Donald Trumpen bigarren agintaldia du hizpide Berriketan saioaren atal honek. Gaur izendatuko dute AEBetako presidente, bigarren aldiz. Bere asmoez, promesez eta egin ditzakeen politikez aritu gara Mikel Garcia Martikorena BERRIAko Mundua saileko kazetariarekin eta Irune Lasa BERRIAko Ekonomia saileko kazetariarekin.
Berriketan podcasteko doinuak Lumi taldeak egin ditu.
'Aranburu auziko' epaiketa du hizpide Berriketan saioaren atal honek. Talde neonazi bati lotutako lau lagun kondenatu dituzte krimen horrengatik; Loik Le Priol 26 urteko kartzela zigorrera kondenatu dute Arambururen hilketagatik, eta Romain Bouvier 19 urteko kartzela zigorrera, Aramburu hiltzen saiatzeagatik. Oihana Teyseyre Koskarat BERRIAko kazetaria Parisko Krimen Auzitegian izan da epaiketaren berri bertatik bertara ematen, eta han gertatutakoa kontatu digu.
Adimen artifizialaren arriskuak ditu hizpide Berriketan saioaren atal honek. AEBetako adimen artifizialeko enpresa handiek esan dute teknlogia horren garapena moteldu eta kontrolatu behar dela, hori egin ezean arriskuak handiak direlakoan. Jacob Coxon ingeniariaren hitzen ondoren gertatu da hori; Coxoenen arabera neurriak hartu ezean adimen artifizialak mundua eta gizateria amaiarazi ditzake. Jakes Goikoetxea BERRIAko kazetariak gai honen inguruko gako nagusiak azaldu dizkigu.
Etxebizitza Gizarte Funtsa du hizpide Berriketan saioaren atal honek. Alokairuan «neurrizko prezioan» jartzeko 10.000 etxebizitza eraiki nahi ditu Eusko Jaurlaritzak zortzi urtean, eta horretarako «aliantza publiko-pribatuan» oinarritutako funts bat sortuko du. Etxebizitza horiek 25.000 eta 65.000 euro arteko soldatak dituztenentzat izanen dira. Paulo Ostolaza BERRIAko etxebizitza gaien arduradunak eman dizkigu funtsari buruzko xehetasunak.
Alemaniako egoera politikoa du hizpide Berriketan saioaren atal honek. Die Linke ezkerreko alderdiak irabazi ditu Berlingo hauteskundeak, botoen laurdena jasota, eta horrek esperantza printza piztu du Europako alderdi ezkertiarretan. Baina ultraeskuina ere nabarmen hazi da, hirugarren indarra da, eta lehen indarra Mecklenburg-Aurrepomerania eta Saxonia-Anhalt landerretan. Emaitza horiek aztertu ditugu Ane Irazabal Elkorobarrutia nazioarteko kazetari eta BERRIAko kolaboratzailearekin.
Negu Gorriak kolektiboaren brigada du hizpide Berriketan saioaren atal honek. Igandean iritsi ziren Ceutara laguntza emateko asmoz, baina han Espainiako banderak eta jarrera oldarkorra zuen jende saldo bat zuten zain. Are, Ceutako diputatu baten autoa txikitu zuten, ekintzaile iruindarrena zelakoan. Samira Calvo brigadako kideak Ceutan bizitakoa kontatu digu eta Negu Gorriak kolektiboaren lanaz ere aritu zaigu.
PISA txostenaren datuak ditu hizpide Berriketan saioaren atal honek. Hego Euskal Herriko ikasleek behera egin dute PISAk aztertzen dituen hiru gaietan: irakurmenean, zientzian eta matematikan. Hainbat aldagaik dute eragina ikasleen notetan, eta horiei erreparatu die Irati Urdalleta Lete BERRIAko hezkuntza gaietako kazetariak.
Belateko tuneletako lanak ditu hizpide Berriketan saioaren atal honek. Nafarroako Gobernuak iragarri du Acciona eta Oses enpresekin zuen kontratua eten, eta gelditzen diren lanak berriz adjudikatuko dituela. Aurretik itzal handiko lan publikoa izan da, ikerketa batzorde batek aztertu zuena, eta gaur gaurkoz Polizia ikertzen ari dena. Joxerra Senar BERRIAko politika gaietako kazetariak eman dizkigu labirinto honetan ez galtzeko jakin beharreko gakoak.
Euskal Herriko Bertsolari Txapelketa du hizpide Berriketan saioaren atal honek. Bihar abiatuko da lehenbiziko fasea, Hazparnen, eta abenduaren 20an jokatuko da finala, Iruñean. 50 bertsolari, 14 gai jartzaile, 21 epaile eta hamaika boluntario arituko dira txapelketan, eta BERRIAk horren berri luze eta zabal emanen du. Iratxe Muxika Karrion kultur kazetaria izanen da berriemaileetako bat, eta hark eman dizkigu txapelketari buruzko xehetasun guziak.
Kaleko Afari Solidarioen debekua du hizpide Berriketan saioaren atal honek. Uztaila hondarrean Donostiako Udalak afari horiek debekatu zituen, eta taldeko kideek ogitartekoak banatzeari ekin zioten. Ordutik Poliziaren jazarpena salatu dute. Giro horretan, bi migratzaileren kontra tiro egin dute Gipuzkoako hiriburuan, aire konprimatuko armak erabilita. Kaleko Afari Solidarioez, debekuaz eta horren ondorioez hitz egin digu Maddi Iztueta Olano BERRIAko gizarte gaietako kazetariak.
Autodeterminazio eskubideari buruzko memorandumadu hizpide Berriketan saioaren atal honek. Michelle O'Neill Ipar Irlandako lehen ministroak, Rhun ap Iorwerth Galeskoak eta John Sweeney Eskoziakoak agerraldia egin dute Mary Lou McDonald Sinn Feineko buruarekin batera, eta elkarlanean aritzeko memoranduma sinatu dute denek. Hori bai, haien alderdien izenean egin dute, ez gobernuburu bezala. Nolanahi ere, irudia oso indartsua da, aurretik ikusi gabekoa. Dennis Sorondo EHUko ikerlari eta irakaslea memorandumaz eta hiru nazio horien egoeraz aritu zaigu.
Goñitarren leinuko Teodosio gerrara joan zen VIII. mendean mairuen kontra borrokatzera. Gerratik itzuli zenean, Beltzebu agertu zitzaion erromesez mozorrotuta eta kontatu zion Konstantza bere emaztea zerbitzariarekin maite-kontuetan zebilkiola. Beltzebuk esandakoak eragindako suminak itsututa eta laidoa ezin jasanik, etxeratu bezain laster, izarapean ziren bi gorputzak ezpataz sastakatu eta hil egin zituen Teodosiok. Amorru batean utzi zuen atzean etxea, odolez blaitutako maitaleen gorpuei begiratzera ausartu gabe. Kaleratu orduko harri eta zur geratu zen, ordea, Konstantza emaztea elizatik airoski irteten ikusi zuenean: Konstantza eta bere maitalea ez, bere gurasoak hil zituen nahi gabe Teodosiok; jakin gabe Konstantzak etxean egun batzuk pasatzera gonbidatu zituela.
'Aranburu auziko' epaiketa du hizpide Berriketan saioaren atal honek. Talde neonazi bati lotutako lau lagun kondenatu dituzte krimen horrengatik; Loik Le Priol 26 urteko kartzela zigorrera kondenatu dute Arambururen hilketagatik, eta Romain Bouvier 19 urteko kartzela zigorrera, Aramburu hiltzen saiatzeagatik. Oihana Teyseyre Koskarat BERRIAko kazetaria Parisko Krimen Auzitegian izan da epaiketaren berri bertatik bertara ematen, eta han gertatutakoa kontatu digu.
Ostiral arratsaldea argi berezi batek hartu zuen New Yorken. Ametsetakoa zirudien. Urrezkoa, laranja, gorria. Aurreko egunetako ilunabarrak ere ikusgarriak izan ziren, baina hark bazuen beste zerbait. Ez zuen lasaitasuna transmititzen, ezinegona baizik. Hain zen ederra, ezen zerbait txarra ekarriko zuela baitzirudien.
—Munduaren akabera datorrela ematen du —esan zidan espaloian zeruari argazkia ateratzeko geratu zen emakume batek.
Ez zen bakarra. Hiriaren abiadura geldiarazi zuen argi hark.
Asteburuan The New York Times-en David Wallace-Wellsi irakurritako artikulu batekin gogoratu nintzen. Ez ote garen apokalipsian gehiegi pentsatzen ari zioen: klima aldaketa, COVIDa, hirugarren mundu gerra, eta orain adimen artifizialaren mehatxua.
Ez zien mehatxu horiei garrantzirik kentzen. Galdera beste bat zen: zer gertatzen zaigu etorkizuna irudikatzen dugunean hondamendia besterik ikusten ez badugu?
Zer ari gara gazteei transmititzen? Mundua amaitzear dagoela, ez dagoela etorkizunik; eta, gainera, ez dakitela ez irakurtzen ez idazten.
Esan genezake, ordea, gauzak aldatzeko aukerak badaudela. Garaipen zibil eta sozialei esker mundua gauza askotan hobetu dela. Eta, bai, badagoela oraindik hobeto egiteko aukera.
Apokalipsiak beldurra sortzen du, eta beldurrak geldiarazi egiten zaitu.
Gauza horiek buruan nituela, fantasiazko argi hura urtu egin zen eta gauak hartu zuen hiria.
Eta biharamuna ere iritsi zen, ezustean bezala.
Adimen artifizialaren arriskuak ditu hizpide Berriketan saioaren atal honek. AEBetako adimen artifizialeko enpresa handiek esan dute teknlogia horren garapena moteldu eta kontrolatu behar dela, hori egin ezean arriskuak handiak direlakoan. Jacob Coxon ingeniariaren hitzen ondoren gertatu da hori; Coxoenen arabera neurriak hartu ezean adimen artifizialak mundua eta gizateria amaiarazi ditzake. Jakes Goikoetxea BERRIAko kazetariak gai honen inguruko gako nagusiak azaldu dizkigu.
Etxebizitza Gizarte Funtsa du hizpide Berriketan saioaren atal honek. Alokairuan «neurrizko prezioan» jartzeko 10.000 etxebizitza eraiki nahi ditu Eusko Jaurlaritzak zortzi urtean, eta horretarako «aliantza publiko-pribatuan» oinarritutako funts bat sortuko du. Etxebizitza horiek 25.000 eta 65.000 euro arteko soldatak dituztenentzat izanen dira. Paulo Ostolaza BERRIAko etxebizitza gaien arduradunak eman dizkigu funtsari buruzko xehetasunak.
Alemaniako egoera politikoa du hizpide Berriketan saioaren atal honek. Die Linke ezkerreko alderdiak irabazi ditu Berlingo hauteskundeak, botoen laurdena jasota, eta horrek esperantza printza piztu du Europako alderdi ezkertiarretan. Baina ultraeskuina ere nabarmen hazi da, hirugarren indarra da, eta lehen indarra Mecklenburg-Aurrepomerania eta Saxonia-Anhalt landerretan. Emaitza horiek aztertu ditugu Ane Irazabal Elkorobarrutia nazioarteko kazetari eta BERRIAko kolaboratzailearekin.
