Albistea entzun

ANALISIA

Etorkizuna idazten

Aitziber Laskibar Lizarribar -

2015eko martxoak 1

Urteetako aldarri lausoen ostean, alderdi politiko nagusiak euren eskaintza politikoak zehazten hasi direla dirudi. Proposamenak mahaigaineratzen ari dira azkenaldian: Federalismoaren ideiari eutsi dio PSOEk; autogobernuan sakontzea oinarri duen estatus politiko berria nahi duela dio EAJk; eta euskal estatua sortzea helburu duen Euskal Bidea aurkezten ari da EH Bildu.

Ramon Jauregik aste honetan bete du edukiz PSOEren estatu federalerako proposamena. Gaia ondo landua duela erakutsi du, gainera. Plangintza zehatza puntuz puntu aurkeztu du. Argitu du nola aldatu nahi duen Espainiako Konstituzioa estatu federala gauzatzeko, erkidegoei zer eskaini «erosoago» egoteko, eta Gernikako Estatutua nola moldatu helburu horri begira.

Eta badira datu deigarriak: PSOEren europarlamentariak egin duen eskaintzak barnean ditu EAJk azken urteetan egin dituen hainbat aldarrikapen zehatz: Justizia Administrazioaren antolaketa erkidegoen esku geratzea proposatu du, esaterako. EAEren kasuan, justiziaren estamentu gorena EAEko Auzitegi Nagusia izatea.

Erkidegoek hitza izatea ere defendatu du: batetik, estatuari dagozkion gaietan eta atzerri politikan parte hartzea, eta, bestetik, EAJk behin eta berriz eskatu duena beteta, erkidegoek Europan bere hitz propioa izatea.

Nork bere erkidegoa nahi duen eran antolatzeko aukera ere plazaratu du, eta alboko erkidegoekiko harreman mota erabakitzekoa. Nafarroa eta EAEren arteko harremana estutzeko tresna gisara aipatu du alor hori, zehazki.

EAJ aldarrikatzen ari den estatus politiko berria erabat argitu gabeko kontzeptua da oraindik, baina autogobernuan sakontzea du oinarri. Gaur-gaurkoz ezagutzen denetik, ez dago urruti PSOEk egindako eskaintzatik, gauza batean izan ezik: erabakitzeko eskubidea aitortua nahi du EAJk, nahiz oraingoz independentzia eskatzeko asmorik ez izan.

Hala ere, Jauregik asteon EAJri egin dion keinuak akordio usaina du. Estatu federala edo estatu plurinazionala adosteko oinarriak landuta dauden susmoa piztu du. «Akordio handi berri bat behar da», esan zuen PSOEkoak; «eta beti uste izan dut elkarbizitzarako lerro nagusiak sozialisten eta EAJren artekoak izan behar duela». Marra gorria ere argi jarri dio: «Espainiako Konstituzioak ez du sekula autodeterminazio eskubidea onartuko».

Hain justu, marra hori gainditzeari begirakoa da EH Bilduren estrategia. Politikarien arteko negoziazioen zain egon gabe, eraikitzeko esan die herritarrei; demokraziaren izenean, «ahal den guztia» erabakitzeko. EAJ ez dago estrategia horretan lerratuta. EH Bilduk, ordea, herritarrak «ahaldunduta» sortu nahi ditu aukerak. Ez du lan erraza, baina etorkizunerako idazten ari diren aukerak herritarrek baldintza ditzaketela erakutsi du Kataluniak.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Usansoloko herritarrek egindako mosaikoa. ©OSKAR MATXIN / FOKU

Bizkaiko 113. udalerria izateko azken urratsak ari dira egiten Usansolon

Iñaut Matauko Rada

Prozesuari buruzko erakusketa eta herri mosaikoa egin dute. Ondo bidean, urrian onartuko dute Bizkaiko Batzar Nagusiek desanexioa

 ©RAUL BOGAJO / @FOKU

«Gure ereduaren oinarrietako bat da printzipio komunitarioa»

Iosu Alberdi

Urtebete igaro da Espainiako Gobernuak Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako kartzelen kontrola Eusko Jaurlaritzaren esku utzi zuenetik. Estrategia berria fintzen ari diren arduradun nagusietako bat da Artetxe.
Etxerat-ek antolatutako mobilizazio bat, Donostian. ©JAGOBA MANTEROLA / FOKU

Salbuespena desmuntatzen hasi den urtea

Iosu Alberdi

Euskal presoen %68,5 Euskal Herriko espetxeetan daude, eta gradu progresioak jasotzen hasi dira. Foro Sozialak uste du azken urtean «aurrerapauso sendoak» eman direla

Iñaki Larramendi: belaunaldi baten azkenetakoa

Iñaki Larramendi: belaunaldi baten azkenetakoa

Julen Aperribai

Txillardegi, Albisu, Gantzarain, Benito del Valle eta beste zenbaitekin batera Ekinen sortzaile izandakoa hil da, 93 urterekin. EGIrekin erabat hautsi, eta ETAren eratze batzarra egin zuen belaunaldi hark, 1958an.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...