Albistea entzun

Nafarroari trafiko eskumena uztailaren 1etik aurrera itzuliko zaiola sinatu dute

Txibitek azpimarratu du aldarrikapen historiko bati bide eman zaiola. Lau urte iraungo du trantsizio epeak, eta egun baino 149 foruzain gehiago beharko dira
Atzo, Nafarroako Jauregiko Tronu Aretoan egindako ekitaldia.
Atzo, Nafarroako Jauregiko Tronu Aretoan egindako ekitaldia. NAFARROAKO GOBERNUA Tamaina handiagoan ikusi

Joxerra Senar -

2023ko martxoak 23 - Iruñea

Historikoki berea izan zuen bide segurtasuneko eta trafikoko eskumena Nafarroari itzuliko zaio uztailaren 1etik aitzina. Atzo, Transferentzien Batzordearen bileran, akordioa izenpetu zuten estatuko eta Nafarroako ordezkariek. Ondoren, Nafarroako Jauregiko Tronu Aretoan egindako ekitaldian, Maria Txibite lehendakariak gogora ekarri zuenez, urte luzez bere kabuz kudeatu zuen Nafarroak bide zaintza harik eta 1962an diktadura frankistak «indarrez kendu zion» arte. «Horregatik ez da eskumen bat gehiago. Esanahi berezia du», nabarmendu zuen. Haren esanetan, «aldarrikapen historiko bati» bide eman zaio, azkenik.

Ekitaldi horretan, Nafarroako erakundeetako ordezkari nagusiak izan ziren. Espainiako Gobernuaren izenean, berriz, Alfredo Gonzalez Lurralde Kohesioko Estatu idazkaria izan zen bertan. Hark aipatu zuen Foru Hobekuntzan jasota datorrela Nafarroari dagokiola eskumen hori, eta «gutxienez 2000. urtetik» Nafarroako Parlamentuko talde guztiek eskatu dutela eskumena itzultzea.

Zenbat iraungo du trantsizioak?

Ez du berehalakoan osorik hartuko eskumena. Apurka egingo da, eta trantsizio epe horrek lau urte iraungo du. Adibidez, isunen bilketa 2025eko urtarrilaren 1ean hartuko du bere gain. 2027rako burutu beharko litzateke.

Zer funtzio izango ditu Nafarroak?

Trafikoaren zaintzaz gain, arduratuko da autoeskolez, gidarien azterketa psikofisikoez, bide segurtasunari buruzko heziketaz eta dibulgazio kanpainaz, tokiko poliziei zirkulazioari buruzko irizpideak emateaz, errepidetako kirol proben eta ibilgailu historikoen martxei buruzko informazio zein argibideak emateaz, tasak kobratzeaz...

Zertaz arduratuko da estatua?

Estatuaren esku jarraituko du trafikoaren araudiak, gidabaimenen gestioak, baimen berezien kudeaketak, ibilgailuen erregistroak eta zirkulazio baimenen matrikulazioak.

Bien artean partekatuko al da funtziorik?

Bai. Adibidez, Nafarroak urtero istripuen inguruko datuak emango dizkio Espainiako Trafiko Zuzendaritzari, eta zigor espedienteei eta gidarien puntuei buruzko txostenak pasatuko dizkio. Sortzen diren autoeskolen berri emango du. Autoeskolako irakasle izateko ikastaroak eta probak Trafiko Zuzendaritzarekin hitzartu beharko ditu, halaber.

Zenbat foruzain beharko dira?

Egun, 227 foruzain aritzen dira errepideak zaintzen. Hala, beste 149 foruzain gehiago beharko ditu, behin transferentziaren prozesua burututa.

Zer gertatuko da guardia zibilekin?

Egun trafikoan aritzen diren guardia zibilek borondatez Foruzaingora pasatzeko aukera izango dute —hala jasotzen du 2018ko Nafarroako Polizien Legeko bederatzigarren xedapenak; haren alde bozkatu zuten UPNk, PSNk, PPk eta Ahal Dugu-ko sektore kritikoko bi parlamentarik—. Kopurua finkatzean, aldaketa zer epetan egingo den zehaztuko da. Guardia zibil horiek diru osagarri bat kobratuko dute egun jasotzen duten soldatarekin parekatzeko —hala zehazten da 2023ko aurrekontuan—. Foruzain izan nahi ez dutenak beste talde edo erkidego batzuetara aldatuko dituzte.

Zer baliabide jasoko ditu Nafarroak?

Trafiko Zuzendaritzako sei ibilgailu, errepideetako zortzi radar gehi laser bidez abiadura neurtzen duten bi zinemometro eta 33 etilometro emango zaizkio. Gainera, Nafarroaren ardurapean egongo dira hiru kargu: bide segurtasuneko burua, bide heziketako lurraldeko koordinatzailea eta bideko segurtasuneko ikerlaria.

Zenbateko kostua du eskumenak?

Kalkulatu dutenez, eskumenak 15 milioi euroko kostua du urtero.

Eta zenbat diru biltzen da?

2015etik 2022ra bitartean batez beste 11,4 milioi euro bildu ziren urtero isunen bidez.

Nola finantzatuko da?

Nafarroak bere gain hartzen dituen eskumen ororen moduan, ekarpen bidez finantzatuko da. 2020-2024 epeko ekarpenaren kalkulurako 56.515 eurotan ezarri da foruzain bakoitzeko unitate kostua —soldatak, gastu arrunta eta baliabideak hartu dira aintzat—. Dena den, sortuko diren 149 foruzain postuen erdiak betetzen direnean, kostu hori berritu egingo dute bi aldeek.

Zer gertatuko da soberakinekin?

Kostuaren eta diru sarreren artean soberakinak egonez gero, 2025era arte %75 estatuarentzat izango da eta beste %25 Nafarroarentzat. 2025etik aurrera, alderantziz izango da: Nafarroarentzat %75 eta estatuarentzat %25.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Eneko Andueza idazkari nagusia PSE-EEko zuzendaritzaren bileran, maiatzaren 29an, Bilbon. ©MIGUEL TOÑA / EFE

Elkarrekin Podemos estu hartzen ari dira Gipuzkoan eta Gasteizen

Joxerra Senar

Eneko Anduezak adierazi du EPrentzat ere «onuragarria» litzatekeela EAJ eta PSE babestea. Elkarrekin Podemosek baieztatu du ez duela babestuko EAJren gobernurik
Carmen Gisasola. ©JUANAN RUIZ / FOKU

Hogei urteko espetxe zigorra ezarri diote Carmen Gisasolari

Gotzon Hermosilla

Espainiako Auzitegi Gorenak epaiketa berriro egiteko agindu ondoren iritsi da zigorra
Ina Zeberioren aldeko ekitaldia, atzo, Lizartzan (Gipuzkoa). ©Andoni Canellada / Foku

Ina Zeberioren hilketa berriro ikertzeko eskatu du Egiari Zor fundazioak

Javi West Larrañaga

Gorpuak 24 bala zulo eta eskuburdinak zeuzkan epaileak heriotza egiaztatu zuenean. Bertsio ofizialaren arabera, Zeberiok egin zuen tiro lehenengo, eta ertzainek erantzun egin zioten.

EH Bairen boto papera, 2022ko hauteskundeetan. ©Bob Edme

EH Bai Frantziako Senaturako ezkerreko aliantza bat egitearen alde azaldu da

Gotzon Hermosilla

Espagnacek eskaini zien zerrenda bateratua osatzea, eta ontzat eman dute proposamena.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...

Izan BERRIAlaguna

Zure babes ekonomikoa ezinbestekoa zaigu euskarazko kazetaritza independente eta kalitatezkoa egiten segitzeko.