Bihar izango da hauteskunde eguna AEBetan, baina hainbat herritarrek eman dute jada botoa. 50 milioi lagun baino gehiago izan dira eguna iritsi aurretik boza eman dutenak, inoiz baino gehiago. Hau da, alderdiak oraindik kanpainako azken mezuak zabaltzen ari badira ere, hainbat lagunek badakite jada zeren alde bozkatu, eta ez dute hauteskunde egunera arte itxaron.
Izan ere, AEBetako estatu gehienek aukera ematen diete herritarrei botoa eguna iritsi aurretik emateko, aurrez aurre, dagokien hauteslekuan. Horrez gain, botoa posta bidez bidaltzeko eskatu dutenek ere eguna iritsi aurretik bozkatzeko aukera izan dute. Dagoeneko 30 milioi herritar inguruk eman dute posta bidezko botoa, nahiz eta hauteskundeen aurretik Donald Trump AEBetako presidentea hori mugatzen saiatu zen.
Azaroaren 3a da hauteskunde eguna berez, baina, azaroaren 1aren amaierarako, 53.924.480 boto erregistratu zituzten. NBC News hedabideak jaso du boz horien %46 Alderdi Demokrataren afiliatuen partekoak izan direla; %35, errepublikanoen partekoak, eta gainontzeko %19ak independenteen edo afiliaziorik ez dutenen partekoak.
Hori eta gainontzeko inkestak kontuan hartuta, neurketak demokraten alde ateratzen dira kasu gehien-gehienetan. The New York Times egunkariak lau eta hamabi puntu arteko aldea aurreikusi du demokraten alde. Reuters berri agentziak kaleratutako ikerketak bederatzi punturen aldea ematen die demokratei, eta The Economist-ek argitaratutakoak, 11 punturena.
Ordezkarien Ganbera osoa eta Senatuaren herena aukeratuko dituzte bihar AEBetan, baita hainbat gobernadore ere. Legealdi erdiko hauteskundeak dira, eta horietan ohikoa izaten da agintean den alderdiak ganbera baten edo bien kontrola galtzea. Arrisku hori du Trumpek ere. Inkesten arabera, Alderdi Demokratak eskura luke gehiengoa Ordezkarien Ganberan; zailago, ordea, Senatuan.
Blokeo arriskua
Hortaz, biharko hauteskundeak azterketa bat izango dira Trumpen bigarren agintaldiarentzat. Desengainatuta sentitzen dira errepublikanoen alde egin zuten herritar ugari. Egoera ekonomikoa hobetuko zuen esperantzarekin egin zuten askok Trumpen alde 2025eko azaroko presidentetzarako hauteskundeetan, baina ez dute halakorik izan azken bi urteetan. Bizitzaren kostuak gora egin du; estatubatuar asko ez daude konforme presidenteak hartu dituen zenbait erabakirekin —esaterako, Israelekin batera Iranen aurka hasitako gerrarekin—, eta hainbat inkestak jaso dute Trump bera oztopoa dela Alderdi Errepublikanoarentzat.
Inkesten arabera, litekeena da Alderdi Demokratak gehiengoa lortzea Ordezkarien Ganberan. Horretarako, 218 eserleku eskuratu beharko lituzke —214 dituzte gaur egun—. Lortuko balute, demokratek Etxe Zuriak egindako lege proposamenak blokeatu ahal izango lituzkete, eta beren lege proiektuak aurkeztu.
Halere, Senatuan ere gehiengoa beharko lukete proiektu horiek aurrera egiteko, eta hori zailagoa dute: demokratek bozak irabazi beharko lituzkete orain arte errepublikanoen aldekoak izan diren zenbait barrutitan. Gainera, senatuan demokratak gailenduta ere, presidenteak erabaki horiei betoa ezar diezaieke, eta blokeatuta gera daitezke neurri ugari, ez aurrera, ez atzera.
