Azken egunotan, EAJ, EH Bildu, PSE-EE eta PSOEren artean adostasun batzuk lortu izanaren inguruko albisteak iritsi dira, estatus berriaren inguruan egiten ari diren negoziazioari dagokionez; besteak beste, «erabakitzeko eskubide gradualaren» inguruan. Gaiari erreparatu diote hala EH Bilduko idazkari nagusi Arnaldo Otegik nola EBBko presidente Aitor Estebanek.
Eta gaur bertan, Euskadi Irratian egindako elkarrizketa batean, Estebanek erantsi du erabakitzeko eskubide gradalari buruz adostutakoak Espainiako Konstituzioaren «galbahea» pasatzen duela, eta Espainiako Gobernuaren «oniritzia» lukeela, horretarako ere jarduten direlako. «Bagoaz aurrera; gauzak aurreratu ditugu». Baina ez ditu xehetasunik eman negoziatzaileen artean adosturik legokeen eduki horri buruz. «Badut gogoa jakinarazteko zer dagoen adostua, baina ez dut inoiz ere edukiaz hitz egiten; eta bakarra naizela uste dut».
Azken adierazpen horrek are deserosoago jar dezake PSE-EEko buru Eneko Andueza; izan ere, Andueza oso kritiko azaldu zen atzo, EAJren eta EH Bilduren arteko «haurren jolasa» esan zion egoerarekin. Ohartarazi zuen «seriotasuna» behar dela Gernikako Estatutua gaindituko lukeen oinarri berriaren negoziazioan, eta «pazientzia agortu» egiten dela halako batean. Bereziki gogor jardun zuen EAJren aurka, ziurtatu baitzuen Eusko Jaurlaritzako sailburu jeltzaleen artean «autokritika gehiago» egin behar dela, eta kudeaketa hobea behar duten alorrak aipatzen hasita, «hezkuntza, osasuna eta segurtasuna» zerrendatu zituen.
Bada, EBBko presidente Estebanek garrantzia kendu die gaur adierazpen horiei, eta PSE-EE hauteskundeen «kanpainaurrean buru-belarri» sartuta dagoela ziurtatu du. Estebanek esan du Anduezak izango dituela akaso «hauteskundeak gertu daudenaren albisteak», eta EAJ «sendo» ikusiko duela. «Horretan asmatzen du», gehitu du. Edonola ere, beste askotan egin duen moduan, Estebanek garrantzia kendu die Anduezaren esanei: «Ohituta gaude bere egiteko moduekin».
Autokritika eskea, aurpegira
Hala ere, Jaurlaritzan bazkide duen alderdiaren buruak sailburu jeltzaleak jomugan jarri izana ez du gustuko izan Estebanek. «Ondo dago autokritika eskatzea, baina zergatik ez zion hori bera aurpegira esan lehendakariari aurrekoan batzartu zirenean?». EBBko buruak gogoratu du Imanol Pradales Eusko Jaurlaritzako lehendakariak alderdiekin egin berri duen bilera sortaren barruan, Andueza «suabe-suabe» atera zela bien arteko enkontrutik, «giro onean».
Zer gertatu da orduan egun gutxian berriro ere Jaurlaritzako bazkideak elkarri mokoka hasteko? Estebanen iritziz, hauteskundeen gertutasunak azaltzen du EAJren eta PSE-EEren arteko enegarren ika-mika: «Uste dut badakitela hauteskundeak gertu daudela, eta sendo ikusten gaituzte; eta horretan asmatzen dute. Beraz, bozen kanpainaurrearen giroa aurreratu egin da, eta horretan buru-belarri sartu dira».
Horiek horrela, bihar politika orokorreko osoko bilura izango da Eusko Legebiltzarrean, eta litekeena da talde politiko batzuek berriro ere estatus berriaren edukiari heltzea. Ikusteko dago, Jaurlaritzako kide gisa, PSE-EEren ganberako eledunak zein neurrian jokatuko duen gobernuaren jardunaren defentsa eginez, eta zein neurrian joko duen kritika egitera bazkide jeltzaleen aurka.