Bederatzi urteko erbestealdiaren ondoren, Kataluniara itzultzeko eguna geroz eta gertuago ikusten du Carles Puigdemontek. Izan ere, Pablo Llarena Espainiako Auzitegi Goreneko magistratuak bertan behera utzi du Kataluniako Generalitateko presidente ohiaren aurkako atxilotze agindua. Erabaki hori hartu du Goreneko instrukzioko epaileak, Espainiako Auzitegi Konstituzionalak ia-ia hori agintzen zuen sententzia bat ontzat jo ondoren.
Izan ere, Espainiako estatuko justizia instantzia gorenak gaur onartu du ponentzia bat eskatuz amnistiatzeko Dolors Bassa Generalitateko Lan kontseilari ohiari egotzitako delitua, diru publikoa bidegabe erabiltzearena. Auzitegi horretako gehiengo progresistak ontzat jo du Candido Conde-Pumpido presidentearen testua, eta, bide batez, doktrina ezarri du ebazteko falta diren babes helegiteei begira. Eta hortik minutu gutxira iritsi da Puigdemonti Kataluniara atxilotua izateko arriskurik gabe itzultzeko bidea emango dion erabakia: Llarenak haren aurkako atxilotze agindua indargabetu du. Gainera, bertan behera utzi ditu Antoni Comin eta Lluis Puig kontseilari ohien aurkako atxilotze aginduak ere. Hirurak Bruselara erbesteratu ziren 2017ko urri amaieran, U-1eko independentzia erreferenduma egin eta aste batzuetara, Espainiako Gobernuak buruzagi independentistek kontrako errepresioa areagotu ondoren.
Eta erabaki hori hartu du Llarenak, Konstituzionalak Puigdemonten babes helegiteaz —hori aurkeztu zuen iaz, Gorenak ez zuelako amnistiatu— ebatzi aurretik. Izan ere, Llarenak, funtsean, argudio berak erabili zituen amnistia ukatzeko 2019an zigortuak izan ziren Generalitateko kontseilari ohiei —Bassari, Oriol Junquerasi, Raul Romevari eta Jordi Turulli—, baita erbesteratu zirenei ere.
Konstituzionalaren sententziak Gorenaren jokabidea kritikatu du. Iruditzen zaio amnistia legearen —Espainiako Kongresuak onartu zuen 2024ko maiatz amaieran— «interpretazio zabala» egin duela, eta hori izan dela «arauaren espirituaren eta helburuaren kontrakoa». Kontuan hartu behar da zer esaten duen legearen hitzaurreak; besteak beste, helburu duela «elkarbizitza eta kohesio soziala hobetzea», eta «sentsibilitate politiko askotarikoak integratzea».
EB Europako Batasuneko Justizia Auzitegiak ere oniritzia eman zion amnistia legeari. Azpimarratu zuen, besteak beste, testua bateragarria dela talde komunitarioaren zuzenbidearekin. Aurreko uztailean izan zen hori. Dena den, zera esan zion BERRIAri 2019an Gorenak epaitutako buruzagi subiranista baten abokatuak: «Legeak zer dion argi dago. Gorenak espero gabeko moduan interpretatu ohi du legea». Gorenak, baina, Konstituzionalak ezarritakoa bete du.
Datorren azaroaren 29an egitekoak diren Espainiako Gorteetarako hauteskundeen ondoren, JxC Junts Per Catalunyak ez du PPk eta Voxek osatutako balizko koalizio gobernu bat babestuko; ez du harekin itunik egingo. Hori nabarmendu du Miriam Nogueras JxCren Kongresuko bozeramaileak, Catalunya Radion egin dioten elkarrizketa batean. Gogorarazi du, gainera, 2023ko bozen ondoren PPren eta Voxen arteko gobernu bat galarazi zutela, «aukeraketa bat» eginez. «Guk aukera bat eman genion Pedro Sanchezi, baina ez du aprobetxatu», esan du Noguerasek.JxC-k esan du ez duela itunik egingo PP-rekin eta Vox-ekin
Konstituzionalaren erabakia iritsi da Pedro Sanchez Espainiako Gobernuko presidenteak Gorteetarako hauteskundeak azaroaren 29ra aurreratuko dituela jakinarazi eta biharamunean. Puigdemonten balizko itzulerak hauteskunde kanpainari eragingo lioke bete-betean.
[albistea osatzen ari gara]
