Azken hilabeteotan, Gasteizko Salburuko auzo elkarteak gaua lokalean igarotzeko aukera eskaini die kale gorrian diren asilo eskatzaile batzuei, bestelako aterperik ez dutelako. Harrera sarearen laguntzarekin, txandak egin dituzte 20:00etatik 08:00etara, hogei bat migratzailek han igaro zitzaten gauak. Gasteizko Udalak, ordea, uztailean ohartarazi zion auzo elkarteari lokalaren erabilera baldintzak urratzen ari zela eta jarduera hori eten behar zuela. Erabakiaren ondorioz, kale gorrian dira berriz ere hogei bat migratzaile. «Udalaren erabakiaren ondorioz, duela bi aste baino hogei pertsona gehiago daude kalean gaua pasatzen», salatu du Asier Etxenike Burdinbide auzo elkarteko kideak.
Ikusi gehiago
Noiztik ari zarete asilo eskatzaileei aterpea emateko elkartasun lanetan, eta nola antolatu zarete?
Otsailean hasi ginen harrera sarea auzoan antolatzen. Iluntze partean, aterpea behar zuten asilo eskatzaileekin elkartu, eta beharren araberako taldeak osatzen genituen haiekin. Auzo elkartera 20-25 migratzaile etortzen ziren lo egitera, nahiz eta kopurua egoeraren arabera asko aldatzen zen. Han koltxoiak eta mantak ematen genizkien, eta goizeko 08:00ak arte bertan egoten ziren. Goizean, dena jaso eta garbitu egiten zuten, eta lokala itxi. Giltza inguruko taberna batean uzten zuten. Eta arratsaldero txanda berri bat antolatzen genuen. Noizean behin, kasu bereziak ere izan ditugu, batez ere emakumeren bat iristen zenean. Horrelakoetan, beste espazio txikiago batzuk bilatu ditugu haientzat.
Udalak noiz eta nola jakinarazi zizuen harrera hori eten behar zenutela?
Hasiera batean, bilera batera deitu gintuzten, aldez aurretik zertarako zen esan gabe. Bilera hartan ahoz esan ziguten ezin zela auzo elkartearen lokalean inor gaua pasatzen utzi. Gure elkarteak diru laguntza bat jasotzen du, urtean aurkezten dugun programazioari lotuta, baina baita lokalaren erabilerari lotuta ere. Eta erabilera horrek baldintza batzuk ditu; horietako bat da lokalean ezin dela gaua pasatu.
Zer erantzun zenieten?
Ulertzen genuela ohiko egoeran baldintza hori egotea, auzoko elkarte baten lokala ez baita, berez, aterpe bat. Baina kasu honetan ezohiko egoera baten aurrean geundela. Guretzat, gainera, argi zegoen ez zela leku egokiena, baina udalak beste erantzun bat eman behar zuen eta ez zuen ematen. Horren aurrean, ahal genuena egiten ari ginela, eta guretzat, hori zela egoerari erantzuteko aukera bat.
«Gure aldetik, ahalik eta laguntza gehien eskaintzen jarraitzen dugu. Gasteizko eragile batek utzitako beste lokal bat dugu, eta bertan hogei migratzaile inguruk egiten dute lo gauero. Baina hori ez da nahikoa»
Eta udalak zein azalpen eman zizuen?
Argudio desberdinak eman zizkiguten. Guk jarrera ikusita, eskatu genien bileran esandakoa ere idatziz emateko. Uztailaren amaiera aldera iritsi zitzaigun agindua idatziz. Ez zuten bestelako justifikaziorik eman; diru laguntzaren baldintzetara jo zuten eta hamar eguneko epea eman ziguten egoera zuzentzeko. Bestela, hurrengo urratsa diru-laguntza etetea eta, ondorioz, lokala ixtea izango zela adierazi ziguten.
Gaueko harrera eten egin behar izan duzue. Zer egoeratan geratu dira pertsona horiek?
Gure artean baloratu genuen jarduerarekin jarraitzea eta, nolabait, bestelako erantzunak behartzea. Baina, batez ere pertsona horien interesei begira, gatazka areagotzea ez zitzaigula interesatzen erabaki genuen. Orain, gure aldetik, ahalik eta laguntza gehien eskaintzen jarraitzen dugu. Gasteizko eragile batek utzitako beste lokal bat dugu, eta bertan hogei migratzaile inguruk egiten dute lo gauero. Baina hori ez da nahikoa. Une honetan, 50 lagun inguru daude oraindik egoera horretan, eta duela bi aste baino hogei pertsona gehiago daude kalean gaua pasatzen, udalaren erabakiaren ondorioz.
«Gasteizko Udalak orain arte jarrera pasiboa zuen: jende hori hor zegoen, eta arazorik sortzen ez zuten bitartean haiek 'konpondu zitezela' pentsatzen zuen. Orain, berriz, jarrera pasibo batetik aktibo batera igaro direla ikusten dugu, baina kontrako norabidean»
Zer egiten ari zarete egoera horren aurrean?
Alde batetik, aukera desberdinak bilatzen ari gara: tarteka lo egiteko lekuak, espazio berriak... Baina, aldi berean, esaten ari gara irtenbide horiek bilatzea eta ematea ez dela gure ardura bakarrik. Oreka zaila da. Batzuetan, guk erantzuna ematen badugu, beste batzuek beren ardurei muzin egiteko arriskua dago. Horregatik, laguntzen jarraitu nahi dugu, baina aldi berean erakundeei dagokien ardura ere mahai gainean jartzen. Auzi hau ez da berria; aspalditik dator. Pertsona horiek asilo eskaera egiteko tramitazioa hasi aurretik kalean geratzen dira, eta tarte horretan ez du inork bere gain hartzen haien ardura.
Behin asilo tramitazioa hasita, badago nolabaiteko erantzun instituzionala, Eusko Jaurlaritzaren edo beste erakunde batzuen bidez. Gure ustez, udalak esku hartze zuzena izan beharko luke kalean lo egiten duten pertsona guztiekin.
Gasteizkoa ez dela kasu bakana salatu duzue. Donostiako afari solidarioen debekua ere hor dago... Zer irakurketa egiten duzue?
Gasteizko Udalaren kasuan, orain arte jarrera pasiboa zegoela esango genuke: jende hori hor zegoen, eta arazorik sortzen ez zuten bitartean haiek 'konpondu zitezela' pentsatzen zuen. Orain, berriz, jarrera pasibo batetik aktibo batera igaro direla ikusten dugu, baina kontrako norabidean. Eta Donostian ere antzeko egoerak ikusi ditugu. Gure beldurra da Euskal Herrian, tantaka bada ere, elkartasuna eskaintzen dutenen aurrean oztopoak jartzeko joera bat zabaltzea. Beldur gara ez ote gauden migranteekiko elkartasuna kriminalizatzeko joera baten aurrean.
Azken urtean pertsona asko igaro dira auzotik. Harrera sareari eta haien jarrerari esker, ez da arazorik egon. Gurekin egon dira auzoko jaietan, Korrikan eta beste hainbat ekimenetan. Auzoan egon diren bitartean, beste edozein auzokide bezala hartu ditugu. Ez dugu nahi horrelako erabakiek bizikidetza hori haustea eta beste logika batzuetara eramatea.
