«ELAren ekimenari esker, aurrerantzean ELAk, eta hala nahi duten gainerako sindikatuek eta patronalek, euskaraz negoziatzeko aukera izango dute». Hala mintzatu dira ELAko ordezkari Pello Igeregi eta Arrate Elkoro LHK Lan Harremanen Kontseiluak hartu berri duen konpromisoaren inguruan. Izan ere, ELAk urratzen hasitako bidea jarraitu, eta LHKk itzulpen zerbitzua eskainiko du aurrerantzean lan negoziazio guztietan. Hau da, Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako lan gatazketan euskaraz negoziatu ahalko du hala nahi duenak.
Uztailaren 7an egin zuen urratsa ELAk, eta sektore negoziazioak euskaraz egingo zituela jakinarazi zituen. Hartatik aldibereko interpretazio zerbitzua eskaintzeko baliabideak erraztu ditu sindikatuak, erdaldunak direnek negoziazioak jarraitu ahal izateko. Hala ere, hasieratik dei egin diote Jaurlaritzari, baliabide horiek eskaintzea hari dagokiola iritzi baitiote.
Horiek horrela, Igeregik haiek emandako pausoari egotzi dio LHKk itzultzaile zerbitzua eskaintzeko erabakia hartu izana. Hala adierazi du gaur ELAko euskara eta negoaizio kolektiboko arduraduna, Bilbon: «Euskararentzat espazio berri bat lortu dugu». Halere, galdera ikurra jarri dio erabakiari, itzulpenerako baliabide horiek noiz helduko diren zalantzan jarri baitu.
Ildo horretatik, Elkorok adierazi du ELAren saiakerak «argi» utzi duela «beharrezko baliabideak jarriz gero, euskaraz normaltasun osoz» negoziatu daitekeela. Elkoro Industria eta eraikuntza sektoreetako arduraduna da ELAn, eta Bizkaiko metalaren negoziazio mahaiaren parte izan zen, zeina euskaraz egin zen lehena izan zen.
«Eragile batzuek euskararen erabilera haien aurkako inposizio gisa ulertzen dute, eta Eusko Jaurlaritzak babesten ditu»
PELLO IGEREGI ELAko Euskara eta negoziazio kolektiboko arduraduna
Eta pauso bat harago egiteko eskatu diote Jaurlaritzari. Lakuaren esku dagoen aldibereko itzulpen zerbitzua publikoa izan arren ordainpekoa izatea arbuiatu dute. Eta hura erabiltzeko doako zerbitzu publiko bat sortzeko galdegin diote. «Itzulpen zerbitzu publiko bat egotea ezinbestekoa da. Horrek herri erakundeei eta bestelako mugimenduei aukera emango lieke bilerak euskaraz egin ahal izateko», adierazi du Igeregik.
Euskaraz negoziatu ahal izateko aukera ez dute soilik Arabara, Bizkaira eta Gipuzkoara mugatu nahi. Gaur jakinarazi dutenez, ELAren helburua da aukera hori Nafarroa ere hedatzea. Gauzak horrela, datorren asteazkenean, irailaren 23an, LABekin, CCOOrekin, UGTrekin eta CEN patronalarekin bilduko dira, ildo hori nola jorratu aztertzeko. Elkarrizketa horretatik Nafarroako Gobernuari helarazteko eskaera bat lortzea dutela xede esan du Igeregik. «Nafarroaren kasuan zailagoa da, sindikatuen eta patronalen artekoak baitira bilerak, ez dago Lan Harremanen Kontseilua bezalako organo bat. Horregatik ezinbestekoa da Nafarroako Gobernuaren lankidetza».
Eraso euskarafoboak
ELAk, orokorrean, begi onez ikusten du beste eragileek euskaraz negoziatzearen inguruan izan duten jarrera. Hala ere, azpimarratu dute eraso euskarafoboak jaso direla ere bai. Horiek batez ere aurreneko negoziazioan —Bizkaiko metala— eta gasolindegietako langileen lan hitzarmenari zegokionean izan direla jakinarazi dute. Hasteko, LHKren aurka egin dute. «Ez zuten baliabiderik jarri euskaraz egiteko, aurretik hizkuntza horretan negoziatuko genuela jakin arren. Euskaraz egiteko eskubidea dugula esatea, eta gero hura erabiltzeko oztopoak jartzea ez da herritarren eskubideak errespetatzea», nabarmendu du Elkorok.
«Euskaraz egiteko eskubidea dugula esatea, eta gero hura erabiltzeko oztopoak jartzea ez da herritarren eskubideak errespetatzea»
ARRATE ELKORO ELAko industria eta eraikuntza arduraduna
Are gehiago, euskararen eskubide linguistikoei dagokienez, «besteen erabakiei itxaron gabe» jardun behar dela aldarrikatu du: «Eskubideak ez dira bere horretan efektibo egiten».
Bestetik, salatu dute zenbait sindikatu eta patronalek jarrera euskarafoboak izan dituztela: «Batzuek nahiago izan dute gure itzulpen zerbitzua ez erabili, guk esaten genuena ulertu gabe geratuz. Eragile batzuek euskararen erabilera haien aurkako inposizio gisa ulertzen dute, eta Eusko Jaurlaritzak babesten ditu», esan du Igeregik.
Euskara lan orduetan ikasteko aukera arautzea nahi du Ela-k
Euskarak lan munduan are presentzia nabariagoa izan dezan, ELAk dei egin die Eusko Jaurlaritzari eta Nafarroako Gobernuari hizkuntza lan orduetan ikastea ahalbidetu dezaten. Sindikatuak adierazi duenez, langileek euskara ikasteko duten oztopoa ez da soilik ekonomikoa; denbora falta dutela baizik. Horiek horrela, patronalen eta sindikatuen arteko akordio bat erdiestea eskatu dute, zeinak ahalbidetuko duen euskara lan orduetan ikastea. Horretarako, erakunde publikoek horrek eragin ditzakeen gastuei aurre egin beharko diete, ELAren proposamenaren arabera.
