Ezer ez eta festa, hitzaz hitzez aritzeko podcasta. Hizkuntzari buruz ariko gara, oro har, eta, batzuetan, euskarari buruz zehazki. Ez gara gramatikaz ariko, ez dugu didaktikan jardungo: hizkuntzaren zoko-mokoetan begira ibiliko gara, betiere komunikatzeko eta bizitzeko tresna den aldetik, eta idazle batzuk bidelagun hartuko ditugu haien aipuen bitartez.
Zerk egiten du hasiera literario bat on? Gizonezko jenioak maisu dira eta emakumezkoak maistra? Hain gaiztoak al dira adjektiboak? Saretzen garenean, zer egiten gara: elkartu ala bereizi? Ez ote da ‘zintuzkedan’ euskarazko hitzik sexyenetako bat? Horiei eta galdera gehiagori ezin erantzunik ibiliko gara atal honetan.
Zarauzko Zirika elkarteak gonbidatuta lehen aldiz jendaurrean grabatutako saio berezia.
'Esatearen arintasun harrapaezina' saioaren bonus tracka, AEK-k egina. Gaur, 'Afalaurreko kontuak'.
Pentsatu ohi da hizkuntza idatzia zera dela: ahozko perfekzionatua. Baina ez ote da idatzia ahozkoaren isla hitsa? Ez ote ditu horregatik asmatu behar izan bere bide seinale partikularrak? Ahozkoak musika du, keinua, soinua. Baina soinua, egia da, haizeak darama…
Podcast batean bestela ezin, eta ahozkoari omenalditxoa egingo diogu denboraldiko azken atal honetan.
'Bat guztien, guztiak baten' saioaren bonus tracka, AEK-k egina. Gaur, Uxue Apaolaza Larrearen 'Akastasuna'.
Duela dozenaka urte, gizon inportante batek esan zuen kimika nuklearra ezin zela euskaraz irakatsi. Dozenaka urteren ondoren, zenbait gizon-emakume ez hain inportanteri txakur edo haur bihurtzeko gogoa pizten zaie tarteka, horrela sikiera batzuek euskaraz egingo dietelakoan.
Loturarik ez dago, itxuraz, egitate baten eta bestearen artean.
Ez da, bada, egongo…
Ahaleginez eta ahalezinez' saioaren bonus tracka, AEK-k egina. Gaur, Uxue Apaolaza Larrearen 'Ipuina eta zenbakia'.
Hiztun gehienak ez gara literatoak, baina metaforarik gabe mintzo denik inortxo ere ez dago. Metafora batzuk bizi-bizirik eta ageri-agerian daude; beste batzuk, berriz, ihartuak, ezkutatuak, fosilduak, trilobitea haitzean nola: ahoan darabiltzagula ez konturatzeraino.
Zenbaiti poesia darie, beste zenbaiti klixea, eta askori, arriskua ere bai. Zer gertatzen da, adibidez, gaixotasunez aritzeko gerra metaforak erabiltzen baditugu?
Andoni Tolosa ‘Morau’-ren kanta, Joan Manuel Serraten ‘Algo personal’ abestiaren bertsioa: ‘Tipo horiek ez ditut lagun-lagunak’.
Hitzen itzulpena: Maialen Berasategi Catalan.
Ez da eskrupulurik gabe dirua pilatzea: ekintzailetza da. Ez dira biktima zibilak: albo kalteak dira.
Hizkera du propagandak lanabesik zorrotzenetako bat: eufemismoak, hitz lizunduak, baraualdi bat behar izateraino maiztu eta higatu ditugun esapideak…
Gaur, ‘Ezer ez eta festa’, hizkera mertzenarioa mintzagai: ura bost aldiz garestiago saltzeko modua ematen duen makina ondo koipetu eta koipetsu hori.
Antonio Tejeroren kolpeari buruz desklasifikatutako dokumentuak ditu hizpide Berriketan saioaren atal honek. Espainiako Gobernuak esan du eskura dituen agiri guziak argitaratu dituela, baina hutsune nabarmenak daude. Agiri horiek bertsio ofiziala berresten dute, eta ez dakarte berritasun nabarmenik. Agirietan agertzen denaz eta agertzen ez denaz, Tejeroren figuraz eta sekretupean diren beste agiri batzuez aritu gara Jon Olano Urain BERRIAko editorearekin.
Badok Musika atariak Kulturaz Kooperatibarekin elkarlanean ondutako potcast saioa da ‘MurMur’. Lehen saioan sara Zozaia musikaria izan da gonbidatua. Gorka Erostarbek gidatuko du saioa eta Ander Mujika arduratuko da soinu kontuetaz.
Hogeita batgarren ataleko gonbidatua Ibai Atutxa kultur teorialaria, idazlea eta Bilboko okupazio mugimenduko kidea izan da. Eta aukeratu duen liburua, Eider Rodriguezen ‘Dena zulo bera zen’’ (Susa, 2025).
Sidenor auzia du hizpide Berriketan saioaren atal honek. Espainiako Poliziak Sidenor metalurgia enpresaren bulegoetan aurkitutako agiri batek aditzera ematen du jakin bazekitela IMI System enpresa Israeldarrak obusak egiteko baliatu zezakeela haiek saldutako altzairua. Espainiako Auzitegi Nazionala Sidenorreko hiru buru ikertzen ari da bi deliturengatik: kontrabandoa eta gizadiaren aurkako delitu baten konplize izatea. Imanol Magro Eizmendi BERRIAko ekonomia gaietako kazetariak auziari buruzko berritasunak eta xehetasunak argitu dizkigu.
Ipar Euskal Herriko herrietako bozak ditu hizpide Berriketan saioaren atal honek. Martxoaren 15ean eta 22an eginen dira hauteskundeak Lapurdi, Zuberoa eta Nafarroa Behereko 158 herrietan, eta bozen inguruan jakin beharreko guziak azaldu dizkigu Ekhi Erremundegi Beloki BERRIAko politika gaietako kazetariak. Kanpaina eta bozen inguruko atal gehiago izanen denez gero, hau atarikoa izanen da.
Nafarroako merezimenduen dekretua du hizpide Berriketan saioaren atal honek. 2024 hondarrean onartu zuen Maria Txibitek gidatzen duen gobernuak, eta euskalgintzak hasieratik kontra egin du. Nafarroako lan deialdi publikoetan euskara eskakizuna nabarmen murrizteaz gainera, udalei ere langa paratu die dekretuak, baina halako mugarik ez die ezarri atzerriko hizkuntzei. Ion Orzaiz BERRIAko kazetariak azaldu dizkigu dekretuaren nondik norakoak.
