Albistea entzun

Joaquin Fernandez Eraso. Nafarroako Elikagaien Bankuko lehendakaria

«Batzuek ez dute gurekin lan egin nahi arrazakeria edo aporofobiagatik»

Hilean 300 tona janari biltzen du elikagaien bankuak, bazterketa egoeran direnei emateko. Aurten, zailtasunak izan dituzte laguntza lortzeko.
IñIGO URIZ / @FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Ion Orzaiz -

2019ko maiatzak 31 - Iruñea

Gaur eta bihar, bilketa handia esaten dioten egitasmoa eginen dute Nafarroako supermerkatu eta saltoki handi gehienetan. Nafarroako Elikagaien Bankuak urtean bitan antolatzen du, bazterketa egoeran diren familientzako produktuak biltzeko. Horren antolaketan buru-belarri ibili da Joaquin Fernandez Eraso (Iruñea, 1947), elikagaien bankuko lehendakaria.

Noiz hasi zineten elikagaien bilketa handia antolatzen?

Duela hogei urte baino gehiago egin genuen lehena, bankua sortu eta denbora gutxira. 1995eko abenduan hasi ginen elikagaien bankuan lanean, eta handik urtebetera edo urte eta erdira antolatu genuen lehen bilketa handia.

Ekarpen handia egiten du jendeak kanpainak irauten duen bitartean?

Laguntza handia da, bai. Bilketa bakoitzean, batez beste 300 bat tona elikagai jasotzen ditugu, eta, kontuan izanda urtean bitan egiten dugula, 600 bat tona janari banatzeko aukera ematen digute kanpaina horiek. Dena den, datuak testuinguruan kokatzeko: Nafarroako Elikagaien Bankuak hilabete bakoitzean biltzen ditu 300 tona elikagai, eta urtean 28.000 bat pertsonari ematen diogu laguntza. Hortaz, bilketa handiak hauspoa ematen digu, eta asko eskertzen dugu laguntza hori, baina ez da gure jardunaren oinarri bakarra. Etenik gabeko lana da.

Horrez gain, kontzientziazioa eta ikusgarritasuna ere emanen dizue bi eguneko egitasmo honek, ezta?

Bai, alde horretatik oso positiboa da, jendearen arreta erakartzea lortzen baitugu. Normalean, gizarteak pobrezia ez du sumatzen gertuko arazo baten edo orain eta hemen gertatzen ari den fenomeno baten gisara. Badaki hor dagoela, baina ezikusiarena egiten du, edo, arazo global bat delakoan, ez du neurririk hartzen. Guk garrantzia ematen diogu auziari, eta jendeak, oro har, ongi erantzuten du.

Hala ere, bada zuen lanarekin ados ez dagoenik ere...

Bai, gero eta ugariagoak dira gure kontrako mezuak. Esaten digute ez genukeela elikagairik banatu behar, edo gutxienez bakarrik «tokikoei» eman beharko geniekeela... Denetarik aditu dugu.

Azken urteetan halako jarrerek gora egin dutela nabaritu duzue?

Tamalez, bai. Aurten, lehen aldiz, boluntarioak falta izan zaizkigu bilketa handiari aurre egin ahal izateko. Berrehun boluntario inguru gehiago beharko genituzke lana baldintza onetan egiteko, baina askok ez dute parte hartu nahi izan.

Zergatik ez?

Emandako argudioetan aporofobiaren eta arrazakeriaren zantzuak antzeman ditugu. «Etorkinek errenta bermatua jasotzen dute, eta gainera janaria pagatu behar diegu?», «askok janaria botatzen dute», «laguntzetatik bizi dira»... Halakoak entzundakoak gara lehendik ere, baina aurten arazoak gainezka egin digu. Mito eta zurrumurru asko zabaldu dira pobreen eta batez ere etorkinen kontra.

Adibidez?

Bada, whatsapp taldeetan eta sare sozialetan bolo-bolo ibili dira argazki batzuk, zeinetan ikusten baitira guk banatutako elikagaiak zaborretan botata. Halakoak erabiltzen dituzte froga gisara, diskurtso arrazista horiek justifikatzeko. Elikagaien bankuko erabiltzaileren batek noizbait janaria bota duela? Eta zer? Halako zenbat kasu daude Nafarroan? Hamar? Ehun, asko jota? Milaka eta milaka erabiltzaile direla kontuan hartuta, hori ez da deus. Baina halakoak izan ohi dira zurrumurruak: salbuespen bat hartu, eta arazo orokortu bat balitz bezala aurkezten dute.

Saiatu al zarete halako mezuak gezurtatzen?

Bai, baina oso zaila da horri aurre egitea. Guk familientzako arreta guneak ditugu San Adrianen, Tuteran, Barañainen eta Iruñeko Buztintxuri auzoan. Udal bakoitzeko gizarte zerbitzuek gune horietara doazen familien eta erabiltzaileen kontrola daramate, hainbat faktoreren arabera: familiako kide kopurua, baldintza sozioekonomikoak, dieta osasuntsua... Bakoitzak behar dituen elikagaiak hartzen ditu, ez gehiago. Oso zaila da iruzur egitea. Saiatu gara hori azaltzen, baina egia konplexua da, eta zurrumurruak zabaltzea, berriz, erraza.

Bankua erabiltzen dutenen kopurua aldatu da azken urteetan?

Bai. Azken urteetan, behera egin du erabiltzaileen kopuruak, eta soslaia ere aldatu da: duela zenbait urte, gehienak etorkinak ziren; gaur egun, berriz, migratzaile kopuruak behera egin du oro har, eta Nafarroan jaiotakoak dira ugarienak. Ezaugarriak aldatu dira, baina arazoak bere horretan dirau: pobrezia maila neurtzen duen Arope indizearen arabera, Nafarroan 86.000 pertsona daude pobrezia edo bazterketa arriskuan. Guk 28.000ri ematen diegu laguntza. Atera kontuak.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Ertzaintzak egindako ikerketaren zenbait pasarteren irudiak. ©BERRIA

Ertzaintzak lurralde antolaketaren aurkako delitua ikusi du Zaldibarren

Iñaki Petxarroman

Durangoko epaitegiari helarazitako ikerketa baten arabera, zegokion baino lur eremu zabalagoa erabili zuen Verter Recycling SM enpresak, Jaurlaritzaren eta Zaldibarko Udalaren baimenik gabe
 ©ENDIKA PORTILLO / FOKU

Dozenaka lagun Iruñean, «esklusibotasunaren alde eta osasunaren pribatizazioaren kontra»

Ion Orzaiz

Nafarroako Osasun Plataformak deituta, Osasunbidearen egoitzaren aurrean elkartu dira dozenaka pertsona, «osasun publikoa parasitatu nahi dutela» salatzeko

 ©MARISOL RAMIREZ / FOKU

«Osatu dugu minbizia? Oraindik ez, baina asko laguntzen ari gara»

Irati Urdalleta Lete

Aparteko kezka sortzen duen gaitza da minbizia, eta hori ikertzen aritzen da Zubiaga. Gaixoen biziraupena hobetuko bada, hiru norabidetan lan egiteko beharra ikusten du: diagnostiko goiztiarra, terapia zuzenduak eta txertoak.
AHTaren aurka 2010ean eginiko manifestazioa, Hendaia eta Irun arteko zubian. ©BOB EDME

Trenbidearen berritzea, abiadura lortzeko

Garazi Aduriz Zuñeda

Bordeleko, Baionako eta Irungo auzapezek trena berritzearen aldeko deia egin zutenetik, AHTaren eztabaida pil-pilean da Ipar Euskal Herrian. AHTaren aldekoak zein trenbidea berritzearen aldekoak beren argudioak mahai gainean jartzen ari dira proiekturik eraginkorrenaren bila.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...