Hamasek laguntza humanitarioa lehenetsi nahi du Gazarako planaren bigarren fasean

AEBek Gazarako planaren bigarren fasearen hasiera iragarri dute, lehenengoa oraindik bete gabe dagoen arren. Hamasek, laguntza humanitarioa sartzea eta Israelen erretiratzea nahi du; eta Israelek, falta zaien gorpua.

Herritar batzuk kalean, gaur, Gaza Hirian. AHMAD AWAD / EFE
Herritar batzuk kalean, gaur, Gaza Hirian. AHMAD AWAD / EFE
Igor Baigorri Perez (2)
2026ko urtarrilaren 15a
14:09
Entzun 00:00:00 00:00:00

Egipton dira Hamaseko eta Palestinako beste hainbat fakziotako liderrak, herrialde bitartekariekin —Egipto, Qatar eta Turkia— Gazarako bake planaren bigarren faseari buruz hitz egiteko. Taher al-Nunu Hamaseko goi karguak Al-Jazeera hedabideari adierazi dio Kairoko elkarrizketek bi ardatz dituztela bigarren faseari begira: batetik, Rafahko pasabideak irekitzea, mugaren Egiptoko aldean pilatuta dagoen laguntza sar dadin; eta bestetik, Gazatik Israelen erretiratzea ziurtatzea.

Atzo iragarri zuen Steve Witkoff AEB Ameriketako Estatu Batuetako ordezkariak X sare sozialean Gazarako AEBen plana bigarren fasera pasatuko dela. «Desmilitarizaziora, gobernantza teknokratikora eta berreraikuntzara» pasatuko da hain zuzen Gaza, Donald Trump AEBetako presidenteak urrian plazaratutako hogei puntuko planari erreparatuz.

Baina lehen fasean bete beharrekoak ez dira bete. 2025eko urriaren 10ean sartu zen hura indarrean, eta tregoa bat jasotzen zuen. Gazako Gobernuaren arabera, gutxienez 1.193 aldiz urratu du Israelek su eten akordioa. Israelek aire bidezko erasoak, artilleria bidezkoak eta eraso zuzenak egin dituela salatu du gobernuak, eta adierazi 450 palestinar inguru hil dituela su etena indarrean denetik. Gainera, jakinarazi du ez dela laguntza humanitario nahikoa sartu, eta Israelgo indar militarrek Gazaren %50 okupatzen dutela oraindik. Bestalde, Hamasi bahitu baten gorpu bat itzultzea falta zaio lehen faseko betebeharrekin amaitzeko.

Hala ere, begi onez ikusi dute bigarren fasera igarotzea Hamasek, fakzio palestinarrek eta bitartekariek. Egiptok, Turkiak eta Qatarrek, ohar bateratu batean, iragarpena «aurrerapauso garrantzitsua» dela adierazi zuten atzo: «Gazako zerrendan egonkortasuna sendotzeko eta egoera humanitarioa hobetzeko». Al-Nunuk goraipatu egin ditu adostutakoa ezartzeko egiten ari diren «esfortzu handiak», eta Hussein al-Xeikh Palestinako presidenteordeak ere pozez hartu du planean aurrera egiteko erabakia. Eskatu du Gazako instituzioak Zisjordaniako PAN Palestinako Aginte Nazionalaren esku geratu beharko liratekeela, «sistema, lege eta arma legitimo baten printzipioa defendatuz».

Benjamin Netanyahu Israelgo lehen ministroak, aldiz, adierazi zuen ez dituela bigarren faserako elkarrizketak hasiko Hamasek falta den gorpua itzuli arte. Witkoffek iragarri zuen AEBek espero dutela Hamasek obligazio hori betetzea: «Egin ezean, ondorio larriak izango dira», ohartarazi zuen.

Gobernu teknokratikoa

Bigarren fasea ezartzearekin batera, Gazan aginduko duen gobernu teknokrata baten sorrera iragarri zuten herrialde bitartekariek. Esan zuten gobernu hori Ali Xaath PANeko ministrorde ohiak gidatuko duela; ez zuten adierazi norekin. Gazako herritarrei zerbitzuak eta bermeak eskaintzea da gobernu horren betebeharra, baita zerrenda berreraikitzea ere. NBE Nazio Batuen Erakundeak kalkulatu du berreraikitze lanek 50.000 milioi dolarreko kostua izango dutela —43.000 euro inguru—.

Gazarako gobernu berriaren inguruan, Witkoffek atzo adierazi zuen helburua «Hamasen alternatiba bat eratzea dela, bakea nahiko duena», eta gehitu zuen gobernu berria eratuta, AEBek elkarrizketak abiatuko dituztela: «Hamasekin hurrengo faseari buruz, hau da, taldearen desmilitarizazioari buruz, eta hori onartzen badute, Israelekin, Hamasi eman diezaiokeen amnistia programari buruz».

Witkoffek ez zuen ezer adierazi Israelgo tropak Gazatik erretiratzearen eta Gazara laguntza humanitarioa sartzearen inguruan, nahiz eta Trumpek proposaturiko hogei puntuen planean bi puntu hauek jaso ziren: «Behin akordioa onartzerakoan, Gazara laguntza bidaliko da», batetik; eta «laguntzaren sartzea eta banatzea Nazio Batuen Erakundearen eta haren organoen ardura izango da, eta bi aldeek ez dute oztopatuko», bestetik.

Palestinako gobernuak herrialdeko hamalau leku Mundu Ondare izendatzea proposatu du

PAN Palestinako Aginte Nazionalak proposamen formala egin dio Unesco Hezkuntza, Zientzia eta Kulturarako Nazio Batuen Erakundeari. Eskatu dio Gazako eta Zisjordaniako hamalau toki Mundu Ondareen zerrendan sartzea, izan kulturalak zein naturalak. Palestinako Turismo eta Antzinatasun ministerioak egin du proposamena. Horrela, monumentu historikoei dagokionez, nazioarteko aitortza jaso nahi du Palestinak, Israelek okupatutako eta suntsitutako eremuetan. Adituek diotenez, berrehun gune historiko baino gehiago suntsitu dituzte Israelen bonbardaketek. 

 

Iruzkinak
Ez dago iruzkinik

Ordenatu
0/500
Interesgarria izango zaizu
Nabarmenduak
Kazetaritza propio eta independentearen alde, 2025 amaierarako 3.000 irakurleren babes ekonomikoa behar du BERRIAk.