Ingurumena
Txernobylgo hondamendi nuklearra: urtemuga erradioaktiboa
Apirilaren 26an berrogei urte bete dira Txernobylgo hondamendi nuklearra gertatu zenetik. Inoizko istripu nuklearrik larriena izan zen: 31 lagun hil ziren unean bertan, baina beste asko erradioaktibitatearen eraginpean geratu ziren.
W74: Euskal Herrian aurkitutako elementu kimiko bakarra
Elhuyar anaiek 1783an isolatutako elementu kimikoa izateaz gain, Euskal Herrian jatorria duen bakarra da W74a. Bergarako Laboratorium museoan wolframari buruzko esperientzia murgiltzaile bat jarri dute ikusgai.
Araba, Bizkai eta Gipuzkoako 75 eskola ingurutan handia da airearen kutsadura maila
Araba, Bizkai eta Gipuzkoako 78 eskolatan neurtu dute N02aren kutsadura maila, eta soilik hirutan errespetatzen da Osasunaren Mundu Erakundearen gomendioa.
Tximeleten kolorea apaldu egin dela ondorioztatu du nazioarteko ikerlari talde batek
Brasilgo oihanean egin dute ikerketa. Basoak soiltzearen eta landaketa artifizialak egitearen ondorioz ari dira tximeletak kolorea galtzen.
Sakelakoetako bateriak egiteko erabiltzen diren mineralen atzean dagoen zorigaitza
Kongoko Errepublika Demokratikoan daude munduko kobalto eta koltan erreserba nagusiak. Sakelakoak egiteko erabiltzen dira mineral horiek, baina meategietan ehunka lagun hil dira.
Petronorreko bentzeno ihesak babestera behartu ditu Muskizko herritarrak
Petronorren isuri batek Muskizko herritarrei erasan die. Etxean geratzeko eskatu zien Jaurlaritzak otsailaren 26an, eta hilaren 27an, airearen kalitatea pitin bat hobetu arren, ahal dela ez irteteko gomendioa egin die. Zer den bentzenoa eta nola eragiten dien herritarrei; artikulu honetan galdera horiei erantzun die BERRIAk.
Ehunka lanperna-musu iritsi dira kostaldera; gehienak hilda agertu dira hondartzetan
Lanperna-musuak normalean ez dira kostaldera hurbiltzen, baina, azken asteetako denbolareak direla eta, hondartzetara iritsi dira. Lautik hiru hilik aurkitu dituzte.
Gero eta hodei gutxiago Lurrean: planetarentzako kalte
Lurreko hodeien estaldura gutxitzen ari dela ohartarazi du NASAko ikerlari talde batek. Joera horrek jarraituz gero, litekeena da klima aldaketa areagotzea, hodeien funtzioetako bat Lurraren tenperatura erregulatzea baita.
Geometria fraktala: errepikapena, infinituraino
Geometria fraktalaren bidez uler daitezke naturan arbitrarioak diruditen figura asko: zuhaitzak, hostoak, zainak, elur malutak... Benoit Mandelbrot matematikariak izendatu zituen fraktalak, duela 50 urte.