Albistea entzun

Deskontuak garraio publikoan

Garraio publikoa, pandemiaren aurreko geltokira

Bidaiari kopurua nabarmen igo dela antzeman dute Hego Euskal Herriko erakundeek, deskontuak ezarri zituztenetik hilabetera. Operadore gehienak 2019ko mailara itzuli dira
Billabesa bat Iruñean, artxiboko irudi batean.
Billabesa bat Iruñean, artxiboko irudi batean. IÑIGO URIZ / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Ion Orzaiz -

2022ko urriak 18

Hilabete bakarrean, hiru urte atzera egin dute Hego Euskal Herriko garraio publikoko zerbitzuek. 2020ko martxotik, COVID-19aren izurriak baldintzatuta egon dira trena, autobusa, metroa eta tranbia, baina, hilabete batean berreskuratu dituzte denbora horretan galdutako bidaiariak, laguntza publikoek hauspotuta. Espainiako Gobernuak abuztuan iragarri zuen bidea emanen zuela garraio publikoa doan edo %30-50 arteko deskontuekin erabiltzeko, irailetik aurrera eta urtea amaitu arte —laguntzak beste urtebete luzatu zituzten gero—. Epe hori amaitu aurretik, baina, hasia da neurrion eragina nabaritzen.

Ikusi gehiago: Christian Kisters. Gea 21eko kide eta mugikortasunean aditua: «Prezioak jaiste hutsa ez da nahikoa autoaren erabilera apaltzeko»

Renferen aldiriko eta distantzia ertaineko trenetan antzeman dute igoera handiena. Irailean, eskura jarri zituzten doako abonu batzuk, «maiz bidaiatzen dutenentzat». Doakoak izanagatik, 10 euroko bermea ordaindu behar da aldirikoetan, eta 20 eurokoa distantzia ertainekoetan, baina, gutxieneko bidaia kopuru bat eginda, dirua itzuliko zaio erabiltzaileari.

Konpainiak BERRIAri emaniko datuen arabera, irailean 92.234 abonu banatu zituzten Araban, Bizkaian, Gipuzkoan eta Nafarroan. Aldiriko trenetako abonuak dira hamarretik zortzi. Egunean 68.255 bidaiarik erabili dute zerbitzua Bilbon eta Donostian. Distantzia ertaineko trenei dagokienez, berriz, 68.135 bidaiarik erabili dute doako abonua Hego Euskal Herrian: %51,7ko igoera, 2019ko datuekin alderatuta.

Renferen doako abonuek izan dute harrerarik beroena, baina gainerako garraio publikoetan ere nabaritu da deskontuen eragina. Tokiko erakundeen edo autonomia erkidegoen eskumenekoak diren garraiobideetan %30eko deskontua ezarri zuen Espainiako Gobernuak, baina horri beste %20ko diru laguntza gehitu dio Eusko Jaurlaritzak. Hortaz, Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan erdi prezioan dira zerbitzu gehienak.

Euskotrenek, adibidez, «igoera orokorra» hauteman du zerbitzu guztietan. «Bidaia kopurua %18 handitu da, oro har, 2021eko eta 2022ko iraileko datuak alderatuta», azaldu du enpresak ohar batean. Atalka, ñabardurak antzeman daitezke garraio motaren arabera: hala, Euskotrenek kudeatzen dituen tren lineetan, igoera %20,2 izan da; autobus zerbitzuena %17,8; eta Bilboko eta Gasteizko tranbiarena, berriz, apalagoa: %12,6.

Nafarroan, deskontuak apur bat apalagoak izan dira, Madrilek ezarritako %30 horretara mugatu baitira. Billabesen hiriko garraio zerbitzuari eragin diote, batez ere. Iruñerriko Mankomunitateak kudeatzen du hiriburuko garraio publikoa eta, erakunde horren datuen arabera, 3,24 milioi bidaiarik erabili dute billabesa irailean: iaz baino %16 gehiago, eta pandemiaren aurretik erregistratutako datuetatik oso gertu —3,4 milioi izan ziren 2019ko irailean—. «Aipagarriena da irailean hiri garraioak lortu duela, batez beste, 2019ko bidaiaren %95era iristea», azaldu du Jose Luis Ollok, Iruñerriko Mankomunitateko komunikazio arduradunak.

Eragina autoen erabileran

Deskontuen helburua da inflazioari aurre egitea eta garraio publikoa sustatzea, auto pribatuaren kaltetan. Ikusteko dago, ordea, bigarren helburua beteko den ala ez, garraio publikoa kudeatzen duten erakundeek ez baitute berariazko ikerketarik egin. Oraingoz, Bilboko Udalak eman du trafikoaren gaineko datu bakarrenetako bat: 2.315.615 auto izan dira irailean hiriko sarbideetan, iaz baino %6,4 gutxiago. Apaltzea nabari bada ere, ez da izan garraio publikoaren igoera bezainbestekoa.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Miravalles-Redin ikastetxe, Iruñean. ©IÑIGO URIZ / FOKU

Nafarroak batxilergoko ituna eten die ikasleak sexuaren arabera bereizten dituzten ikastetxeei

Ion Orzaiz

Hezkuntza Departamentuaren esanetan, Opus Deiren bi eskolek, Miravalles-Redinek eta Irabia-Izagak, «ez dituzte betetzen itunerako baldintzak»

Arkaitzerrekako kutsadura salatzeko protesta martxa bat. ©Jon Urbe / Foku

Zubietako erraustegiko kutsaduraren auzian delitua egin duten ikertzen hasi da epaitegi bat

Iñaki Petxarroman

GuraSOSek ohar baten bidez jakinarazi duenez, fiskaltzaren idatzi bat aintzat hartu du Donostiako 5. Instrukzio Epaitegiak zigor diligentziak hasteko.

Nafarroako Sindikatu Medikoko ordezkariak, gaurko agerraldian. ©IÑAKI PORTO / EFE

«Lan gainkarga» arintzeko galdegin du Sindikatu Medikoak, greba bertan behera uzteko baldintza gisa

Ion Orzaiz

Salatu dute Osasunbideak aurkeztutako proposamenak ez direla «nahikoak, ezta berehalakoak ere»

Julen Portillo, eskuinean, Joseba Argiñano sukaldaria ondoan duela, ETB1eko Sukalerria saioan. ©Julen Portillo

Euskara, sormenerako harribitxia eta aukera

June Romatet Ibarguren - Gipuzkoako Hitza

Sortzaile gazteak dira Julen Portillo zarauztarra, Andrea Gonzalez bergararra eta Maddi Etxeberria andoaindarra. Internet bihurtu dute euren gotorleku, eta han biluzten dute barrua, eguneroko kontuak bideo labur bihurtuta. Hasieratik argi eduki zuten hirurek: euskaraz sortuko zituzten edukiak. Bidea egiten ari dira.

Kinka buletina

Klima larrialdiari eta ingurumenari buruzko azken berriak zabaltzen dituen buletina.

Iruzkinak kargatzen...