieneko orduetan; edan ura eta ez egin ariketa fisikorik kalean. Ezagunak dira tenperatura altuei aurre egiteko eta gorputza fresko mantentzeko gomendioak; halere, bero oldeak gero eta lehenago eta maizago ari dira zabaltzen, eta prebentzio neurri indibidualetatik harago, datorren urtera begira beroaren aurkako plana lehenago abian jarri beharko ote litzatekeen hausnartzen ari da Eusko Jaurlaritza.
Beroaren aurkako plana ekainaren 1etik irailaren 30era arte egon ohi da indarrean. Bada, baliteke 2027tik aurrera plan hori maiatzaren 15ean abiatzea, Osasun Publikoko zuzendari Guillermo Herrerok atzo adierazi zuenez. Eusko Jaurlaritzako bozeramaile Maria Ubarretxenak ere iritzi dio «klima aldaketa dagoeneko hemen» dagoela, eta administrazio publikoen «ardura» dela egoera horiei aurre egiteko baliabideen inguruan hausnartzea eta hartu beharreko erabakiak hartzea.
Hain justu, Jaurlaritzako Larrialdiei Aurre Egiteko eta Meteorologiako Zuzendaritzak alerta laranja ezarri zuen atzo, eta gaur ere indarrean egongo da; hots, Euskal Herriko zenbait lekutan 35 gradurainoko tenperaturak espero dira. Horrez gain, hegoaldeko haizea dela eta, baso suteen arriskua handia dela ohartarazi dute.
Egunotako bero saparen neurria azpimarratu du Aemet Espainiako Meteorologia Agentziak ere: horren arabera, maiatzean inoiz izandako tenperaturarik altuenak erregistratu dira asteon Donostian eta Bilbon. Bero oldearen adierazle da, halaber, egunotan Osakidetzan hamazazpi lagun artatu dituztela beroak eragindako arazoengatik.
Euskal Herrian ez ezik, Europa mendebaldeko beste zenbait herrialdetan ere ohi baino tenperatura altuagoak erregistratu dituzte, hala nola Espainian, Frantzian eta Erresuma Batuan. Kasurako, Frantzian zazpi pertsona hil dira bero oldearen eraginez, eta Erresuma Batuan urteko garai honetan inoiz erregistratutako tenperaturarik altuenak erregistratu dituzte; hots, 30 gradutik gora.
Erregai fosilen ondorio
Aspaldiko iragarpena da: urtetik urtera, tenperatura altuak gero eta goizago iritsiko dira. Eta ez da kasualitatea. Nature aldizkariak iaz argitaratutako ikerketa baten arabera, 2000. eta 2023. bitartean erregistratutako 213 bero olde klima larrialdiak eragin zituen, eta horietatik 55 —laurdena— ez ziratekeen gertatuko gizakiak eragindako berotze globalagatik ez balitz.
