Biologia-Geologia
Geometria fraktala: errepikapena, infinituraino
Geometria fraktalaren bidez uler daitezke naturan arbitrarioak diruditen figura asko: zuhaitzak, hostoak, zainak, elur malutak... Benoit Mandelbrot matematikariak izendatu zituen fraktalak, duela 50 urte.
Parisko Ituna betetzeko leihoa, ixtear
Munduari denbora agortzen ari zaio. Parisko Itunean aipatzen den 1,5 graduko tenperatura igoeraren helburua lortzeko aukera gero eta txikiagoa da. Ituna sinatu zenetik %10 handitu dira CO2 isurketak, eta iaz ere handitu egin ziren aurreko urtekoen aldean.
«Herriaren garaipena» ospatuko dute, Guggenheim Urdaibai ez dutelako egingo
Guggenheim Urdaibai proiektua bertan behera utzi du proiektua kudeatu duen patronatuak, eta erabaki hori «herriaren garaipen bat» izan dela sinetsita, ospatzeko ekitaldi bat iragarri du egitasmoaren aurkako herritar plataformak, otsailaren 7rako.
Menopausia: askabide bat, ez beti aldaparik gabea
Emakumeen bizitzaren fase bati lotu ohi zaio menopausia. Hilekoa izateari uzteko sasoia da, eta gorputzak nabaritzen du aldaketa hori, batzuetan sintoma askotarikoekin. Euskal Herriko zenbait administraziok osasun arta berezitua ematen diote menopausiari: besteak beste, Nafarroan eta Ipar Euskal Herrian.
Sai zuria, arriskuan den zeruetako altxorra
Euskal Herriko zeruetan ikus daitekeen espezierik berezi eta mehatxatuenetako bat da sai zuria. Azken urteotan haren habitatak babesteko egindako ahaleginak ez du espeziearen arriskua gainditu, hura mehatxatzen duten arrazoiak ere ez direlako desagertu.
Energia berriztagarriek ikatza gainditu dute argindarra sortzeko iturri gisa
Lehen aldiz munduan, energia iturri berriztagarrietatik ikatzetik baino argindar sorkuntza handiagoa izan da aurten. Mugarri garrantzitsua da, baina ikatzaren erabilera oraindik ere oso handia da.
Txakurra ere bada familiako kidea
Gero eta etxe gehiagotan daude txakurrak. Familiako partaide bilakatu dira animaliak, eta etxeko eta, areago, gizartearen ohiturak ere aldatzen ari dira animalien presentzia horren ondorioz.
Jane Goodall zendu da, txinpantzeen lagun handia
Jane Goodall primatologoa 91 urterekin hil da. Tanzaniako oihanetan egunak eta egunak eman zituen txinpantzeen portaera aztertzen. Azkenerako, haien lagun handia egin zen.
Algak: bizitzari eusten dioten zaindari isil horiek
Algak funtsezkoak dira: oxigenoa sortzen dute, eta itsas ekosistemak orekatzen dituzte. Ikerketa batek ondorio hau atera du: «Arnasten dugun airearen zati handi bat, uste dugun baino handiagoa, itsasoko algek egiten duten lanari zor diogu».