Albistea entzun

Katalunia

Independentismoaren frustrazioa plazaratu du U-1aren urteurrenak

Puigdemontek U-1aren «agindu demokratikoa» betetzeko eskatu dio Aragonesi. Bete ezean, prozesua gidatzeko zilegitasuna aldarrikatu du. Forcadelli eta Rovirari txistu egin diete ekitaldian
Manifestari bat, hautetsontzi erraldoi bat garraiatzen, atzo, Bartzelonan, urriaren 1eko erreferendumaren bosgarren urteurreneko ekitaldian.
Manifestari bat, hautetsontzi erraldoi bat garraiatzen, atzo, Bartzelonan, urriaren 1eko erreferendumaren bosgarren urteurreneko ekitaldian. ENRIC FONTCUBERTA / EFE Tamaina handiagoan ikusi

Gorka Berasategi Otamendi - Berriemaile berezia

2022ko urriak 2 - Bartzelona

Kataluniako independentismoak alderdien arteko zatiketa ageriko batek blaitutako giroan oroitu du 2017ko urriaren 1ean ezarri zuen mugarri politikoa, autodeterminazio erreferendumaren bosgarren urteurrenean. ERC Esquerra Republicana eta JxC Junts Per Catalunyaren arteko desadostasunek hausteko zorian utzi dute bien arteko koalizio gobernua. Baina zatiketa ez da alderdien artekoa bakarrik. U-1aren bosgarren urteurreneko ekitaldi nagusian argi adierazi ziren mobilizatu ziren herritarren arteko jarrera kontrajarriak ere.

Ekitaldi bateratua izan zen atzokoa, baina ez batua. Batzuek txistuz eta gaitzespen oihuz hartu zituzten Carme Forcadell Kataluniako Parlamentuko presidente ohia (ERC), Marta Rovira erbesteratua (ERC) eta Xavier Antich Omnium Culturaleko presidentea. Txaloak, bozgorailuetatik JxCko erbesteratuen izenak aipatu zirenean. Eta sarritan entzun ziren gobernuaren dimisioa eskatzeko oihuak, baita Puigdemont gure presidentea leloa ere. Askok eskuetan eusten zituzten karteletan irakurtzen zen, besteak beste, Independentzia exijitzen dugu, Gobernua: DUI [aldebakarreko independentzia adierazpena] ala dimisioa eta Alderdiek traizio egin digute.

Giro horretan egin zuen Carles Puigdemont Kataluniako presidente ohiak bere hitzaldia, bideo konferentzia bidez. Txalo gehien jaso zuen diskurtsoa izan zen. Eskari zehatza egin zion Generalitateari: bete dezala U-1aren «agindu demokratikoa». «Erreferenduma egin genuen, balekoa da eta ez da besterik egin behar», adierazi zuen. Gobernuak pausorik ematen ez badu «loteslea den erreferendumaren bidetik» Errepublikaren Kontseiluak prozesuaren «gidaritza hartzeko betebeharra izango du», gaineratu zuenez. Kontseiluak Puigdemont du buru —Kataluniaren «erbesteko gobernua» izateko sortu zuten— .

Presidente ohiak U-1aren bosgarren urteurreneko ekitaldi nagusian egin zituen adierazpen horiek, Bartzelonako garaipenaren arkuaren aurrean bildu ziren 11.000 lagunen aurrean, hiriburuko udaltzaingoak egindako kalkuluen arabera. Kontseiluak sustatu zuen ekitaldia, eta gizarte zibileko elkarte independentista nagusiek babestu: ANC Biltzar Nazional Katalanak, Omnium Culturalek, AMI Udalerri Independentisten Elkarteak, Intersindical sindikatuak eta Bartzelonako Merkataritza Ganberak, besteak beste.

Puigdemontena ez zen Pere Aragones Kataluniako presidenteari zuzendutako mezu bakarra izan. Dolors Feliu ANCko buruak «beste oldarraldi bat» bultzatzeko galdegin zion. «Ez baduzue egingo, guk egingo dugu. Bide berriak bilatuko ditugu. Zerrenda zibikoa osatu eta hauteskundeak exijituko ditugu». ANCk bozetarako prestatzeko «konferentzia nazional bat» antolatuko duela iragarri zuen Feliuk; «beranduenez, 2023ko otsailean».

Ekitaldiaren aurretik, elkarteak protesta ekintza bat egin zuen Generalitatearen jauregiaren parean. Harresi bat altxatu zuen, U-1ean erabili ziren hautetsontzien gisakoekin, «instituzioak erreferendumaren emaitzekiko urrun daudela irudikatzeko».

Omniumen txandan, «liskar alderdikoiak» alde batera uzteko eskatu zuen Antichek, U-1aren «kapital politikoa higatzen» ari dela ohartarazita. Omniumeko presidentea «ziklo berri bat» irekitzearen alde agertu zen, «beste lidergo batzuekin». Independentismoaren aniztasuna babestearen garrantzia nabarmendu zuen.

Aragonesek, berriz, argitasun akordio baterako proposamena babesteko galdegin zien JxCri eta CUPi, Generalitatearen jauregian egin zuen hitzaldian. Autodeterminazioaren aldeko akordio zabal bat lehenesten du, «nazioartearen babesa» eskuratzeko.

Sareko BERRIAzalea:

Udazkenean, BERRIAlagun egiteko pausoa eman dezazun, eskaintza bat egin nahi dizu BERRIAk. Herri baten kulturaren plaza da BERRIA. Kultur egitasmo, dinamika eta ekitaldi anitzen erakustoki. Euskal kulturaren inguruko informazioaren plaza handia. Azaroan eta abenduan, Euskaraldiak, Bertsolari Txapelketa Nagusiak eta Durangoko azokak hartuko dituzte, besteak beste, BERRIAren orrietako asko, paperean eta webgunean.

Albiste asko irakurriko dituzu, segur aski webgune honetan bertan. Eta eskari bat egin nahi dizugu: har ezazu konpromisoa irakurtzen duzunarekin. Irakurleen babes ekonomikoa funtsezkoa da BERRIAren etorkizuna ziurtatzeko.

Albiste gehiago

Vladimir Putin Errusiako presidentea, gaur, Moskun. ©EFE

Errusiak esan du «negoziatzeko prest» dagoela, bere interesak «bermatzeko»

Mikel Elkoroberezibar Beloki

Ukrainako armadak adierazi du bere tropetako 13.000 soldadu eta 6.000 zibil hil direla gerra hasi zenetik. Haur ugariri hezkuntzarako eskubidea urratu dietela salatu du NBEko batzorde batek.

Boliviar bat Silala ibaitik ura hartzen, Txileko mugatik gertu. ©MARTIN ALIPAZ / EFE

Boliviak esan du Hagako epaiak Silala ibaiko ubide artifizialak eraisteko aukera emango diola

Mikel O. Iribar

Nazioarteko Justizia Auzitegiak ebatzi du Silala ibaia «nazioartekoa» dela, eta Txileri eta Boliviari eskatu die elkarren arteko elkarrizketak «etengabekoak» izateko. Santiagok ez dio kalte ordainik eman beharko La Pazi.

Guardia Zibila, atzo, AEBek Madrilen duten enbaxadaren atarian. ©FERNANDO VILLAR / EFE

Espainiatik bidali dituzte gutun piroteknikoak, Poliziaren arabera

Uxue Rey Gorraiz - Gorka Berasategi Otamendi

Sanchezek, Roblesek eta Ukrainaren eta AEBen enbaxadek jaso dituzte, besteak beste

Pekinen iragan astean egin zuten manifestazioetako bat. ©M. R. CRISTINO / EFE

Txina, konfinamenduen amaierarako bidean

Olatz Urkia

Urumqin hiru lagun hil ziren joan den astean, sute bat hasi eta konfinamendu neurriek suhiltzaileen lana oztopatu zutenean. Haserrea segituan piztu, eta Txina osoan hedatu dira neurri horren aurkako protestak; orain, egoera baretuta, badirudi gobernuak manifestariak lasaitzeko keinua egin duela.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...

Izan BERRIAlaguna

Hitzen, ekintzen eta errimen eztanda. Herri bat BERRIAren kulturaren plazan. Baliatu udazkenean BERRIAlagun egiteko eskaintza.