Albistea entzun

Koronabirusa. Yahcov Ruiz. EAEko Right2Cure plataformaren bozeramailea

«Europako Batasuna da patenteak askatzeko oztopo nagusia»

Right2Cure plataformak milioi bat sinadura bildu nahi ditu Europako Kontseiluari txertoen patenteak askatu ditzala exijitzeko. Sinadurak lortuz gero Europako Batasunaren jarrera alda daitekeela uste du Ruizek.
MONIKA DEL VALLE / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Maialen Arteaga -

2021eko ekainak 10

Txertoen patenteak askatzea du helburu Right2Cure plataformak. Europa mailan daude antolatuta, eta Bizkaiko, Gipuzkoako eta Arabako taldearen bozeramailea da Yahcov Ruiz (Madril,1980). Atzo arratsean, elkarretaratze bat egin zuten Bilbon. Europako Kontseilura heltzeko milioi bat sinadura bildu nahi dituzte. Nafarroan eta Ipar Euskal Herrian oraindik ez daude antolatuta, baina sinadurak eskatzeko deia orokorra da. Horretarako era dago Noprofitonpandemic.eu gunean.

Iaztik zaudete martxan, eta, ordutik, aldatu egin da egoera pandemikoa. Zein da zuen ikuspegia eta erronka nagusia?

Txerto ofizialik ez zegoenean ere, aurreikus zitekeen patenteen ondorioz banaketarako arazoak egongo zirela. Hori ikusita, Indiak eta Hegoafrikak, eskua altxatu, eta proposamena egin zuten txertoak ekoizteko formula, teknologia eta ikerketa guztien patenteak askatzeko. Europan, Right2Cure plataforma mugitzen hasi zen, eta orain milioi bat sinadura bildu nahi ditugu eskaria Europako Kontseilura iristeko. Laurogei herrialdek baino gehiagok babesten dute egitasmoa.

Proposamena Hegoafrikatik eta Indiatik abiatu zen, baina giltza Europan dagoela diozue. Zergatik?

Ameriketako Estatu Batuen jarrera aldatu zenetik, hainbat herrialde batu dira. Europako Batasuna da patenteak askatzeko oztopo nagusia; munduko potentzia nagusietakoa da, eta prozesua oztopatzen ari da. Europan daude patenteen jabe diren farmazia industria gehienak, eta presio handia egiten die. Farmazia lobbyak urtean 40 miloi euro bideratzen ditu bertara, ahalik eta gehien atzeratu nahi du prozesua, eta erabakia luzatzeko trikimailuak egiten ari dira enpresak.

Eragiteko gaitasun erreala dute herritarren sinadura horiek?

Bai, sinadurak lortuz gero litekeena da txertoen patenteak askatzea, proposamena orduan zuzenean Europako Parlamentuan aztertu beharko litzatekeelako. Parlamentariek ezezkoa bozkatzea ia ezinezkoa da: ezingo lukete ez ihes egin, ez erabakia gehiago atzeratu.

Eta patenteena lortuta pandemia atzean uzten hasteko modua egon daitekeela uste duzue?

Aurrerapauso handia izango litzateke, baina ez azkena. Beste laborategi guztiak modu masiboan txertoa produzitzera bideratzea geratuko litzateke, gripearen txertoarekin egiten den bezala; ikerketa mekanismo libre, masibo eta eskuragarria behar dugu. Baina bai, oztopo nagusia patenteen pribatizazioa da.

Txertoen kontratuetan gardentasun falta dagoela ere salatu zenuten; zergatik?

Txertoen ikerketa eta produkziorako, diru publikoa erabili da, eta egia jakiteko eskubidea dugu, kontratu horiek publikoak dira eta. AstraZenecarena, adibidez, lotsagarria izan da: ez zuten adostutako kuota betetzen, eta kontratuak guztiz zentsuratuta zeuden.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

COVID-19aren kontrako txertaketa gunea, Donostiako Illunbe zezen plazan. ©JON URBE / FOKU

Hego Euskal Herriko biztanleen erdiek jada hartua dute txertoren bat

Uxue Rey Gorraiz

Biztanleen %33k osatua dute pauta. Transmisioak barealdian segitzen du: beste 236 positibo

Hizkuntza gutxituen esparruko ehundik gora eragilek sinatu zuten Hizkuntza Eskubideak Bermatzeko Protokoloa, 2016an, Kursaalen. ©ARITZ LOIOLA / FOKU

Sare berriak, eragiteko

Ion Orzaiz

Kontseiluak hizkuntza politikak eraldatzeko bide orria aurkeztuko du bihar. Ehun bat eragilek eta entitatek bat egin dute agirian jasotako helburuekin

Kalean maskararik gabe ibil zitezkeen atzo Ipar Euskal Herrian. ©BOB EDME

Arintze neurriak zabaltzen hasi dira Euskal Herrian, iragarpen berrien atarian

Juanma Gallego

Iparraldean maskara jada ez da nahitaezkoa aire zabalean. Nafarroan martxan dira neurri berriak. Jaurlaritzak gaur iragarri behar ditu bereak

Navas de Tolosa kaleko garabi honetara igo da pertsona bat gauean. ©Iruñeko Udaltzaingoa

Garabi batera igota dagoen pertsona bat jaitsarazten saiatzen ari dira Iruñean

Berria

Udaltzaingoaren arabera, bere buruaz beste egiteko asmoa du.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.